IV SA/Wa 903/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-21

Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Alina Balicka, Jakub Linkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uszkodzony pojazd sprowadzony z zagranicy, który nie nadaje się do użytku i jest przeznaczony na części lub do złomowania, może być uznany za odpad w rozumieniu przepisów ustawy o odpadach?
Ratio decidendi
Uszkodzony pojazd sprowadzony z zagranicy, który w momencie przywozu nie był sprawny technicznie i nie nadawał się do użytku zgodnie z przeznaczeniem, a poprzedni właściciel pozbył się go jako przeznaczonego na części lub do złomowania, powinien zostać zakwalifikowany jako odpad. Taki pojazd spełnia definicję odpadu zawartą w art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach, a jego posiadacz jest zobowiązany do jego właściwego zagospodarowania zgodnie z przepisami dotyczącymi odpadów i recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji.
Stan faktyczny
Skarżący S. K. został zobowiązany decyzją Głównego Inspektora Ochrony Środowiska do przekazania uszkodzonego pojazdu marki [...] do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu. Skarżący kwestionował uznanie pojazdu za odpad, twierdząc, że został sprowadzony na własne potrzeby, naprawiony i nie stanowi odpadu. Organ administracji uznał pojazd za odpad, powołując się na jego stan techniczny w momencie sprowadzenia do Polski, opis w fakturze zakupu oraz przepisy prawa dotyczące odpadów i międzynarodowego przemieszczania odpadów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę S. K. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2012 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przekazania odpadu oddala skargę Decyzją z dnia [...] września 2009r. znak: [...] Główny Inspektor Ochrony Środowiska orzekł o nałożeniu na S. K., obowiązku przekazania odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu pojazdów lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. Wnioskiem z dnia 16 października 2009r. S. K., zwrócił się o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2009r. nakładającej obowiązek przekazania odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu pojazdów lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. We wniosku wskazano, że decyzja z dnia [...] września 2009r. jest niezasadna i sprzeczna z prawem. Zdaniem wnioskodawcy przedmiotowy samochód został sprowadzony na własne potrzeby, został naprawiony i nie powinien być uznany za odpad. Strona wskazała, że prowadzący postępowanie organ centralny nie rozważył wszystkich aspektów sprawy i wydał niezgodną z prawem decyzję nakładającą bezpodstawnie na stronę obowiązek przekazania pojazdu do stacji demontażu. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] września 2009r. znak: [...], Główny Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 105 i art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i w związku z art. 3a ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2007r. Nr 44, poz. 287 ze zm.), art. 26 pkt 3 i art. 28 ustawy z dnia 29 czerwca 2007r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 858 ze zm.), w związku z art. 3 ust. 1 lit. b pkt iii oraz art. 24 ust. 3 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. WE L 190 z 12.07.2006r. ze zm.), art. 18 ustawy z dnia 20 stycznia 2005r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 25, poz. 202 ze zm.), orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji znak: [...] z dnia [...] września 2009r. Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, nakładającą na S. K., obowiązek przekazania odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu pojazdów lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że pismami znak: [...], [...], [...] z dnia 30 marca 2009r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. poinformował Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, iż w związku ze zgłoszeniami o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci używanych pojazdów marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...] oraz marki [...] o numerze identyfikacyjnym ramy [...], kombajnu zbożowego [...] oraz urządzeń rolniczych w postaci prasy zbierającej, przewracarki talerzówki, ustalono, że ww. pojazdy i urządzenia rolnicze zostały sprowadzony na terytorium Polski ze S. Zgodnie ze zgłoszeniami celnymi (dokumentami SAD) nadawcami powyższych przedmiotów są podmiot G. [...] ([...]), P. ([...]) oraz "różni" nadawcy urządzeń rolniczych, a odbiorcą jest S. K., [...]. Po dokonaniu analizy materiału przekazanego przez Naczelnika Urzędu Celnego w B., Główny Inspektor Ochrony Środowiska w dniu 5 maja 2009r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie określenia sposobu gospodarowania odpadami w postaci ww. przedmiotów przez S. K. O wszczęciu postępowania organ powiadomił Stronę pismem z dnia 5 maja 2009r., doręczonym Stronie za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 11 maja 2009r. W odpowiedzi na powyższe pismo organu, w piśmie z dnia 14 maja 2009r., S. K. wyjaśnił, iż z uwagi na brak umowy, porozumienia między R. a Unią Europejską i Polską o obrocie odpadami wszczęcie postępowania nie ma podstaw prawnych. Ponadto zainteresowany podał, iż ww. przedmioty sprowadził we własnym zakresie na cele własne i dokona ich naprawy w taki sposób, iż nie będą stanowiły odpadów. Postanowieniem znak: [...] z dnia [...] sierpnia 2009r., Główny Inspektor Ochrony Środowiska wezwał Stronę do oddania odpadu w postaci zużytego nienadającego się do użytkowania pojazdu marki [...] do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, iż w chwili dokonania przemieszczenia przedmiotowy pojazd nie był sprawny technicznie i bez naprawy nie mógł być używany zgodnie z jego przeznaczeniem, wobec czego został zakwalifikowany do kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym, zgodnie z załącznikiem nr 1 do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007r. Nr 39, poz. 251 ze zm.). Po przeprowadzeniu analizy tłumaczenia (dokonanego przez tłumacza przysięgłego) faktury zakupu pojazdu marki [...], organ stwierdził, iż poprzedni właściciel przedmiotowego pojazdu nie znajdując dla niego dalszego zastosowania, wyzbył się go na rzecz Strony. Zgodnie z tłumaczeniem faktury, przedmiotowy pojazd został sprzedany stronie "w stanie w jakim się znajduje, bez gwarancji, po oględzinach, bez serwisu, nie dostosowany do wprowadzenia do ruchu, bez uprzedniej kontroli, na części lub do złomowania, bez jakiejkolwiek gwarancji ze strony sprzedawcy. Pojazd powinien być odebrany na miejscu, na lawetę, pojazd przeznaczony do złomowania". Organ wyjaśnił, iż poprzedni właściciel nie dokonał restytucyjnego naprawienia szkody, lecz wyzbył się uszkodzonego pojazdu na rzecz Strony. W ocenie organu powyższe dowodzi, że przedmiotowy pojazd wypełnia definicję odpadu w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007r. Nr 39, poz. 251 ze| zm.), zgodnie z którą odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do ich pozbycia się jest zobowiązany. Przedmiotowy pojazd jako odpad został sklasyfikowany pod kodem 160104 - zużyte lub nienadające się do użytkowajnia pojazdy - według załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 września 200 Ir. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206). Sklasyfikowanie przedmiotowego odpadu pod kodem 160104 nastąpiło w związku z faktem, iż pojazd ten posiada jednostkę napędową zawierającą płyny eksploatacyjne. Organ podkreślił także, iż odpowiedzialność za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadu w postaci przedmiotowego pojazdu ponosi Strona, gdyż nabyła przedmiotowy pojazd na terytorium S. i dokonała jego przemieszczenia ze S. do Polski z naruszeniem przepisów tytułu II rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów. Organ wytłumaczył również, iż stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji do odpadów powstałych z pojazdów stosuje się przepisy tej ustawy, a według art. 18 tej ustawy właściciel pojazdu wycofanego z eksploatacji może przekazać go wyłącznie do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. Uzasadniając postanowienie Główny Inspektor Ochrony Środowiska przywołał treść art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów oraz treść art. 24 ust 3 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 , wskazując tym samym prawne podstawy przyjętego rozstrzygnięcia. W treści uzasadnienia postanowienia organ odniósł się do pozostałych przedmiotów objętych wszczętym postępowaniem administracyjnym, tj. do pojazdu marki [...] oraz maszyn i urządzeń rolniczych, wyjaśniając, iż zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne uznanie tych przedmiotów za odpady w rozumieniu przepisów ustawy o odpadach. Postanowienie zostało doręczone Stronie za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 19 sierpnia 2009r. W piśmie z dnia 26 sierpnia 2009r. S. K. podał, iż zobowiązuje się do naprawy pojazdu objętego przedmiotowym postępowaniem wskazał także, iż S. nie transponowała w całości dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 2000/53/WE w sprawie pojazdów wycofanych z eksploatacji i w tym kraju istnieje prawna możliwość odsprzedania całych pojazdów przez stację demontażu. Zdaniem Strony pojazdy te po naprawie oraz uzyskaniu pozytywnego wyniku badania technicznego mogą być rejestrowane na terenie S. Decyzją znak: [...] z dnia [...] września 2009r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska nałożył na S. K. obowiązek oddania odpadu w postaci pojazdu marki [...] do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, a w zakresie dotyczącym pojazdu marki [...] oraz maszyn i urządzeń rolniczych umorzył postępowanie. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 26 pkt 3 i art. 28 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów w związku z art. 24 ust. 3 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006, a także w art. 18 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz art. 105 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu decyzji z [...] września 2009r. organ nadmienił, iż przedmiotowy pojazd marki [...] w momencie przywozu był niesprawny technicznie i winien być zakwalifikowany do kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym, zgodnie z załącznikiem nr 1 do ustawy o odpadach. Ponadto organ wyjaśnił, iż po analizie tłumaczenia faktury zakupu tego pojazdu uznano, że poprzedni właściciel przedmiotowego pojazdu nie znajdując dla tego pojazdu dalszego zastosowania, wyzbył się go na rzecz Strony, pojazd ten został sprzedany Stronie "w stanie w jakim się znajduje bez gwarancji, po oględzinach, bez serwisu, niedostosowany do wprowadzenia do ruchu, bez uprzedniej kontroli, na części lub do złomowania, bez jakiejkolwiek gwarancji ze strony sprzedawcy. Pojazd powinien być odebrany na miejscu i na lawetę, pojazd przeznaczony do złomowania". W ocenie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska powyższe dowodzi, iż przedmiotowy pojazd wypełnia definicję odpadu w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach. Z uwagi na znajdujący się w przedmiotowym pojeździe silnik, zawierający płyny eksploatacyjne, przedmiotowy pojazd jako odpad został sklasyfikowany pod kodem 160104 - zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy, według załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie katalogu odpadów. Organ wytłumaczył, iż przemieszczenie ww. odpadu z naruszeniem zasad określonych w tytule II rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów stanowi przemieszczenie nielegalne, a jako podstawę takiego stwierdzenia organ przywołał art. 2 pkt 35 lit. a rozporządzenia. W dalszej części uzasadnienia, powołując się na treść art. 18 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, organ wytłumaczył, iż właściciel pojazdu wycofanego z eksploatacji może go przekazać wyłącznie do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu pojazdów lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, dlatego też S. K. został zobowiązany do przekazania odpadu w postaci przedmiotowego pojazdu do takiego przedsiębiorcy. W treści uzasadnienia decyzji podkreślono, iż postanowieniem znak: [...] Strona została wezwana do właściwego zagospodarowania przedmiotowego odpadu, a wobec niezastosowania się do treści postanowienia Główny Inspektor Ochrony Środowiska był zobligowany do wydania decyzji określającej sposób gospodarowania przedmiotowym odpadem, jako nielegalnie sprowadzonym na terytorium RP, w trybie art. 26 pkt 3 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Ochrony Środowiska odniósł się także do pozostałych przedmiotów objętych przedmiotowym postępowaniem, tj. pojazdu marki [...], kombajnu zbożowego oraz urządzeń do zbierania siana, wyjaśniając, iż materiał dowodowy nie wskazuje jednoznacznie, iż stanowią one odpady w rozumieniu przepisów ustawy o odpadach. Z tej przyczyny organ umorzył postępowanie w części dotyczącej kombajnu zbożowego oraz urządzeń rolniczych. Argumentując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy S. K. zaznaczył, że pojazd marki [...] kupił na własny użytek jako uszkodzony, lecz usterki naprawił we własnym zakresie. Z treści wniosku wynika, iż pojazd ten znajdował się w stacji diagnostycznej w celu przeprowadzenia badań technicznych. Ponadto Strona poinformowała, iż posiada wcześniejszą ocenę samochodu, wykonaną przez rzeczoznawcę, który po kontroli nie zakwalifikował pojazdu jako odpadu. We wniosku Strona zwróciła się o powołanie eksperta, jeśli wystąpią wątpliwości w kwestii uznania pojazdu za odpad. Do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Strona dołączyła "Wycenę Nr [...]" z dnia [...].03.2009r., sporządzoną przez rzeczoznawcę samochodowego Z. R. Rozpoznając sprawę ponownie Główny Inspektor Ochrony Środowiska poddał analizie zaskarżoną decyzję z dnia [...] września 2009r. oraz zgromadzony materiał dowodowy w odniesieniu do zarzutów Strony, przedstawionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i stwierdził, że przedmiotowy samochód marki [...] zasadnie uznano za odpad. Wraz z zawiadomieniem o nielegalnym przemieszczeniu odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B. przekazał Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska "Wycenę Nr [...]" z dnia [...].03.2009r. sporządzoną przez rzeczoznawcę samochodowego Z. R. W treści wyceny jej autor wskazał, iż pojazd będący przedmiotem oceny znajdował się na platformie prasy zbierającej i dostęp do pojazdu był utrudniony, a także stwierdził, iż pojazd ten po naprawie i weryfikacji oraz przeglądzie rozszerzonym w stacji kontroli pojazdów będzie dalej eksploatowany. Ponadto w ocenie rzeczoznawcy pojazd w stanie przedstawionym do oględzin nie stanowił odpadu. Do zawiadomienia przesłanego do GIOŚ dołączono [...] dowód rejestracyjny (Fehrzeugausweis) wydany dla ww. pojazdu oraz dokument Facture TVA No. [...] wystawiony przez podmiot G. w S. Z tłumaczenia dokumentu, wykonanego przez tłumacza przysięgłego, wynika, iż stanowi on fakturę zakupu przedmiotowego pojazdu. Według faktury sprzedawcą pojazdu jest [...] podmiot, a nabywcą jest S. K. Ponadto na fakturze znajduje się informacja, iż "pojazd sprzedany w stanie w jakim się znajduje, bez gwarancji, po oględzinach, bez serwisu, nie dostosowany do wprowadzenia do ruchu, bez uprzedniej kontroli, na części lub do złomowania, bez jakiejkolwiek gwarancji ze strony sprzedawcy. Pojazd powinien zostać odebrany na miejscu, na lawetę, pojazd przeznaczony do złomowania". Zapisy w wyżej przywołanych dokumentach bez najmniejszej wątpliwości zdaniem organu centralnego dowodzą iż w dacie przemieszczenia pojazd marki [...] był uszkodzony. Rzeczoznawca samochodowy, z uwagi na utrudniony dostęp do pojazdu, dokonał jedynie pobieżnej oceny uszkodzeń i stwierdził uszkodzenia nadwozia, dotyczące warstwy lakieru (odpryski i złuszczenia lakieru, uszkodzenia dachu spowodowane gradobiciem) oraz braki w wyposażeniu wnętrza pojazdu (radia, półki tylnej, wycieraczek podłogowych, gaśnicy, narzędzi) i zabrudzenia poszycia siedzeń. W odniesieniu do silnika i podwozia rzeczoznawca stwierdził jedynie, iż silnik nie był uruchamiany i posiadał ślady wycieku oleju przy miarce oleju oraz przy boku lewym i od przodu silnika, natomiast układ hamulcowo - kierowniczy winien być poddany weryfikacji warsztatowej. Rzeczoznawca samochodowy oszacował wartość takiego samego pojazdu wstanie nieuszkodzonym na 7.300zł podczas, gdy wartość przedmiotowego uszkodzonego pojazdu została oszacowana na 3.650zł, zatem ubytek wartości przedmiotowego pojazdu w stosunku do wartości takiego samego pojazdu przed szkodą wynosi 50%. Organ jednak wyraźnie zaznaczył, iż wskazana wartość ubytku jest wartością minimalną gdyż uwzględnia jedynie stwierdzone przez rzeczoznawcę powierzchowne uszkodzenia stwierdzone w toku oględzin pojazdu, a nie odnosi się do stanu technicznego podwozia pojazdu. Ponadto z punktu widzenia stanu technicznego pojazdu istotne znaczenie w sprawie ma adnotacja na fakturze zakupu, wskazująca, iż pojazd ten nie nadaje się do wprowadzenia do ruchu drogowego, a jedynie na części lub do złomowania. Przytoczone wyżej okoliczności bez wątpienia wskazują iż przedmiotowy pojazd należy zakwalifikować do kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym - zgodnie z załącznikiem nr 1 do ustawy o odpadach. Ponadto charakter uszkodzeń stwierdzonych w odniesieniu do dachu pojazdu (po gradobiciu) wskazuje także, iż pojazd należy również zakwalifikować do kategorii Q4 - substancje lub przedmioty, które zostały rozlane, rozsypane, zgubione lub takie, które uległy innemu zdarzeniu losowemu, w tym zanieczyszczone wskutek wypadku lub powstałe wskutek prowadzenia akcji ratowniczej - według w/w załącznika. Znajdująca się w aktach sprawy faktura zakupu (TVA No. [...]) dowodzi, iż poprzedni właściciel, tj. [...] podmiot G. wyzbył się przedmiotowego uszkodzonego pojazdu na rzecz S. K. Zgodnie z adnotacją znajdującą się na dokumencie poprzedni właściciel nie znalazł dalszego zastosowania dla przedmiotowego pojazdu, zgodnego z jego pierwotnym przeznaczeniem, lecz wyzbył się pojazdu jako przeznaczonego do złomowania lub jako źródła części zamiennych. W wyroku z dnia 18 grudnia 2007r. w sprawie C-194/05 Europejski Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, iż "zakwalifikowanie substancji lub przedmiotu jako odpadu w rozumieniu art. 1 lit. a dyrektywy 75/442 w sprawie odpadów, zmienionej dyrektywą 91 /156, wynika przede wszystkim z zachowania posiadacza i ze znaczenia pojęcia 'usuwać'. Pojęcia te należy interpretować nie tylko w świetle celu dyrektywy, którym zgodnie z motywem trzecim jest ochrona zdrowia ludzi i środowiska przed szkodliwymi skutkami spowodowanymi przez zbieranie, transport, unieszkodliwianie, magazynowanie oraz składowanie odpadów, ale również w świetle art. 174 ust. 2 WE, który stanowi, że polityka Wspólnoty w dziedzinie środowiska naturalnego stawia sobie za cel wysoki poziom ochrony i że opiera się na zasadzie ostrożności oraz na zasadach działania zapobiegawczego. Wynika stąd, że pojęcia te, a co za tym idzie pojęcie 'odpady' nie mogą być interpretowane w sposób zawężający. Fakt, że dana substancja jest rzeczywiście 'odpadem' w rozumieniu art. 1 lit a dyrektywy 75/442 w sprawie odpadów, zmienionej dyrektywą 91/156, winien być potwierdzony w świetle wszystkich okoliczności, z uwzględnieniem celu tej dyrektywy i jej skuteczności, która nie może zostać podważona. Pewne okoliczności mogą zatem stanowić wskazówkę występowania działania polegającego na 'usuwaniu', zamiaru 'usunięcia' lub zobowiązania do 'usunięcia' substancji lub przedmiotu w rozumieniu tego przepisu. [...] Jako że dyrektywa 75/442 w sprawie odpadów nie proponuje żadnego kryterium ujawnienia woli usunięcia substancji lub przedmiotów przez posiadacza, państwa członkowskie wobec braku przepisów wspólnotowych mają swobodę wyboru sposobu dowodzenia okoliczności zdefiniowanych w dyrektywach, których transpozycji dokonują o ile nie podważa to skuteczności prawa wspólnotowego. Państwa członkowskie mogą zatem dla przykładu określić rożne kategorie odpadów, zwłaszcza w celu ułatwienia organizacji i kontroli gospodarki odpadami, przy czym obowiązki wynikające z dyrektywy lub innych przepisów prawa wspólnotowego dotyczących odpadów winny być przestrzegane, a kategorie ewentualnie wyłączone z zakresu stosowania aktów dokonujących transpozycji obowiązków wynikających z dyrektywy, są wyłączone zgodnie z jej art. 2 ust. 1". Przywołana w w/w wyroku Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości dyrektywa 75/442 w sprawie odpadów, zmieniona dyrektywą 91/156, w chwili obecnej nie jest aktem obowiązującym. Obecnie zagadnienia związane z gospodarką odpadami reguluje dyrektywa z dnia 19 listopada 2008r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre dyrektywy. W/w dyrektywa została przyjęta z uwzględnieniem Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską a w szczególności jego art. 175 ust. 1, stanowiącym, że Rada decyduje o działaniu służącym osiągnięciu celów określonych w art. 174, które ma być podjęte przez Wspólnotę. Głównym celem dyrektywy z 2008r. w sprawie odpadów jest zmniejszenie negatywnych skutków wytwarzania odpadów i gospodarowania nimi dla zdrowia ludzkiego i środowiska. W świetle powyższego w ocenie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, wydając decyzję z dnia [...] września 2009r. organ w sposób właściwy dokonał oceny zgromadzonego materiału dowodowego w kwestii uznania przedmiotowego pojazdu za odpad w rozumieniu art, 3 ust. 1 ustawy o odpadach. Dołączona do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy kopia "Wyceny Nr: [...]" z dnia [...].03.2009r. jest kopią "Wyceny Nr: [...]" dołączonej do zawiadomienia znak: [...] Naczelnika Urzędu Celnego w B. Wobec powyższego w/w opracowanie zostało uwzględnione w materiale dowodowym, będącym podstawą wydania zaskarżonej decyzji, zatem ponowne jej przedłożenie organowi, jako odrębnego dowodu w sprawie wraz z wnioskiem, nie mogło w żaden sposób wpłynąć na stanowisko Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w przedmiocie uznania ww. pojazdu za odpad. Ponadto, odnosząc się stwierdzenia rzeczoznawcy samochodowego, iż przedmiotowy pojazd nie stanowi odpadu według ustawy o odpadach, zawartego w w/w "Wycenie" należy zauważyć, że rzeczoznawca posiada uprawnienia nadane przez Ministra Infrastruktury i mogą one obejmować uprawnienia do oceny stanu technicznego pojazdów, rekonstrukcji wypadków drogowych oraz szacowania wartości pojazdów. W świetle powyższego rzeczoznawca samochodowy nie jest uprawniony do formułowania opinii, czy pojazd stanowi odpad w rozumieniu przepisów ustawy o odpadach. Na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2011r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga S. K. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów art. 26 pkt 3 i art. 28 ustawy z dnia 29 czerwca 2007r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów oraz art. 24 ust. 3 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, a także art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach. Wskazano także na naruszenie przepisów procedury administracyjnej tj. art. 7, art. 77 i art. 107§3k.p.a. W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ administracji niezasadnie uznał pojazd marki [...] za odpad ponieważ zdaniem skarżącego samochód może zostać naprawiony i spełniać swoją funkcję. Skarżący podkreślił, że postępowanie przeprowadzono nieprawidłowo i nie odniesiono się do całości materiału dowodowego. Odpowiadając na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego postanowienia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Nie można zgodzić się z zarzutami skargi, że w toku postępowania organ administracji dopuścił się naruszenia prawa. Zebrany w sprawie materiał dowodowy był zdaniem Sądu wystarczający do wydania orzeczenia w przedmiocie nałożenia na skarżącego, obowiązku przekazania odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu pojazdów lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. Przede wszystkim należy podkreślić, iż ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji dokonywana jest przez pryzmat stanu prawnego istniejącego w dniu jej wydania oraz według stanu faktycznego, z którym przepisy obowiązującego prawa wiążą skutek wydania tej decyzji. Wszelkie więc zmiany, szczególnie stanu faktycznego w zakresie dokonania naprawy przedmiotowego pojazdu, dokonane po dniu wprowadzenia tego pojazdu na terytorium Polski, nie mają znaczenia w sprawie, skoro organ orzekający miał obowiązek dokonać oceny tego pojazdu przez pryzmat przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251, ze zm.), na dzień jego wprowadzenia na terytorium Polski, zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 30 lipca 2004 r. o międzynarodowym obrocie odpadami (Dz. U. Nr 191, poz. 1956) w zw. z art. 41 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 859). Zaskarżona decyzja wydana została w warunkach materia In oprawnych określonych w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251, ze zm.), według którego, odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany. W rozpatrywanej sprawie, pojazd marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], zakwalifikowany został przez organ orzekający do kategorii, oznaczonej w załączniku Nr 1 do powołanej ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach, symbolem Q2 - Produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym, oraz do kategorii oznaczonej symbolem Q4 - substancje lub przedmioty, które zostały rozlane, rozsypane, zgubione lub takie, które uległy innemu zdarzeniu losowemu, w tym zanieczyszczone wskutek wypadku lub powstałe wskutek prowadzenia akcji ratowniczej. W ramach powołanych kategorii, przedmiotowy pojazd uznany został przez organ orzekający, jako spełniający warunki zaliczenia go do odpadów oznaczonych kodem 160104, określonym w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206), z którego wynika, iż odpadem jest pojazd zużyty lub nienadający się do użytkowania. Materiał dowodowy zgromadzony w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego w tym również faktura zakupu pojazdu marki [...], potwierdza, iż przedmiotowy pojazd sprowadzony został ze S. na terytorium Polski w stanie uszkodzonym, nie nadającym się do dalszego użytkowania. Organ zasadnie stwierdził, iż poprzedni właściciel przedmiotowego pojazdu nie znajdując dla niego dalszego zastosowania, wyzbył się go na rzecz Strony. Sąd pragnie podkreślić, że zgodnie z tłumaczeniem faktury przedmiotowy pojazd został sprzedany stronie "w stanie w jakim się znajduje, bez gwarancji, po oględzinach, bez serwisu, niedostosowany do wprowadzenia do ruchu, bez uprzedniej kontroli, na części lub do złomowania, bez jakiejkolwiek gwarancji ze strony sprzedawcy. Pojazd powinien być odebrany na miejscu, na lawetę, pojazd przeznaczony do złomowania". Z powyższego wynika jednoznacznie, że przedmiotowy pojazd nie nadawał się do użytku w dacie jego sprowadzenia do Polski a poprzedni właściciel pozbył się niesprawnego pojazdu. W chwili dokonania przemieszczenia przedmiotowy pojazd nie był sprawny technicznie i bez naprawy nie mógł być używany zgodnie z jego przeznaczeniem, wobec czego zasadnie został zakwalifikowany jako odpad do kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym, zgodnie z załącznikiem nr 1 do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007r. Nr 39, poz. 251 ze zm.). Podkreślenia wymaga, że organ administracji odniósł się do całości zebranego materiału dowodowego. Dołączona przez skarżącego do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy kopia "Wyceny Nr: [...]" z dnia [...].03.2009r. jest kopią "Wyceny Nr: [...]" dołączonej do zawiadomienia znak: [...] Naczelnika Urzędu Celnego w B. Organ odnosił się do tego dokumentu. Powyższe opracowanie zostało uwzględnione w materiale dowodowym, będącym podstawą wydania zaskarżonej decyzji, zatem ponowne jej przedłożenie organowi, jako odrębnego dowodu w sprawie wraz z wnioskiem, nie mogło w żaden sposób wpłynąć na stanowisko organu orzekającego w przedmiocie uznania ww. pojazdu za odpad. Sąd stwierdza, że organ odnosząc się do twierdzeń rzeczoznawcy samochodowego, iż przedmiotowy pojazd nie stanowi odpadu według ustawy o odpadach, zawartego w "wycenie11 słusznie zauważył, że rzeczoznawca posiada uprawnienia nadane przez Ministra Infrastruktury i mogą one obejmować uprawnienia do oceny stanu technicznego pojazdów, rekonstrukcji wypadków drogowych oraz szacowania wartości pojazdów. Rzeczoznawca samochodowy nie jest natomiast uprawniony do formułowania opinii, czy pojazd stanowi odpad w rozumieniu przepisów ustawy o odpadach czy też nie. Główną Okolicznością kwestionowaną przez skarżącego w sprawie było zakwalifikowanie ww. pojazdu jako odpadu. Sąd podkreśla, że dokonana kwalifikacja jest prawidłowa i zgodna treścią art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r., Nr 39, poz. 251, ze zm.) zgodnie z którą odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany. Kluczowym elementem definicji "odpadów" jest pojęcie usuwa (pozbywa się) wyrażone w różnych modalnościach: "ma zamiar usunąć (pozbyć się)", "do ich usunięcia (pozbycia się) jest zobowiązany". Oznacza to, że wspólnotowa regulacja prawna dotycząca gospodarki odpadami posługuje się pojęciem "odpady" w znaczeniu "subiektywnym" (a nie "obiektywnym"), skoro "odpadem" jest w zasadzie każda substancja lub przedmiot, jeżeli posiadacz je "usuwa, zamierza usunąć lub ma obowiązek usunąć". W konsekwencji rozstrzygnięcie o tym, czy w konkretnym wypadku w odniesieniu do określonej substancji lub przedmiotu powinny mieć zastosowanie przepisy dotyczące "odpadów", zależne jest od tego, czy w danym wypadku można zasadnie twierdzić, że posiadacz tę substancję lub przedmiot "usuwa, zamierza usunąć lub jest obowiązany usunąć" (A. Wasilewski, Podstawowe zasady gospodarki odpadami, Europejski Przegląd Sądowy, sierpień 2008, s. 4 - .13). W kwestii sposobu interpretacji oraz stosowania w praktyce tak ujętej definicji prawnej "odpadów" w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości wyrażono szereg poglądów prawnych. I tak w wyroku z 18 grudnia 2007 r., w sprawie C - 194/05, Trybunał Sprawiedliwości przyjął, iż "zakwalifikowanie substancji lub przedmiotu jako odpadu w rozumieniu art. 1 lit. a dyrektywy 75/442 w sprawie odpadów, zmienionej dyrektywą 91/156, wynika przede wszystkim z zachowania posiadacza i ze znaczenia pojęcia usuwać. Pojęcia te należy interpretować nie tylko w świetle celu dyrektywy, którym zgodnie z motywem trzecim jest ochrona zdrowia ludzi i środowiska przed szkodliwymi skutkami spowodowanymi przez zbieranie, transport, unieszkodliwianie, magazynowanie oraz składowanie odpadów, ale również w świetle art. 174 ust. 2 WE, który stanowi, że polityka Wspólnoty w dziedzinie środowiska naturalnego stawia sobie za cel wysoki poziom ochrony i że opiera się ona na zasadzie ostrożności oraz na zasadach działania zapobiegawczego. Wynika stąd, że pojęcia te, a co za tym idzie pojęcie odpady nie mogą być interpretowane w sposób zawężający. Fakt, że dana substancja jest rzeczywiście odpadem w rozumieniu art. 1 lit a dyrektywy 75/442 w sprawie odpadów, zmienionej dyrektywą 91/156, winien być potwierdzony w świetle wszystkich okoliczności, z uwzględnieniem celu tej dyrektywy i jej skuteczności, która nie może zostać podważona. Pewne okoliczności mogą zatem stanowić wskazówkę występowania działania polegającego na usuwaniu, zamiaru usunięcia lub zobowiązania do usunięcia substancji lub przedmiotu w rozumieniu tego przepisu. (...) Jako że dyrektywa 75/442 w sprawie odpadów nie proponuje żadnego kryterium ujawnienia woli usunięcia substancji lub przedmiotów przez posiadacza, państwa członkowskie wobec braku przepisów wspólnotowych mają swobodę wyboru sposobu dowodzenia okoliczności zdefiniowanych w dyrektywach, których transpozycji dokonują, o ile nie podważa to skuteczności prawa wspólnotowego. Państwa członkowskie mogą zatem dla przykładu określić różne kategorie odpadów, zwłaszcza w celu ułatwienia organizacji i kontroli gospodarki odpadami, przy czym obowiązki wynikające z dyrektywy lub innych przepisów prawa wspólnotowego dotyczących odpadów winny być przestrzegane, a kategorie ewentualnie wyłączone z zakresu stosowania aktów dokonujących transpozycji obowiązków wynikających z dyrektywy, są wyłączone zgodnie z jej art. 2 ust. 1 Następnie w orzeczeniu zapadłym 15 stycznia 2004 r. w sprawie C - 235/02 przyjęto, że zakres pojęcia odpadu zależy od znaczenia terminu "pozbycie" z art. 1a dyrektywy 75/442. Pojęcia odpadu i jego pozbycia dotyczy orzeczenie z 18 kwietnia 2002 r. Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-9/00. Odnosi się ono do pozostałego kamienia z wydobycia w kamieniołomach. Przyjęto w nim, że pozostałości kamieni powstałe z ich wydobycia, które są składowane przez czas nieokreślony w oczekiwaniu na możliwe wykorzystanie, należy sklasyfikować jako odpady w rozumieniu dyrektywy 75/442 w sprawie odpadów, zmienionej dyrektywą 91/156, jeżeli posiadacz usuwa lub zamierza usunąć te pozostałości po kamieniach. Miejsce magazynowania pozostałości po kamieniach, ich skład oraz fakt, nawet gdy jest dowiedzione, iż kamienie nie stanowią rzeczywistego zagrożenia dla życia ludzkiego lub środowiska, nie są istotnymi kryteriami dla ustalenia, czy kamienie te należy uznać za odpady. W świetle przytoczonych regulacji prawnych i wywodów, mając za podstawę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy prawidłowo zostało ustalone, iż sprowadzony przez skarżącego ze S. do Polski przedmiot w postaci pojazdu marki [...] był w stanie uszkodzonym. Zakres uszkodzeń był rozległy i uniemożliwiał jazdę samochodu. Poprzedni właściciel wyzbył się pojazdu, który został nabyty przez skarżącego i przywieziony do Polski. Słusznie zatem, zdaniem Sądu, zakwalifikowano pojazd do jednej z kategorii odpadów, a dokładnie do kategorii Q2 - produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym oraz uznano, że wolą właściciela było pozbycie się pojazdu. Ponadto jest to pojazd, który można zaliczyć do kodu "160104", czyli "zużyte lub też nienadające się do użytkowania pojazdy" według załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206). Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie organu centralnego jest prawidłowe, zaś postępowanie przeprowadzono zgodnie z zasadami procedury administracyjnej. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póżn. zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło