IV SA/Wa 844/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lutego 2011 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. R. N. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lutego 2011 r., którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta S. o odmowie ustalenia na rzecz skarżącego warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych, jednorodzinnych, wolnostojących w S. Storna wróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jak wynika za złożonego na urzędowym formularzu oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną, synem, córką, zięciem i małoletnim wnukiem. Źródła utrzymania sześcioosobowej rodziny stanowią: wynagrodzenie z pracę R. N. w miesięcznej wysokości 2.700 zł, świadczenie emerytalne jego żony w miesięcznej wysokości 1.664,72 zł, wynagrodzenie za pracę syna w miesięcznej wysokości 2.000 zł, wynagrodzenie ze pracę córki w miesięcznej wysokości 3.745 zł oraz wynagrodzenie za pracę zięcia w miesięcznej wysokości 1.400 zł. Jako posiadane nieruchomości skarżący wskazał dom o powierzchni 143 m2, nieruchomość rolną o powierzchni 1.35 ha, plac o powierzchni 865 m2 oraz budynki mieszkalne o powierzchni 50 m2. Poza wymienionymi nieruchomościami, na majątek skarżącego składają się samochód osobowy marki BMW 320d oraz zasoby pieniężne w kwocie 15.000 zł. Jako uzasadnienie żądania przyznania prawa pomocy R. N. wskazał relację niskich zarobków jego i pozostałych członków rodziny do rosnących cen żywności, energii elektrycznej, gazu i innych opłat, które skutkują wysokimi kosztami utrzymania gospodarstwa domowego. Przystępując do oceny przedmiotowego wniosku, w pierwszej kolejności należy wskazać, że generalną zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Stosownie bowiem do reguły zawartej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stąd też każda osoba wszczynająca postępowanie przed sądem administracyjnym powinna liczyć się z wydatkami na ten cel. W świetle art. 246 § 1 ppsa prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Treść powołanego przepisu wskazuje, że dopiero gdy posiadane przez stronę środki okażą się niewystarczające może ona wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób, które znajdują się w sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Przedmiotowy wniosek należałoby zatem uwzględnić, jeżeli wykazane przez R. N. możliwości płatnicze, stan majątkowy i stan rodzinny uprawniałyby do twierdzenia, że bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Ustalenie, czy zachodzi taka sytuacja wymaga określenia relacji kosztów postępowania w sprawie wszczętej skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lutego 2011 r. do wykazanych przez stronę możliwości płatniczych, stanu majątkowego i rodzinnego. Wysokość wpisu od skargi wynosi w przedmiotowej sprawie 500 (słownie: pięćset) złotych (§ 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Wysokość ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej wyniesie 250 (słownie: dwieście pięćdziesiąt) złotych (§ 3 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z kolei wysokość ewentualnej opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku, czy też ewentualnych wpisów od zażaleń wyniesie jednorazowo 100 (słownie: sto) złotych (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - Dz. U. Nr 221, poz. 2192 oraz § 2 ust. 1 pkt 7 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Poza małoletnim wnukiem wnioskodawcy wszystkie osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uzyskują regularny dochód - skarżący, jego dzieci i zięć ze stosunków pracy, a żona ze świadczenia emerytalnego. Łączny dochód sześcioosobowej rodziny wynosi 11.509,72 zł miesięcznie, co daje prawie 1.920 zł na jedną osobę. Przy aktualnym poziomie cen dób i usług niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, jak wyżywienie, ubranie, czy utrzymanie domu, dochód w takiej wysokości pozwala na zabezpieczenie środków niezbędnych do pokrycia koniecznych kosztów utrzymania sześcioosobowej rodziny skarżącego. Ponieważ wnioskodawca posiada przy tym zasoby pieniężne w kwocie 15.000 zł, których wysokość wielokrotnie przewyższa koszty wpisu od skargi, a także koszty wpisu od skargi kasacyjnej, czy też innych opłat sądowych ewentualnie należnych w przedmiotowej sprawie, należy stwierdzić, że jego stan majątkowy i możliwości płatnicze umożliwiają wygospodarowanie środków niezbędnych na pokrycie pełnych kosztów postępowania wszczętego skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lutego 2011 r. Wygospodarowanie tych środków może nastąpić bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu skarżącego i jego rodziny. Należy zatem stwierdzić, że wykazane przez R. N. możliwości płatnicze, stan majątkowy i stan rodzinny nie stanowią podstawy do ustalenia, że w sprawie zachodzą przesłanki obligujące do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Ponoszenie kosztów postępowania sądowego zawsze powoduje określony uszczerbek utrzymania skarżącego. Nie uzasadnia to jednak jeszcze przyznania prawa pomocy chyba, że strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania albo, że poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Jak wskazano powyżej, dokonana w przedmiotowej sprawie ocena stanu majątkowego i możliwości płatniczych R. N. nie pozwala stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie zachodzi taka sytuacja. Dochód uzyskiwany w gospodarstwie domowym skarżącego, a zwłaszcza posiadane przez niego zasoby pieniężne pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w niezbędnym utrzymaniu. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.