IV SA/Wa 837/05
WyrokWSA w Warszawie2005-10-13
Skład orzekający: Małgorzata Miron, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy Inspekcji Ochrony Środowiska są właściwe do rozpatrzenia interwencji dotyczącej budowy zbiornika wodnego, czy też właściwość ta należy do organów nadzoru budowlanego?Ratio decidendi
Organy Inspekcji Ochrony Środowiska nie są właściwe do rozpatrzenia interwencji dotyczącej budowy zbiornika wodnego, ponieważ jest to sprawa należąca do właściwości organów nadzoru budowlanego, w szczególności Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zgodnie z przepisami Prawa Budowlanego. Zaskarżone postanowienia, które przekazały sprawę do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego, w tym art. 65 § 1 kpa, co uzasadnia ich uchylenie.Stan faktyczny
J. S. skierowała interwencję dotyczącą budowy zbiornika wodnego do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, podnosząc obawy dotyczące jakości wody i lokalizacji zbiornika. Organy Inspekcji Ochrony Środowiska uznały, że nie są właściwe do rozpatrzenia sprawy i przekazały ją do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. J. S. zaskarżyła postanowienie o przekazaniu sprawy, argumentując, że organy ochrony środowiska powinny zająć się sprawą ze względu na obecność studni głębinowej i potencjalne zagrożenie dla środowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że oba postanowienia naruszają prawo procesowe.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Ochrony Środowiska oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, a także zasądzenie od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz J. S. zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec,, asesor WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2005 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie użytkowania i budowy zbiornika wodnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji ; 2. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz J. S. kwotę 100 ( sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] lutego 2005r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 123 kpa, po rozpoznaniu zażalenia J. S. utrzymał w mocy postanowienie [... Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] stycznia 2005r. znak [...] orzekające o przekazaniu według właściwości interwencji dotyczącej budowy stawu na Osiedlu [...] w rejonie ul. [...] w R., zgodnie z właściwością do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R.
W uzasadnieniu organ powołując się na treść art. 81 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (j.t z 2003r. Dz. U Nr 207, poz. 2016 z poźn. zm), który wskazuje obowiązki organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, uznał, iż stanowisko organu I instancji jest prawidłowe i zgodne z prawem. Bowiem organy Inspekcji Ochrony Środowiska nie są kompetentne do podjęcia interwencji w sprawie budowy zbiornika wodnego.
W skardze na niniejsze postanowienie J. S. wskazała, iż swą interwencje dotyczącą budowy zbiornika wodnego, skierowała do Inspektora Ochrony Środowiska, z uwagi na to, iż na terenie przeznaczonym pod jego budowę znajduje się studnia głębinowa, zaś rolą inspektora jest walka o każdy zbiornik z czystą wodą. Ponadto wskazała, iż budowany zbiornik zapełniony będzie brudną wodą. Zbierające się zaś w nim nieczystości stanowić będą zagrożenie dla ludzi i środowiska. Skarżąca wskazała również niebezpieczeństwa związane z usytuowaniem zbiornika w pobliżu szkoły, pomiędzy blokami. Oraz podniosła, iż nie zgadza się z twierdzeniem inwestora, Spółki Wodnej w R., iż zbiornik musiał powstać w tym miejscu ze względu na coroczne powodzie występujące na tym terenie, bowiem tam nigdy nie było żadnych powodzi ani nawet podtopienia. Znajdowało się tam zaś boisko i był to najbezpieczniejszy teren rekreacyjny.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, ustosunkowując się do zarzutów w niej podniesionych, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone postanowienie, jak również utrzymane nim w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w W. naruszają przepisy prawa procesowego w stopniu uzasadniającym konieczność ich uchylenia.
Stosownie do treści art.19 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany przestrzegać z urzędu swojej właściwości w całym toku postępowania administracyjnego (uchwała SN z dnia 29 maja 1991 r., III ARN 17/91, PiP 1992, z. 3, s. 108). Powyższa zasada obowiązuje we wszystkich rodzajach postępowania administracyjnego, a zatem w postępowaniu przed organami pierwszej instancji, postępowaniu odwoławczym (wyrok NSA z dnia 31 stycznia 1986 r., II SA 2307/85, SPB 1987, nr 1, s. 63) oraz w postępowaniach nadzwyczajnych, a także na wszystkich etapach tych postępowań. Organ administracji publicznej powinien przestrzegać swojej właściwości z urzędu szczególnie wnikliwie na etapie wszczęcia postępowania. W postępowaniu wszczynanym na żądanie strony, organ, do którego wniesiono podanie, jest obowiązany zbadać na podstawie treści żądania, czy jest właściwy do załatwienia sprawy, a w razie stwierdzenia swojej niewłaściwości powinien zgodnie z art. 65 § 1 kpa, niezwłocznie przekazać podanie do organu właściwego.
W niniejszej sprawie zarówno Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, oraz Główny Inspektor Ochrony Środowiska uznali, iż organem właściwym do rozpoznania podania J. S., określonego przez organ jako "interwencja", dotyczącego budowy zbiornika wodnego na osiedlu [...] w rejonie ul. [...] w R., jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. Jako podstawę prawną przywołano art. 81 ustawy Prawo Budowlane (tj z 2003r. Dz. U Nr 207, poz. 2016), który stanowi między innymi, iż do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego należy nadzór i kontrola przestrzegania przepisów prawa budowlanego, a w szczególności zgodności zagospodarowania terenu z wymaganiami ochrony środowiska, warunkami bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu robót budowlanych.
Mając na uwadze powyższe należy wskazać, iż stosownie do treści art. 80 ust. 2 ustawy Prawo Budowlane zadania nadzoru budowlanego wykonują powiatowy inspektor nadzoru budowlanego, wojewoda przy pomocy wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako kierownika wojewódzkiego nadzoru budowlanego oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Zakres właściwości powiatowego i wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego określa art. 83 ustawy Prawo budowlane, zaś o właściwości Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowi art. 88 ust. 2 ww ustawy.
Badając, więc który z powyższych organów jest właściwy do rozpoznania podania J. S., organ winien był wziąć pod uwagę, iż decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2004r. Wojewoda [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę niniejszego zbiornika. Z załączonych zaś akt sprawy dokumentów (Projekt Budowy zbiornika retencyjnego "[...]", decyzji Prezydenta Miasta R. Nr [...] z dnia [...] września 2004r, decyzji Prezydenta Miasta R. Nr [...] z dnia [...] marca 2004r. o lokalizacji inwestycji celu publicznego) wynika, iż zakres budowy obejmował budowę zbiornika retencyjnego wraz z budową piętrzącą –upustową i rurociągami wprowadzającymi wody opadowe z komór istniejących kolektorów deszczowych.
Zakres inwestycji wskazuje zatem, iż organem właściwym do rozpoznania podania J. S. jest stosownie do treści art. 83 ust. 3 Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Zgodnie bowiem z treścią tego artykuły organ ten jest organem właściwym do dokonania wszelkich czynności określonych w art. 83 ust. 1 ustawy -Prawo Budowlane w tym np. do wstrzymania robót budowlanych wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, kontroli technicznej budynków w zakresie ich wpływu na środowisko itd., w sprawach obiektów i robót budowali hydrotechnicznych piętrzących, upustowych, regulacyjnych, melioracji podstawowych oraz kanałów i innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu z nich wraz z obiektami towarzyszącymi. Z zatem budowli, do których zalicza się zbiornik retencyjny "[...]".
W świetle powyższego należy uznać, iż zaskarżone postanowienie, jak również utrzymane nim w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] stycznia 2005r., wobec błędnego wskazania organu właściwego do rozpoznania podania J. S., zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego tj. art. 65 § 1 Kpa, który to zobowiązuje organ administracji państwowej do przekazania podania organowi właściwemu do jego rozpoznania .
Poprzez błędne wskazanie organu właściwego do rozpoznania podania, organ naruszył również zasadę określoną w art. 8 kpa tj. pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit c i art. 135 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo i postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm) orzekł jak w sentencji. O zwrocie skarżącej kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło