IV SA/Wa 812/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Łukasz Krzycki po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Kliniki [...] Sp. z o.o. w likwidacji o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 812/11 w sprawie ze skargi Kliniki [...] Sp. z o.o. w likwidacji na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 7 lipca 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 812/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Kliniki [...] Sp. z o.o. w likwidacji na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2011 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Postanowieniem z dnia 14 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną od w/w wyroku z uwagi wniesienie jej z uchybieniem terminu. Odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi strony dnia 16 września 2011 r. (k. 124). W piśmie z dnia 23 września 2011 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że złożenie skargi kasacyjnej w dniu 7 września 2011 r. nastąpiło bez winy strony. Nieobecność pełnomocników i recepcjonistek pod adresem wskazanym do korespondencji w dniach od 4 do 7 sierpnia 2011 r. – wskazują na to, że przesyłka z odpisem wyroku z dnia 7 lipca 2011 r. mogła być doręczona pełnomocnikom strony i osobom upoważnionym najwcześniej w dniu 8 sierpnia 2011 r. Zaznaczono, że kancelaria w dniach od 4 do 7 sierpnia br. w ogóle była nieczynna. Datę 8 sierpnia 2011 r. umieszczono na prezentacje kancelaryjnej przystawionej na tej korespondencji i pod taką datą wpisano ją również w dzienniku korespondencji. Powyższe w ocenie pełnomocnika strony uprawdopodabnia brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle postanowień art. 87 oraz 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: - strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, - wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, - jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, - we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, - powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. W pierwszej kolejności wskazać należy, że Skarżąca zachowała siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Przyjąć należy, iż przyczyna ustania uchybienia terminu nastąpiła w dniu 16 września 2011 r., w którym to dniu doręczono pełnomocnikowi Skarżącej postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu wniesienia jej z uchybieniem terminu. Wniosek o przywrócenie uchybionego terminu wniesiono w dniu 23 września 2011 r. (data stempla pocztowego). Tak więc, przesłanka złożenia wniosku w ustawowym siedmiodniowym terminie od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu została zachowana. W związku z dopełnieniem uchybionej czynności (wniesienie skargi kasacyjnej) oraz z uwagi na niewątpliwość powstania ujemnych skutków dla strony w zakresie postępowania sądowego, do rozważenia pozostaje wypełnienie ostatniej przesłanki warunkującej przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności procesowej, a mianowicie uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Pamiętać należy, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2009 r., I OZ 966/08, niepubl.). Zaznaczyć należy, iż kryterium braku winy, jako przesłanki możliwości przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym wiąże się z obowiązkiem dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu tej czynności (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003r., II SA 4162/01, Monitor Prawniczy 2003, nr 8, s. 340). W związku z powyższym przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997 r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30784). W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu (podobnie jak w uzasadnieniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 września 2011 r.) Skarżąca kwestionuje dzień doręczenia jej odpisu wyroku Sądu z dnia 7 lipca 2011 r. Twierdzi, że doręczenie nastąpiło w dniu 8 sierpnia 2011 r., a nie jak przyjął Sąd w postanowieniu z dnia 14 września 2011 r., że w dniu 5 sierpnia 2011 r. Zgodnie z art. 67 § 5 ppsa jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom. Adwokatowi wykonującemu zawód w ramach kancelarii adwokackiej należy doręczać pisma sądowe jak osobie fizycznej z możliwością wykorzystania trybu doręczenia zastępczego określonego w art. 72 ppsa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2005 r., sygn. akt II FZ 37/05, ONSAiWSA 2005/6/117). Zgodnie z art. 69 ppsa doręczenia dokonuje się w mieszkaniu, w miejscu pracy lub tam, gdzie się adresata zastanie. Natomiast w myśl art. 72 § 2 ppsa stanowi, że jeżeli doręczenia dokonuje się w miejscu pracy, można doręczyć pismo osobie upoważnionej do odbioru pism. Skarżąca Klinika [...] Sp. z o.o. w likwidacji ustanowiła pełnomocnika w osobie adw. P. M. z Kancelarii Prawnej "S." Sp. k. z siedzibą w W. (k. 11) i do tego to pełnomocnika wysłano odpis wyroku z dnia 7 lipca 2011 r. Zwrotne potwierdzenie odbioru (k. 65) dowodzi, że odbioru przesyłki zawierającej odpis w/w wyroku wraz z uzasadnieniem dokonała w dniu 5 sierpnia 2011 r. osoba uprawniona do jej odbioru (asystent). Ponadto dowód doręczenia został opatrzony pieczątką firmową kancelarii w ramach której P. M. wykonuje zawód adwokata. Dokonany w dniu 5 sierpnia 2011 r. sposób potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej odpis wyroku z dnia 7 lipca 2011 r. (pieczęć firmowa, podpis, data, stanowisko osoby odbierającej, wskazanie komu dokonano wydania listu poleconego – w pkt 1 lit. c zaznaczono, że osobie uprawnionej do odbioru) dowodzi, że Kancelaria Prawna "S." Sp. k. była tego dnia czynna, ew. że w tym dniu w jej siedzibie przebywała osoba mogąca przyjmować korespondencję. Zatem niewątpliwym jest, iż w siedzibie kancelarii w dniu 5 sierpnia 2011 r. znajdowała się osoba, której profesjonalny pełnomocnik - będący świadom skutków jakie wywołuje instytucja doręczenia - powierzył pieczątkę firmową. Do rozważenia pozostaje, czy osoba dokonująca odbioru była do tego upoważniona. Wskazać należy, że w razie braku odrębnego upoważnienia lub upoważnienia dorozumianego dowodem przemawiającym za prawidłowością doręczenia może być zakres czynności pracownika, który odebrał korespondencję. Przykładowo, jeżeli pracownik zobowiązał się do odbioru przesyłki, umieszczając przy tym na dowodzie doręczenia pieczątki danego podmiotu wraz ze swoim podpisem, to z takiego działania można domniemywać, że jest uprawniony do odbioru korespondencji (por. B. Dauter, Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX 2011). Niezłożenie przez skarżącego w postępowaniu sądowoadministracyjnym wiarygodnego dowodu, z którego wynikałoby, że pokwitowania odbioru przesyłki nie dokonał pracownik kancelarii, skutkuje przyjęciem, że doręczenie nastąpiło prawidłowo (por. szerzej postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 stycznia 2010 r., sygn. akt I FSK 1620/08, Legalis). Skoro w dniu 5 sierpnia 2011 r. w siedzibie kancelarii - w ramach której pełnomocnik strony wykonuje zawód adwokata - znajdowała się osoba dysponująca pieczątką firmową, stąd wynika domniemanie, że osoba ta była upoważniona do odbioru korespondencji (choćby nawet brak było faktycznego upoważnienia do dokonywania odbioru, a takiego odbioru dokonywano zwyczajowo). Powierzenie pieczątki firmowej oraz dostępność do miejsca wykonywania pracy przez pełnomocnika świadczy o wyrazie aprobaty ze strony przełożonego dla czynności, które osoba dysponująca pieczątką firmową mogłaby dokonać będąc w siedzibie kancelarii. Podważenie skuteczności doręczenia jakie miało miejsce w dniu 5 sierpnia 2011 r. w siedzibie kancelarii prowadziłoby do przyjęcia stanowiska, iż to na doręczycielu spoczywa obowiązek szczegółowego dociekania czy adresat należycie zorganizował system odbierania przesyłek, na co w orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie ma przyzwolenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 1999 r., sygn. akt I SA/Po 1829/98, LEX nr 37900 czy postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2007 r., sygn. akt II GZ 163/06, ogólnodostępne w CBOSA na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem dokonanie w siedzibie kancelarii w dniu 5 sierpnia 2011 r. odbioru korespondencji z Sądu (zawierającej wyrok z dnia 7 lipca 2011 r. wraz z uzasadnieniem) zrodziło domniemanie, że dokonała tego osoba umocowana do odbioru pism, zwłaszcza gdy posługiwała się pieczątką firmową. W sytuacji gdy w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu nie wyjaśniono kim jest osoba która faktycznie dokonała odbioru przesyłki, nie wykazano również, by osoba ta bezprawnie posługiwała się pieczątką firmową, zatem nie można przyjąć, iż doręczenie przesyłki do rąk tej osoby było okolicznością uzasadniającą brak winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (w sytuacji gdy osoba ta przebywała w siedzibie kancelarii dysponując przy tym pieczątką firmową). Pamiętać bowiem należy, iż datą doręczenia pisma w sposób zastępczy (art. 72 ppsa) jest dzień przyjęcia pisma przez osobę , do której rąk podmiot doręczający dokonał doręczenia zastępczego. Dlatego też za dzień doręczenia stronie odpisu wyroku z dnia 7 lipca 2011 r. wraz z uzasadnieniem należało przyjąć dzień 5 sierpnia 2011 r., zaś fakt zarejestrowania w dokumentacji kancelaryjnej wpływu w/w przesyłki w dniu 8 sierpnia 2011 r., z uwagi na powyższą argumentację, nie ma wpływu na ważność dowodu potwierdzającego fakt i datę doręczenia korespondencji. Tym samym nie można stwierdzić, aby okoliczność powołana przez Skarżącą we wniosku o przywrócenie terminu mogła stanowić przesłankę do przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie wskazuje ona bowiem na brak winy strony w uchybieniu. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 86 § 1 ppsa orzeczono jak w sentencji postanowienia.