IV SA/Wa 826/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.C. o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od wpisu od skargi w sprawie ze skargi R.C. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia (...) marca 2008r. Nr (...) w przedmiocie zwrotu pisma postanawia: przyznać R.C. prawo pomocy w formie zwolnienia od wpisu od skargi R.C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia (...) marca 2008r. Pismem z dnia 23 maja 2008r. Sąd wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu należnego od skargi, w wysokości określonej w § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Skarżąca wezwanie do uiszczenia wpisu odebrała w dniu 29 maja 2008r. Natomiast w dniu 2 czerwca, a więc w terminie do uiszczenia wpisu sądowego, zwróciła się do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. Z zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca jest właścicielem nieruchomości (7 arów) oraz domu jednorodzinnego (72m2). Nie posiada oszczędności ani przedmiotów majątkowych. Wnioskodawczyni prowadzi samodzielne, jednoosobowe gospodarstwo domowe Jedynym źródłem jej dochodu jest emerytura w wysokości 722 zł netto. W związku ze stanem zdrowia zmuszona jest do ponoszenia wysokich kosztów zakupu lekarstw. (jak wynika z przedłożonych faktur - ok. 200 zł miesięcznie). Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje: Z dyspozycji art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej u.p.p.s.a.) wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W przypadku częściowego przyznania prawa pomocy, prawo to może obejmować między innymi zwolnienie od opłat sądowych i wydatków. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym może nastąpić wtedy, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym, zgodnie z którym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty, powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa. Powinno mieć miejsce jedynie w tych sytuacjach, w których zdobycie środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. R.C. zasługuje na przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wykazała bowiem, że jej stan majątkowy i zdolności płatnicze nie pozwalają na partycypowanie, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu, w kosztach postępowania sądowego (wpisu sądowego). Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że skarżąca jest samotną emerytką, która utrzymuje się z emerytury w wysokości 722 zł. Co prawda wnioskodawczyni nie podała we wniosku kosztów niezbędnego utrzymania, jednakże, przy aktualnym poziomie cen i opłat za dobra i usługi utrzymania koniecznego (ograniczyła się do przedłożenia rachunków za zakup lekarstw oraz rachunku za energię), jednakże uznać należy, że nie jest ona w stanie podołać kosztom sądowym do pokrycia których zobowiązana jest na obecnym etapie postępowania (tj. wpisu od skargi). W sytuacji życiowej i majątkowej, w której znajduje się skarżąca, uiszczenie przez nią kwoty 100 zł mogłoby wiązać się z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu, a więc grozić zachwianiem jej sytuacji materialnej i bytowej w taki sposób, iż nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie stanowiłaby więc naruszenie przepisów regulujących jego przyznawanie i pozbawiała skarżącą prawa do sądowej kontroli zaskarżonego postanowienia. Z tej przyczyny orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.