IV SA/Wa 876/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 15 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. O. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] października 2008 r. znak: [...] w przedmiocie uzgodnień warunków realizacji inwestycji postanawia: 1). zwolnić W. O. od kosztów sądowych, 2). ustanowić adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. W. O. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] października 2008 r. W złożonych w dniu 22 czerwca 2009 r. ( data nadania pisma w urzędzie pocztowym) urzędowych formularzach PPF skarżąca w rubryce 4 zaznaczyła, iż wnosi o ustanowienie adwokata z urzędu. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do sprecyzowania zakresu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wnioskodawczyni w piśmie procesowym z dnia 7 września 2009 r. oświadczyła, iż wniosek jej dotyczy zarówno zwolnienia od kosztów sądowych jak i ustanowienia adwokata. Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z matką. Jako źródło miesięcznych dochodów wskazała wynagrodzenie za pracę sezonową w wysokości 1300 zł oraz świadczenie emerytalne swojej matki w wysokości 900 zł miesięcznie. Z rubryki 7 formularza wynika, iż wnioskodawczyni jest właścicielką domu o pow. 200 m2 oraz gospodarstwa rolnego o pow. 5 ha. W związku z powziętymi wątpliwościami co do uzyskiwanych przez skarżącą dochodów oraz ponoszonych wydatków, Sąd pismem z dnia 17 lipca 2009 r. zobowiązał skarżącą do uzupełnienia wniosku, poprzez przedstawienie informacji na temat wydatków ponoszonych na bieżące utrzymanie, wyciągów z rachunków bankowych, zaświadczenia z właściwego urzędu gminy wskazującego wysokość dochodów uzyskiwanych z nieruchomości rolnej oraz informacji, czy starała się o dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych, ewentualnie o inne formy pomocy z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżąca w dniu 3 sierpnia 2009 r. ( data nadania pisma w urzędzie pocztowym) nadesłała wymagane dokumenty, m.in. zaświadczenie z Urzędu Gminy i Miasta w S. z którego wynika, iż jest właścicielką gospodarstwa rolnego o pow. 1 ha fizycznych, co stanowi 1,2655 ha przeliczeniowych, którego przychodowość roczna wynosi 2220 zł oraz współwłaścicielem gospodarstwa o pow. 4,15 ha fizycznych, co stanowi 3,3255 ha przeliczeniowych o przychodowości 3691 zł rocznie. Skarżąca oświadczyła, że w 2009 r. otrzymała dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych w wysokości 1000 zł. Wnioskodawczyni określiła ponadto wydatki jakie ponosi miesięcznie na utrzymanie mieszkania, tj. opłatę za energię elektryczną, gaz i wodę- ok. 250 zł, koszty wyżywienia- ok. 200 zł oraz opłatę za węgiel- 7000 zł rocznie. Skarżąca wskazała, iż wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę wykonywaną sezonowo przeznacza na opłacenie składek z tytułu rolniczego ubezpieczenia społecznego. Podkreśliła, iż stan zdrowia matki, będącej osobą w podeszłym wieku, wymaga stałego leczenia, a co za tym idzie wydatkowania niebagatelnych dla niej kwot. Rozpoznając wniosek, stwierdzono co następuje: Na gruncie obowiązujących regulacji prawnych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Jednakże przepisy postępowania sadowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nieposiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Należy dodać, że prawo pomocy może dotyczyć wyłącznie postępowania przed sądem administracyjnym i nie rozciąga się na postępowanie administracyjne. W rozpatrywanej sprawie wniosek skarżącej dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Ze względu na tak określone granice wniosku, skarżąca powinna udowodnić, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Do wykazania tej okoliczności zobowiązuje ją przepis art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej P.p.s.a.). Stan majątkowy, dochodowy i rodzinny skarżącej opisany we wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF oraz piśmie z dnia 3 sierpnia 2009 r. obliguje do przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Udowodniła ona bowiem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Jedynym, stałym dochodem skarżącej jest dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości ok. 492 zł miesięcznie. Należy jednak mieć na uwadze, iż wskazana w zaświadczeniu Burmistrza Gminy i Miasta S. z dnia [...] lipca 2009 r. kwota przychodów z gospodarstwa rolnego skarżącej jest prognozowaną wysokością przychodów rocznych, odbiegającą często od rzeczywistych przychodów uzyskanych z nieruchomości rolnej. W miesiącach letnich skarżąca uzyskuje dodatkowo dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości średnio 1275, 40 zł netto miesięcznie. Dochód ten nie jest jednak stałym dochodem, bowiem uzyskuje go okresowo- wykonując pracę przez 4 miesiące w roku. Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką. Źródłem utrzymania H. O. jest świadczenie emerytalne w kwocie 987, 59 zł miesięcznie. Należy jednak podkreślić, iż matka skarżącej jest osobą w podeszłym wieku- 85 lat, chorą. Osiągany przez nią dochód wystarcza zatem jedynie na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego oraz kosztów stałego leczenia. Mając na uwadze wskazane powyżej okoliczności należy przypuszczać, iż sytuacja materialno-bytowa skarżącej uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wysokość stałych dochodów skarżącej, przy uwzględnieniu wydatków jakie ponosi na utrzymanie domu oraz gospodarstwa rolnego, znacznie odbiega od przeciętnych dochodów pozwalających na poniesienie przez nią jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia w oparciu o przepis art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 §1 § 2 pkt 7 P.p.s.a.