IV SA/Wa 834/16

WyrokWSA w Warszawie2016-06-15

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Iwona Owsińska-Gwiazda, Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemiec wykonujący pracę bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego oświadczenia pracodawcy, a także bez wymaganej umowy o pracę, podlega obligatoryjnej decyzji o zobowiązaniu do powrotu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach, zobowiązując cudzoziemkę do powrotu. Stwierdzono, że skarżąca wykonywała pracę w dwóch okresach niezgodnie z przepisami: po pierwsze, od [...] czerwca do [...] czerwca 2015 r. bez wymaganego zezwolenia lub oświadczenia, a po drugie, od [...] sierpnia do [...] sierpnia 2015 r. bez wymaganej umowy o pracę. Przepis ten ma charakter obligatoryjny, co oznacza, że organ nie ma swobody w jego stosowaniu, gdy przesłanki są spełnione.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. N. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej o zobowiązaniu cudzoziemki do powrotu i zakazie ponownego wjazdu. Organy ustaliły, że L. N. wykonywała pracę w Polsce bez wymaganego zezwolenia lub zarejestrowanego oświadczenia pracodawcy, a także bez wymaganej umowy o pracę. Skarżąca kwestionowała te ustalenia, zarzucając wadliwe ustalenie stanu faktycznego i naruszenie przepisów KPA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi L. N. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen oddala skargę Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez L. N. od decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w T. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] orzekającej o zobowiązaniu cudzoziemki do powrotu w terminie 15 dni od dnia doręczenia tej decyzji i o zakazie jej ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub - w przypadku braku informacji o jej wykonaniu - od dnia upływu terminu dobrowolnego powrotu w niej określonego oraz o zakazie ponownego wjazdu cudzoziemki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 3 lat od dnia wykonania decyzji na wypadek, jeżeli cudzoziemka nie opuści terytorium Polski w terminie dobrowolnego powrotu określonego w tej decyzji albo przekroczy granicę lub będzie usiłowała przekroczyć granicę w tym terminie wbrew przepisom prawa: 1. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia terminu dobrowolnego powrotu oraz w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu; 2. orzekł o : - określeniu terminu dobrowolnego powrotu do 15 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji; - zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub - w przypadku braku informacji o jej wykonaniu - od dnia upływu terminu dobrowolnego powrotu w niej określonego; - zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 3 lat od dnia wykonania decyzji na wypadek, jeżeli w terminie określonym w decyzji strona nie opuści terytorium Rzeczypospolitej Polskiej Polski lub przekroczy lub będzie usiłowała przekroczyć granicę wbrew przepisom praw 3. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części.  W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w trakcie prowadzonej w dniu [...] sierpnia 2015 r. kontroli ustalono, że L. N. w okresie od dnia [...] czerwca 2015 r. do dnia [...] czerwca 2015 r. wykonywała pracę na rzecz firmy D. Firma Handlowo-Usługowa "K." z siedzibą w miejscowości S., bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w Powiatowym Urzędzie Pracy oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia wykonywania pracy cudzoziemcowi, ponadto między pracodawcą a cudzoziemką nie została zawarta umowa o pracę w okresie od dnia [...] sierpnia 2015 r. do dnia kontroli tj. do dnia [...] sierpnia 2015 r. Okoliczność ta została potwierdzona w dniu [...].08.2015 r. protokółem kontroli sporządzonym w stosunku do tego przedsiębiorcy i podpisanym przez D. S. (pracodawcę cudzoziemki) bez żadnych zastrzeżeń. Wobec tego w dniu [...].08.2015r. Komendant Placówki Straży Granicznej w T. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zobowiązania L. N. do powrotu. Organ podał, że z materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy wynika, iż L. N. ostatni raz wjechała na terytorium Polski w dniu [...].06.2015 roku przez drogowe przejście graniczne w H. na podstawie własnego paszportu oraz wizy krajowej numer [...] typu [...], wielokrotnej, ważnej w terminie od dnia [...].05.2015 r. do [...].11.2015 r. wydanej w dniu [...].05.2015 roku przez Konsula Rzeczypospolitej Polskiej we [...] na czas pobytu 172 dni. W dniu [...].08.2015 r. podczas przesłuchania cudzoziemka zeznała, że "Po przyjeździe do Polski udałam się do P., gdzie skontaktowałam się z koleżanką, która poinformowała mnie, że nie ma pracy u pani J. Z. - wystawcy mojego oświadczenia. Powiedziała mi również, że jest praca u pana D. S. w T.. Praca ta miała polegać na sprzątaniu remontowanego budynku. W dniu [...] czerwca przyjechałam do pana D.S. do T., aby podjąć pracę.(...) W dniu [...] czerwca podpisałam z nim umowę o pracę. [...] czerwca br. otrzymałam od pana D. S. " Oświadczenie o zamiarze powierzenia...". Moja praca polegała na sprzątaniu (...) Nie wiedziałam, że moja praca może być nielegalna". W ocenie organu z powyższych ustaleń wynika, iż cudzoziemka podjęła i świadczyła pracę od dnia [...].06.2015 r. na rzecz D. S. Firma Handlowo- Usługowa "K." natomiast oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia jej wykonywania w charakterze pracownika fizycznego w okresie od dnia [...].06.2015 r. do dnia [...].11.2015 r. zostało zarejestrowane w Powiatowym Urzędzie Pracy w T. dopiero w dniu [...].06.2015r. Ponadto cudzoziemka od dnia [...].08.2015r. do chwili kontroli tj. do dnia [...].08.2015 r. świadczyła pracę na rzecz tego podmiotu nie posiadając stosownej umowy o pracę, albowiem umowa o dzieło, którą posiadała cudzoziemka została zawarta w dniu [...].06.2015 r. na okres do dnia [...].08.2015 r. W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przez L. N. przepisów ustawy o cudzoziemcach oraz ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez podjęcie przez cudzoziemkę pracy na rzecz D. S. Firma Handlowo- Usługowa "K." bez zezwolenia na pracę i bez zarejestrowanego w Powiatowym Urzędzie Pracy oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy oraz bez stosownej, wymaganej umowy o pracę. W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, że w sprawie została wyczerpana dyspozycja art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach. Przepis ten ma charakter obligatoryjny i zobowiązuje organ administracji publicznej do wydania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu, jeżeli organ ten stwierdzi, iż cudzoziemiec wykonywał pracę niezgodnie z przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Już sam stwierdzony fakt wykonywania przez cudzoziemca pracy bez wymaganego zezwolenia, odpowiadając hipotezie powyższego przepisu uzasadnia zastosowania sankcji w postaci zobowiązania go do powrotu w określonym czasie i w określony sposób oraz orzeczenia zakazu ponownego wjazdu przez określony czas. Taka konstrukcja normy prawnej ma przede wszystkim na celu dyscyplinowanie cudzoziemców w przedmiocie dopełnienia wymogów formalnych związanych podejmowaniem pracy w Polsce. Organ wskazał również, że w trakcie postępowania odwoławczego ustalono, iż Sąd Rejonowy w T. Wydział II Karny wyrokiem nakazowym z dnia [...] listopada 2015 r. sygn. akt [...] uznał D. S. (pracodawcę cudzoziemki) winnym powierzenia L. N. nielegalnego wykonywania pracy i za czyn ten wymierzył mu karę grzywny w wysokości 3.000 zł, natomiast wobec cudzoziemki zastosowano środek wychowawczy w postaci pouczenia. Organ podał, że w trakcie przesłuchania przeprowadzonego przez funkcjonariuszy Placówki Straży Granicznej w T. w dniu [...].08.2015 r. cudzoziemka zeznała, że nie obawia się powrotu do kraju pochodzenia i nie będzie tam prześladowana oraz, że nie jest członkiem rodziny obywatela Rzeczypospolitej Polskiej ani Unii Europejskiej i nikt z jej rodziny nie zamieszkuje na terytorium Polski. Zainteresowana oświadczyła, iż podporządkuje się decyzji o zobowiązaniu jej do powrotu i wykona ją. Zdaniem organu z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika zatem, by wobec cudzoziemki w chwili obecnej zachodziły okoliczności wymienione w art. 303 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach w związku z art. 348 i art. 351 ww. ustawy, które stanowiłyby negatywna przesłankę do wydania decyzji o zobowiązaniu do powrotu. Nie istnieją bowiem przesłanki do udzielenia jej zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany, ani przesłanko wymienione w art. 302 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Odnosząc się do zarzutów odwołania Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców uznał, że nie zasługują na uwzględnienie. Ocenił, że wyjaśnienia cudzoziemki, iż dopiero od dnia [...].06.2015 r. tj. po otrzymaniu oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania pracy podjęła pracę albowiem zainteresowana nie podnosiła tej okoliczności w trakcie postępowania przed organem I instancji, a wręcz przeciwnie - w trakcie zeznań składanych do protokółu potwierdziła fakt podjęcia pracy w dniu [...].06.2015 r. W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji właściwie przeprowadził postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie pod względem zgodności z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o cudzoziemcach, a zaskarżona decyzja w niczym nie narusza przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ani postanowień Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła L. N., reprezentowana przez adwokata, podnosząc zarzut naruszenia: 1. Art. 7, 77 § 1 i art. 80 Kpa przez wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy, polegające na przyjęciu, że L. N. wykonywała pracę bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w Powiatowym Urzędzie Pracy oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia wykonywania pracy w okresie od [...] czerwca 2015 r. do [...] czerwca 2015 r., a ponadto pomiędzy pracodawcą a skarżącą nie została zawarta umowa o pracę w okresie od [...] sierpnia 2015 r. do [...] sierpnia 2015 r., 2. Art. 138 § 1 pkt 2 Kpa poprzez jego zastosowanie i zmianę decyzji organu I instancji jedynie w części dotyczącej określenia terminu dobrowolnego powrotu i zakazu ponownego wjazdu mimo zaistnienia przesłanek do jej uchylenia na podstawie art. 138 § 2 Kpa, 3. Art. 8 Kpa poprzez naruszenie wyrażonej w nim zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej przez funkcjonariuszy z Placówki Straży Granicznej w T. podczas czynności wykonywania z zakresu kontroli legalności zatrudnienia w dniu [...] sierpnia 2015 r., które to postępowanie nie spotkało się z żadną reakcją organu odwoławczego, 4. Art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2013 r., poz. 1650 ze zm.) poprzez przyjęcie, że zachodzi przewidziana w tym przepisie przesłanka do wydania decyzji zobowiązującej cudzoziemca do powrotu. Wskazując na powyższe naruszenia wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że decyzja wydawana na podstawie art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach ma charakter decyzji związanej. Co za tym idzie na organie rozstrzygającym w sprawie zobowiązania cudzoziemca do powrotu spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego, wyczerpującego i nie budzącego jakichkolwiek wątpliwości wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zaistnienie przesłanek, od których uzależnione jest wydanie decyzji zobowiązującej cudzoziemca do powrotu musi bowiem zostać ustalone w sposób jednoznaczny. W ocenie organów obu instancji skarżąca wykonywała pracę bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego oświadczenia pracodawcy w okresie od [...] czerwca 2015 r. do [...] czerwca 2015 r., jak również nie została z nią zawarta umowa o pracę w okresie od [...] sierpnia 2015 r. do [...] sierpnia 2015 r. Twierdzenie to oparte zostało wyłącznie na podstawie wskazanej w protokole zatrzymania przyczyny. Tymczasem w odniesieniu do okresu od [...] czerwca 2015 r. do [...] czerwca 2015 r. zarówno w postępowaniu przez organem I. instancji, jak i w postępowaniu odwoławczym nie ustalono momentu rozpoczęcia faktycznego świadczenia pracy przez skarżącą, co ma w przedmiotowej sprawie fundamentalne znaczenie z punktu widzenia oceny zaistnienia przesłanek z art. 304 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach. Oczywistym jest przy tym, że czym innym jest wskazany w umowie o dzieło początkowy termin jej obowiązywania, a czym innym termin rozpoczęcia świadczenia pracy na jej podstawie. Kwestia ta została przez skarżącą poruszona już w odwołaniu od decyzji organu I instancji, jednak nie spotkała się z należytą reakcją organu odwoławczego. Kontrola w następstwie której wydana została decyzja organu I instancji rozpoczęła się, gdy skarżąca spała. Przebudzenie jej i przystąpienie do czynności kontrolnych było dla niej zdarzeniem niespodziewanym i szokującym. W takiej wysoce stresogennej sytuacji, czując się zastraszoną i znajdując się dodatkowo pod presją, skarżącą nie w pełni zdawała sobie sprawę ze znaczenia i konsekwencji podejmowanych czynności i podpisała protokół kontroli ze strachu przed ewentualnymi konsekwencjami kwestionowania ustaleń faktycznych czynionych podczas tejże kontroli. Skarżąca wskazała tymczasem w odwołaniu, że wobec zaistniałych trudności ze złożeniem wymaganego oświadczenia w dniu [...] czerwca 2015 r., do faktycznego rozpoczęcia świadczenia pracy doszło dopiero w dniu [...] czerwca 2015 r., którego to twierdzenia nie zweryfikował należycie organ II instancji. Oczywistym jest, iż wobec ustania z dniem [...] sierpnia 2015 r. zatrudnienia skarżącej na podstawie zawartej z nią uprzednio umowy, wystąpić mógł kilkudniowy okres faktycznej przerwy w świadczeniu pracy, choćby tylko dla odpoczynku. Tymczasem organ II instancji przyjmuje bezkrytycznie w ślad za Komendantem Placówki Straży Granicznej w T., że z samej tylko okoliczności, iż w dniu [...] sierpnia L. N. ukończyła świadczenie pracy wynikać ma domniemanie kontynuacji pracy począwszy od dnia następnego nie zajmując się bliżej ani ustaleniem czy skarżąca zawarła w tym okresie kolejną umowę, ani charakteru pracy, jaka miała być przez nią wykonywana. Podkreślić tymczasem należy, iż sam fakt przebywania w określonym miejscu, gdy okoliczności nie wskazują jednoznacznie, że ma to związek z pracą nie stanowi jakiejkolwiek podstawy do domniemania świadczenia pracy bez umowy. W konsekwencji tych uchybień przepisom postępowania, organy obu instancji przedwcześnie uznały, że w przypadku skarżącej wystąpiła przewidziana w przepisie art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach przesłanka do wydania decyzji zobowiązującej L. N. do powrotu, co doprowadziło do naruszenia tego przepisu prawa materialnego. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu na podstawie zebranego w sposób prawidłowy materiału dowodowego organy orzekające w niniejszej sprawie zasadnie przyjęły, że w stosunku do L. N. zachodzą przesłanki określone w art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2013 r., poz. 1650 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem decyzję o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu wydaje się cudzoziemcowi, gdy wykonuje lub wykonywał pracę bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia mu wykonywania pracy, lub został ukarany karą grzywny za nielegalne wykonywanie pracy. W niniejszej sprawie nastąpiły dwa okresy, w którym skarżąca wykonywała pracę niezgodnie z obowiązującymi przepisami. Okoliczności te zostały ujawnione przez funkcjonariuszy Straży Granicznej podczas kontroli legalności zatrudnienia. Z akt sprawy wynika, że pierwszy z tych okresów przypadał od dnia [...] czerwca 2015 r. do dnia [...] czerwca 2015 r. kiedy to L. N. wykonywała pracę na rzecz firmy D. S. Firma Handlowo-Usługowa "K." w S., bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w Powiatowym Urzędzie Pracy oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia wykonywania pracy cudzoziemcowi. W umowie z dnia [...] czerwca 2015 r. jako datę rozpoczęcia jej obowiązywania wskazano [...] czerwca 2015 r. – a jako datę zakończenia [...] sierpnia 2015 r. Z treści tej umowy nie wynika by Skarżąca miała powstrzymywać się od pracy do [...] czerwca 2015 r. – czasu zarejestrowania umowy. Wskazać należy, że ustalenia te zostały wpisane do protokołu kontroli, które podpisał pracodawca cudzoziemki bez żadnych zastrzeżeń. Brak jest również jakichkolwiek innych wiarygodnych okoliczności przemawiających za uznaniem, że przed dniem [...] czerwca 2015 r. Skarżąca faktycznie nie wykonywała pracy. Prawidłowe są zatem ustalenia organu w tym zakresie. Drugi z okresów przypadał od [...] sierpnia 2015 r. – do [...] sierpnia 2015 r. (kontroli funkcjonariuszy Straży Granicznej). W dniu [...] sierpnia 2015 r. sporządzony został również protokół kontroli, z którego wynika, że L. N. wykonywała pracę polegającą na sprzątaniu remontowanego wnętrza lokalu we wspomnianym wyżej okresie od dnia [...] czerwca do [...] czerwca 2015 r. bez wymaganego zezwolenia na pracę lub oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia wykonywania pracy, oraz w okresie od [...] sierpnia 2015 r. – do dnia kontroli bez wymaganej umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej zawartej w formie pisemnej. W dniu [...] sierpnia 2015 r. odbyło się również przesłuchanie cudzoziemki, z którego wynika, że po przyjeździe do Polski, w dniu [...] czerwca 2015 r. pojechała do D. S. – do T., aby podjąć pracę. Wskazała również, że "w dniu dzisiejszym, podczas pracy zostałam skontrolowana przez Straż Graniczną"(...). W skardze skarżąca podniosła, że czynności kontrolne rozpoczęto w momencie, kiedy spała. Podkreśliła, że nagłe przebudzenie było dla niej zdarzeniem niespodziewanym, szokującym i stresogennym, dlatego tez podpisała protokół kontroli ze strachu przez ewentualnymi konsekwencjami. Okoliczności podnoszone przez skarżącą nie znajdują oparcia w aktach sprawy. Z protokołu kontroli legalności wykonywania pracy przez cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2015 r., wynika, że kontrolę rozpoczęto o godzinie 12:00 a zakończono o godz. 16:00. Pod protokołem znajdują się jedynie podpisy funkcjonariuszy Straży Granicznej i kontrolowanego – D.S.. Podpis skarżącej znajduje się na protokole z zatrzymania osoby – z dnia [...] sierpnia 2015 r. Jako czas zatrzymania cudzoziemki podano w nim godz. 16:00. Z tego protokołu wynika jedynie, że podano skarżącej przyczyny zatrzymania, natomiast skarżąca zażądała kontaktu z adwokatem. Przesłuchanie strony rozpoczęto zaś o godz. 17:00, a zakończono o godz. 18:20. Wobec tego nawet jeśli faktycznie spała to, od czasu jej zatrzymania (godz:16:00) do zakończenia przesłuchania (godz. 18:20) upłynęło ponad 2 godziny. Nie sposób zatem, w ocenie Sądu przyjąć, że skarżąca nie w pełni zdawała sobie sprawę ze znaczenia i konsekwencji podejmowanych czynności. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma okoliczność, że między pracodawcą a Skarżącą nie została zawarta umowa o pracę od dnia [...] sierpnia 2015 do dnia kontroli tj. [...] sierpnia 2015 r. W tym okresie Skarżąca posiadała jedynie zarejestrowane oświadczenie o zamiarze powierzenia pracy. Samo zarejestrowanie oświadczenia nie jest wystarczające do uznania, że cudzoziemiec może wykonywać pracę bez zezwolenia. Jednocześnie zauważyć należy, że w sprawie nie mogły znaleźć zastosowania przepisy, które zwalniałyby Skarżącą z konieczności uzyskania zezwolenia na pracę. Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 kwietnia 2015 r. w sprawie przypadków, w których powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest dopuszczalne bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę (Dz.U. z 2015 r., poz. 588). Zgodnie z § 1 pkt 20 tego rozporządzenia powierzenie cudzoziemcowi wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę jest dopuszczalne w przypadku cudzoziemców będących obywatelami [...], [...], [...], [...], [...] lub [...] wykonującymi pracę przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy w ciągu kolejnych 12 miesięcy, niezależnie od liczby podmiotów powierzających im wykonywanie pracy, jeżeli przed podjęciem przez cudzoziemca pracy powiatowy urząd pracy, właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego lub siedzibę podmiotu powierzającego wykonywanie pracy, zarejestrował pisemne oświadczenie tego podmiotu o zamiarze powierzenia wykonywania pracy temu cudzoziemcowi, określające nazwę zawodu, miejsce wykonywania pracy, datę rozpoczęcia i okres wykonywania pracy, rodzaj umowy stanowiącej podstawę wykonywania pracy oraz wysokość wynagrodzenia brutto za pracę, informujące o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych w oparciu o lokalny rynek pracy oraz o zapoznaniu się z przepisami związanymi z pobytem i pracą cudzoziemców, a praca ta wykonywana jest na podstawie pisemnej umowy na warunkach określonych w oświadczeniu. W niniejszej sprawie brak było bowiem pisemnej umowy między skarżącą a polskim pracodawcą. Wskazać także należy, że podobne ustalenia poczynił Sąd Rejonowy w T., który wyrokiem z dnia [...] listopada 2015 r., sygn. akt [...] uznał D.S. – pracodawcę skarżącej – winnego wykroczenia polegającego na powierzeniu L. N. nielegalnego wykonania pracy w okresie [...] – [...] czerwca 2015 r. bez zezwolenia na pracę, a w okresie [...]-[...] sierpnia 2015 r. bez wymaganej umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej zawartej w formie pisemnej, tj. o wykroczenie z art. 120 ust. 1 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Należy również zauważyć, że zgodnie z art. 302 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach przepisu ust. 1 pkt 4 (zobowiązanie cudzoziemca do powrotu) nie stosuje się w przypadku, o którym mowa w art. 120 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W niniejszej sprawie pracodawca Skarżącej został uznany za winnego wykroczenia z art. 120 ust. 1 cyt. ustawy, zatem w stosunku do Skarzącej można było zastosować przepis art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach Z brzmienia art. art. 302 ust. 1 tej ustawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że ,,decyzję o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu wydaje się cudzoziemcowi". Jest to również rozstrzygnięcie, które ma obligatoryjny charakter tj. nie pozostawiające organom żadnej możliwości jego zmiany, czy też odstąpienia od jego wykonania. Przy orzekaniu na gruncie tego przepisu organ nie dysponuje swobodą w zakresie kwalifikacji skutków zdarzenia, określaną jako "uznanie administracyjne", a zatem właściwy organ ma obowiązek, zgodnie z tym uregulowaniem ustawowym, wydania decyzji w przypadku zaistnienia określonych w nim przesłanek. Zatem w przypadku, gdy tak jak w niniejszej sprawie, wystąpi któraś z ww. przesłanek, nie ma możliwości wyboru mniej lub bardziej dolegliwej "kary", lecz organ zobowiązany jest do wydania orzeczenia zgodnego z treścią tego artykułu, tj. decyzji zobowiązującej do powrotu. Brzmienie art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach nie pozwalało zatem organom administracji publicznej na odstąpienie od jego zastosowania. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom podniesionym w skardze, wystarczający był materiał dowody zebrany w sprawie. Prawidłowo go oceniono bo dawał podstawę do wydania rozstrzygnięcia o zobowiązaniu Skarżącej do powrotu. Organy orzekające w sprawie zasadnie przy tym ustaliły, że w stosunku do skarżącej nie zachodzą również przesłanki z art. 303 ust. 1 w zw. z art. 348 i 351 ustawy o cudzoziemcach, wyłączające zastosowanie art. 302 ust. 1 tej ustawy. Rację ma skarżąca, że organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, jednak, w ocenie Sądu, ze względu na materiał dowodowy zebrany w sprawie, nie jest to uchybienie dające podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sąd nie dostrzegł jednocześnie w zaskarżonej decyzji takiego naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością uwzględnienia skargi z urzędu. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło