IV SA/Wa 871/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-08-07

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła na wezwanie sądu dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze. Ciężar wykazania przesłanek pozytywnego załatwienia wniosku spoczywa na stronie, a brak jest podstaw do prowadzenia postępowania z urzędu w tej kwestii.
Stan faktyczny
Spółka N. Spółka Komandytowa złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję ustalającą warunki zabudowy. Sąd wezwał spółkę do przedstawienia dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze. Spółka nie odpowiedziała na wezwanie w wyznaczonym terminie. W związku z tym sąd postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy N. Spółce Komandytowej w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku N. Spółka Komandytowa z siedzibą w W. z dnia 5 maja 2009 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi N. Spółka Komandytowa z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2009 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane prawo pomocy: w zakresie całkowitym, gdy osoba ta (inna jednostka organizacyjna) wykaże, że nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), bądź w zakresie częściowym, gdy osoba ta (inna jednostka organizacyjna) wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (pkt 2). Ponieważ prawo pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa, powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Ubiegając się o zwolnienie od obowiązku partycypowania w kosztach postępowania osoba prawna, bądź inna jednostka organizacyjna, nieposiadająca osobowości prawnej, obowiązane są więc wykazać nie tylko, że nie posiadają adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale również, że nie mają ich mimo, iż podjęły wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2008 r., str. 587). W świetle art. 252 § 1 ppsa osoba prawna (inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej), która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Z kolei stosownie do treści art. 255 ppsa, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest dokonanie oceny, czy zachodzą przesłanki uzasadniające uwzględnienie żądania strony i ewentualne wydanie pozytywnego dla strony orzeczenia. W przedmiotowej sprawie powyższy warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony. Pismem z dnia 23 czerwca 2009 r. wezwano skarżącą Spółkę do nadesłania dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze, to jest: 1. wyciągów z posiadanych przez Spółkę rachunków bankowych w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, 2. bilansu oraz rachunku zysków i strat za okres od 1 stycznia 2009 r. do 31 maja 2009 r., 3. oświadczenia bądź dokumentu wskazującego jednostki powiązane, wobec których, zgodnie ze złożonym do akt sprawy bilansem, Spółka na [...] grudnia 2008 r. miała zobowiązania krótkoterminowe w wysokości 667.547,85 zł oraz wskazującego, jakie, określone w bilansie jako inne, krótkoterminowe zobowiązania opiewają na wskazaną w bilansie kwotę 666.347,85 zł, 4. dokumentów potwierdzających wskazaną w rubryce nr 10 formularza wniosku wysokość zadłużenia z umów pożyczek, a także dokumentów wskazujących miesięczną wysokość kosztów spłaty tych pożyczek, 5. kopii dokumentów, na podstawie których powierzono [...] S.A., wskazaną w rubryce nr 10 formularza wniosku, kwotę 25.094,48 zł, 6. kopii umowy pożyczki udzielonej na finansowanie prac architektonicznych, o której mowa w uzasadnieniu wniosku. Wnioskodawcy wyznaczono termin 21. dni na wykonanie wezwania oraz poinformowano, że żądane dokumenty są niezbędne do dokonania jego rzeczywistych możliwości płatniczych. Doręczone w dniu 9 lipca 2009 r. (karta nr 30 akt sprawy) wezwanie pozostaje bez odpowiedzi. Należy w tym miejscu podkreślić, że treść art. 246 § 2 ppsa jednoznacznie wskazuje, iż to na stornie spoczywa ciężar wykazania przesłanek pozytywnego załatwienia wniosku, które określono w tym przepisie. Brak jest prawnych podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w sprawie sytuacji majątkowej wnioskodawcy, jeżeli on sam nie wykaże istnienia przesłanek uzasadniających uwzględnienie żądania przyznania prawa pomocy. Odstępując od złożenia wymienionych wyżej dokumentów skarżąca nie usunęła więc wątpliwości, jakie budziło oświadczenie o jej stanie majątkowym i możliwościach płatniczych, a tym samym nie wykazała przesłanek określonych w art. 246 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło