IV SA/Wa 90/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 9 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. D. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2013 r. znak: [...] w przedmiocie zobowiązania do oddania odpadów postanawia: oddalić wniosek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2014 r. oddalił skargę A. D. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2013 r. znak: [...] w przedmiocie zobowiązania do oddania odpadów. Skarżący zwrócił się o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku oraz doręczenie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem. Po doręczeniu odpisu wyroku z dnia 1 kwietnia 2014 r. wraz z uzasadnieniem, A. D., reprezentowany przez adwokata, wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 9 czerwca 2014 r. wezwano pełnomocnika strony do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. Pismem z dnia 12 czerwca 2014 r. wezwano z kolei do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez złożenie pełnomocnictwa udzielonego adwokatowi przez skarżącego w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Oba opisane wezwania doręczono pełnomocnikowi w dniu 2 lipca 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na kracie nr 93 akt sprawy). W dniu 9 lipca 2014 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik uzupełnił brak formalny skargi kasacyjnej, składając do akt sprawy wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Ponieważ jednak skarżący nie uiścił wpisu od skargi kasacyjnej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2014 r. odrzucił skargę kasacyjną. Odpis postanowienia doręczono pełnomocnikowi A. D. w dniu 1 września 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 108 akt sprawy), natomiast pełnomocnikowi organu administracji w dniu 29 sierpnia 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 107 akt sprawy). Żadna ze stron postępowania nie wniosła zażalenia na wskazane postanowienie. W dniu 10 września 2014 r. (data stempla pocztowego – koperta na karcie nr 114 akt sprawy) skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W piśmie, przy którym nadesłano przedmiotowy wniosek (karta 109 akt sprawy), reprezentujący stronę adwokat wskazał, że wniosek obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych od uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Przystępując do rozpoznania przedmiotowego wniosku, należy wskazać, że zgodnie z art. 243 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jak podano, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2014 r. oddalił skargę A. D. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2013 r. znak: [...], natomiast postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2014 r. odrzucił skargę kasacyjną skarżącego od tego wyroku ze względu na nieuiszczenie wpisu w terminie 7 dni od doręczenia wezwania Przewodniczącego. W terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu rzeczonego postanowienia żadna ze stron postępowania nie złożyła zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W konsekwencji, po upływie ostatniego dnia przewidzianego na wniesienie wskazanego środka odwoławczego (8 września 2014 r.), w dniu 9 września 2014 r. postanowienie to stało się prawomocne. Co za tym idzie prawomocny stał się również wyrok Sądu z dnia 1 kwietnia 2014 r. (art. 168 § 1 ppsa). Składając przedmiotowy wniosek o przyznanie prawa pomocy w dniu 10 września 2014 r., skarżący wystąpił więc o przyznanie prawa pomocy już po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie wszczętej jego skargą. Trzeba przy tym podkreślić, że aktualnie w sprawie nie toczy się żadne postępowanie, które mogłoby prowadzić do wzruszenia prawomocnego wyroku z dnia 1 kwietnia 2014 r. Skarżący, reprezentowany przez adwokata, nie zaskarżył bowiem – jak już wyjaśniono – postanowienia z dnia 26 sierpnia 2014 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Nie wystąpił również z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, który to wniosek mógłby ewentualnie doprowadzić do nadania biegu prawomocnie zakończonej sprawie. Powyższe okoliczności faktyczne przemawiają za stwierdzeniem, że wniosek A. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie został złożony w toku postępowania w rozumieniu art. 243 § 1 ppsa. W konsekwencji podlega on oddaleniu. Przypominając, że w piśmie, przy którym przesłano do Sądu przedmiotowy wniosek o przyznanie prawa pomocy, pełnomocnik skarżącego wskazał, że wniosek ten obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, należy dodatkowo zauważyć, że wniosek o przyznanie prawa pomocy jest skuteczny od momentu jego wniesienia i nie obejmuje zwolnienia od kosztów, do uiszczenia których strona obowiązana jest przed jego złożeniem (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 2004 r. sygn. akt FZ 125/04. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, LEX nr 1140154). Spóźniony wniosek o przyznanie prawa pomocy nie wpływa zatem na obowiązek poniesienia wpisu (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2011 r. sygn. akt I GSK 805/11. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, LEX nr 821303). Nawet więc, gdy wniosek taki zostanie uwzględniony, to postanowienie Sądu (referendarza sądowego) nie skutkuje wyłączeniem obowiązku uiszczenia opłat sądowych, należnych przed złożeniem wniosku. Tymczasem, w przedmiotowej sprawie – jak wskazano w prawomocnym postanowieniu Sądu z dnia 26 sierpnia 2014 r. – termin do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej upłynął 9 lipca 2014 r. Zwolnienie od kosztów sądowych przyznane na skutek rozpatrzenia wniosku złożonego dwa miesiące po tej dacie, nie obejmowałoby więc wpisu od skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 243 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.