IV SA/Wa 912/10

WyrokWSA w Warszawie2010-09-23

Skład orzekający: Kaja Angerman, Alina Balicka, Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wymierzenie kar pieniężnych za połowy dorsza w Morzu Bałtyckim po wprowadzeniu zakazu połowów przez rozporządzenie Komisji Europejskiej, mimo posiadania przez armatora specjalnego zezwolenia połowowego, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wymierzenie kar pieniężnych za połowy dorsza po wprowadzeniu zakazu przez rozporządzenie Komisji Europejskiej jest zgodne z prawem, nawet jeśli armator posiadał specjalne zezwolenie połowowe. Rozporządzenia wspólnotowe mają bezpośredni skutek i pierwszeństwo przed indywidualnymi zezwoleniami, a wyczerpanie kwoty połowowej stanowiło podstawę do wprowadzenia zakazu. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność ma charakter obiektywny, a kary zostały wymierzone w minimalnej wysokości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg R. S., armatora statku rybackiego, na decyzje Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymujące w mocy decyzje Okręgowego Inspektora Rybołówstwa Morskiego o wymierzeniu kar pieniężnych. Kary zostały nałożone za połowy dorsza w Morzu Bałtyckim w określonych dniach 2007 roku, z naruszeniem przepisów ustawy o rybołówstwie oraz rozporządzenia Komisji Europejskiej wprowadzającego zakaz połowów. Skarżący kwestionował zasadność nałożonych kar, podnosząc m.in. zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, w tym twierdząc, że nie doszło do wyczerpania ogólnej kwoty połowowej, a posiadane przez niego zezwolenie połowowe było nadal ważne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2010 r. sprawy ze skarg R. S. na decyzje Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2010 r. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej oddala skargi Zaskarżonymi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzjami z dnia [...] marca 2010 r., o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...] wydanymi po rozpatrzeniu odwołań R. S., Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzje Okręgowego Inspektora Rybołówstwa Morskiego w S. z dnia [...] stycznia 2010 r. o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], wymierzające R.S., armatorowi statku rybackiego [...] o długości całkowitej większej niż 10 m. kary pieniężne w wysokości po 20.000 zł za połowy dorsza w Morzu [...], w dniach: 7 października 2007 r., 1-6 października 2007 r., 25-27 września 2007 r. 14-16 października 2007 r., 9-11 października 2007 r., 25-28 października 2007 r. z naruszeniem przepisów art. 34 pkt 4 ustawy z dnia 19 lutego 2004r. o rybołówstwie ( Dz. U. Nr 62, poz. 574 ze zm.) oraz art. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 z dnia 9 lipca 2007 r. ustanawiającego zakaz połowów dorsza w Morzu [...] (podobszary 25 - 32, wody WE ) przez statki pływające pod banderą polską (Dz. U. UE L 180 z dnia 10 lipca 2007r., s. 3-4), którym to decyzjom nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu rozstrzygnięć Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał, iż w rezultacie przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji czynności kontrolnych stwierdzono, na podstawie wpisu do kart dziennika pokładowego odpowiednio nr: [...], [...] i [...], [...] i [...], [...], [...], [...] i [...], że R. S.- armator jednostki rybackiej [...] podczas rejsów połowowych w dniach: 7 października 2007 r., 1-6 października 2007 r., 25-27 września 2007 r., 14-16 października 2007 r., 9-11 października 2007 r., 25-28 października 2007 r., złowił i przywiózł do portu odpowiednio: 120 kg dorsza w relacji pełnej ( 4 skrzynki po 30 kg), 930 kg (31 skrzynek po 30 kg), 510 kg (17 skrzynek po 30 kg), 300 kg (10 skrzynek po 30 kg), 270 kg (9 skrzynek po 30 kg), 720 kg (24 skrzynki po 30 kg). Na karcie dziennika połowowego Nr [...] w poz. Nr 15, kapitan jednostki rybackiej [...] zadeklarował połów dorszy w relacji pełnej, w ilości 4 skrzynki po 30 kg każda, tj. 120 kg. Z dokumentu sprzedaży wystawionego w dniu 7 października 2007r. wynika, iż strona w wyniku nielegalnego połowu osiągnęła korzyść finansową w wysokości 630 zł. Na karcie dziennika pokładowego Nr [...] i [...] w poz. Nr 15, kapitan jednostki rybackiej [...] zadeklarował połów dorszy w relacji pełnej, w ilości 31 skrzynek po 30 kg każda, tj. 930 kg. Z dokumentu sprzedaży wystawionego w dniu 6 października 2007r. wynika, iż strona w wyniku nielegalnego połowu osiągnęła korzyść finansową w wysokości 5.502,50 zł. Z kolei na karcie dziennika pokładowego Nr [...] i [...] w poz. Nr 15, kapitan jednostki rybackiej [...] zadeklarował połów dorszy w relacji pełnej, w ilości 17 skrzynek po 30 kg każda, tj. 510 kg. Z dokumentu sprzedaży wystawionego w dniu 27 września 2007r. wynika, iż strona w wyniku nielegalnego połowu osiągnęła korzyść finansową w wysokości 3.102,50 zł. Na karcie dziennika pokładowego Nr [...] w poz. Nr 15, kapitan jednostki rybackiej [...]zadeklarował połów dorszy w relacji pełnej, w ilości 10 skrzynek po 30 kg każda, tj. 300 kg. Z dokumentu sprzedaży wystawionego w dniu 16 października 2007r. wynika, iż strona w wyniku nielegalnego połowu osiągnęła korzyść finansową w wysokości 1550 zł. Karta dziennika pokładowego Nr [...] w poz. Nr 15, wskazuje natomiast, iż kapitan jednostki rybackiej [...] zadeklarował połów dorszy w relacji pełnej, w ilości 9 skrzynek po 30 kg każda, tj. 270 kg. Z dokumentu sprzedaży wystawionego w dniu 11 października 2007r. wynika, iż strona w wyniku nielegalnego połowu osiągnęła korzyść finansową w wysokości 1350 zł. Kolejna karta dziennika pokładowego Nr [...] i Nr [...] w poz. Nr 15, wskazuje, iż kapitan jednostki rybackiej [...] zadeklarował połów dorszy w relacji pełnej, w ilości 24 skrzynki po 30 kg każda, tj. 720 kg. Z dokumentu sprzedaży wystawionego w dniu 28 października 2007r. wynika, iż strona w wyniku nielegalnego połowu osiągnęła korzyść finansową w wysokości 3720 zł. Ponownie badając sprawę, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podzielił stanowisko organu pierwszej instancji. Odnosząc się do zarzutów złożonych odwołań Minister uznał za niezasadny zarzut strony wskazujący na naruszenie art. 77 § 1 K.p.a., gdyż organ pierwszej instancji trafnie określił okoliczności faktyczne naruszenia przepisów o rybołówstwie tj. prowadzenie połowów dorszy podczas obowiązującego zakazu wprowadzonego przez Komisję Europejską. Fakt ten został bowiem potwierdzony w dziennikach połowowych. Organ powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące realizacji zasady prawdy obiektywnej wskazał, iż zobowiązanie na podstawie art. 7 i 77 K.p.a. organu do zbadania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia strony od lojalnego współdziałania w wyjaśnianiu okoliczności faktycznych, skoro nieudowodnienie określonego faktu może prowadzić do wydania decyzji dla niej niekorzystnej. Organ podkreślił, iż z danych pochodzących z Europejskiego Systemu Wymiany Danych ( FIDES III) wynika, że przyznana kwota połowowa dorsza na obszarze 25-32 Morza [...] została wykorzystana w 162,5 % przez polskie statki rybackie, co oznacza, iż została wyłowiona kwota dorsza przyznana na cały obszar Morza [...]. Przywołując stanowisko wyrażone w postanowieniu Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 grudnia 2009 r., sygn. akt U 6/08 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał, iż zakaz połowu dorsza został ustanowiony przez Komisję Europejską na podstawie informacji uzyskanych od inspektorów, którzy podczas kontroli ustalili, że połowy dorsza dokonywane przez polskie statki rybackie w 2007 r. trzykrotnie przekroczyły ilości zgłoszone KE przez Polskę na 2007 r. Komisja Europejska z własnej inicjatywy określiła, że z dniem wejścia w życie rozporządzenia KE z dnia 9 lipca 2007 r. ( tj. od 11 lipca 2007 r.) do 31 grudnia 2007 r. obowiązuje zakaz połowu, przechowywania, przeładunku lub wyładunku dorsza przez statki pływające pod polską banderą. Organ podkreślił, iż naruszenie przez rybaków w 2007 r. tzw. zakazu połowowego skutkowało w konsekwencji zmniejszeniem dla Polski ogólnej kwoty połowowej dorsza na lata 2008-2011. Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia deklaracji złożonych przez przedstawicieli ówczesnych władz, które umożliwiłyby dalsze prowadzenie połowów dorsza, pomimo obowiązywania zakazu ustanowionego przez Komisję, organ podniósł, iż złożenie jakichkolwiek ustnych deklaracji nie może prowadzić do odstąpienia od wymierzenia kary za naruszenie obowiązujących przepisów tak wspólnotowych jak i krajowych. Zdaniem Ministra zastosowane przez organ pierwszej instancji przepisy dotyczące wymiaru kary, tj. § 2 pkt 22 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 kwietnia 2005 r. w sprawie kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie ( DZ. U. Nr 76, poz. 671) i art. 34 pkt 4 ustawy o rybołówstwie są jak najbardziej uzasadnione i w pełni potwierdzają stan faktyczny w przedmiotowej sprawie. Za bezzasadny w ocenie organu należy uznać zarzut strony dotyczący naruszenia art. 105 K.p.a, ponieważ nie można przyjąć aby postępowanie prowadzone w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe. W rozpatrywanej sprawie nadal istnieją zarówno przesłanki podmiotowe jak i przedmiotowe do rozstrzygnięcia sprawy- istnieje bowiem podmiot, który dopuścił się naruszenia, podstawa do nałożenia obowiązku i organ władny rozstrzygnąć sprawę w drodze decyzji. Skargi na powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł R. S. wnosząc o ich uchylenie oraz uchylenie utrzymanych nimi w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonym decyzjom zarzucono: - naruszenie prawa materialnego, tj. art. 34 pkt 4 ustawy o rybołówstwie w zw. z § 2 pkt 22 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 kwietnia 2005 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie poprzez ich zastosowanie w sytuacji, gdy nie zaistniała przesłanka odpowiedzialności z tych przepisów w postaci wyczerpania kwoty połowowej, - naruszenie prawa procesowego, tj. art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, polegające na niedokonaniu jakichkolwiek ustaleń w zakresie wyczerpania bądź niewyczerpania ogólnej kwoty połowowej za 2007 r. w momencie dokonywania rejsów połowowych w inkryminowanym czasie, w szczególności nie powołanie biegłego, nie przeprowadzenie dowodu z oficjalnych rejestrów połowowych, treści skargi Rzeczypospolitej Polskiej przeciwko Komisji Europejskiej oraz oficjalnych stanowisk Ministerstwa w 2007r. , - naruszenie prawa procesowego, tj. art. 16 K.p.a. poprzez nie uwzględnienie okoliczności, że inkryminowane połowy dokonywane były na podstawie niewyeliminowanych z obrotu prawnego ostatecznych decyzji administracyjnych w postaci licencji i specjalnego zezwolenia połowowego, - naruszenie prawa materialnego, tj. § 2 pkt 22 w/w rozporządzenia poprzez wymierzenie kary za jeden połów w sytuacji, gdy w stosunku do strony toczą się również inne postępowania dotyczące połowów tego samego rodzaju, a przedmiotowy przepis przewiduje jedną sankcję za prowadzenie połowów, - naruszenie prawa materialnego, tj. art. 6 K.p.a. i prawa procesowego art. 7 § 1 w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez wymierzenie kary na podstawie dowolnie przyjętych kryteriów oraz nieustalenie sytuacji majątkowej skarżącego jako przesłanek wymiaru kary, - naruszenie przepisów postępowania art. 139 K.p.a. poprzez ukaranie skarżącego według przepisów przewidujących surowszą odpowiedzialność po uchyleniu przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarg strona skarżąca podniosła, że nie można utożsamiać zakazu połowów wprowadzonego Rozporządzeniem Komisji (WE) nr 804/2007 z faktem wyczerpania ogólnej kwoty połowowej za 2007 r. W ocenie skarżącego przedmiotowe rozporządzenie samo w sobie nie jest dowodem w sprawie. To, że Komisja subiektywnie przyjęła, iż istnieje zagrożenie nie oznacza, że ono faktycznie nastąpiło. Rozporządzenie stało się przedmiotem zaskarżenia przez stronę polską do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu właśnie w oparciu o wątpliwości co do tego, czy ogólna kwota połowowa faktycznie została wyczerpana. Skarga została wycofana w wyniku uzyskania kompromisu co do określenia wysokości przełowienia. Wyliczenia Morskiego Instytutu Rybackiego w G. wskazują, że do końca 2007 r. Polska wykorzystała jedynie 8,6 tys. ton dorsza, kiedy limit wynosił 12,8 tys. ton. Skarżący wykonywał jedynie swoje uprawnienia i nie złamał ustawowego zakazu poprzez dokonywanie połowów, mimo faktycznego wyczerpania ogólnej kwoty połowowej. Dokonywanie połowów w czasie, gdy ogólna kwota połowowa została wyczerpana jest warunkiem koniecznym dla wymierzenia kary. Organ nie pokusił się jednak o zbadanie, czy faktycznie doszło do wyczerpania tej kwoty, przyjmując to jedynie za fakty powszechnie znane. Skarżący wskazał, że dokonał połowu ryb w inkryminowanym okresie na warunkach decyzji- specjalnego pozwolenia połowowego. Nie naruszył zatem prawa, gdyż realizował prawa nabyte jako armator. Nie można doprowadzić do ustania przedmiotowego prawa bez ustania decyzji ostatecznej przyznającej prawo nabyte i bez stosownego odszkodowania. Przedmiotowe uprawnienie nie wygasło, bowiem warunki wykonywania tej decyzji nie łączą połowów z uznaniem ogólnej kwoty połowowej za wyczerpaną. Specjalne zezwolenie połowowe nie podlegało żadnym zmianom. Organy przerzuciły odpowiedzialność będącą skutkiem ich bezczynności na obywatela, co nie powinno mieć miejsca. W ocenie skarżącego, karą administracyjną objęte jest nie pojedyncze zachowanie, czy też jeden połów, lecz wykonywanie połowów sprzecznie z ustawą. W tej sytuacji połowy objęte różnymi postępowaniami muszą być objęte jedną decyzją o karze. Wydanie natomiast kilku decyzji w sprawie, w której mogą one być oceniane tylko i wyłącznie jako jeden zespół działań, w ocenie skarżącego winno być uznane za naruszenie przepisów o wymierzaniu kar za naruszenie przepisów o rybołówstwie. Zdaniem skarżącego organy ustalając karę nie dokonały jakichkolwiek ustaleń w zakresie jego stanu majątkowego, posługując się dowolnie przyjętymi kryteriami. Suma nałożonych na skarżącego kar stanowi kwotę trudną do zapłaty dla przeciętnego obywatela. Na skutek ponownego rozpoznania sprawy przez organ pierwszej instancji sytuacja skarżącego uległa pogorszeniu wobec wymierzenia surowszej kary, co nie powinno mieć miejsca ze względu na zakaz reformationis in peius. Zakaz ten bowiem dotyczy całego przebiegu postępowania, a nie wyłącznie jednej z jego faz. W ocenie skarżącego w niniejszym postępowaniu nie było przesłanek przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W ocenie Sądu skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie naruszają obowiązujących przepisów prawa zarówno wspólnotowego jak i krajowego w stopniu skutkującym konieczność ich uchylenia. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, na podstawie wpisów w kartach dziennika połowowego, że statek rybacki [...] , którego armatorem był R. S. w trakcie rejsów połowowych wykonywanych w dniach: 7 października 2007 r., 1-6 października 2007 r., 25-27 września 2007 r., 14-16 października 2007 r., 9-11 października 2007 r., 25-28 października 2007 r., dokonywał połowu dorsza. Połów ten wykonywany był po wprowadzeniu z dniem 11 lipca 2007 r. zakazu połowów tego gatunku ryb przez statki pływające pod polską banderą przez Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 804/2007 (srt. 2 i 3 zd. 1). Za działanie to armatorowi statku rybackiego zostały wymierzone kary pieniężne w wysokości po 20.000 zł, a więc wysokości odpowiadającej dolnej granicy zagrożenia przewidzianego przez przepisy prawa. Należy wskazać, że wobec faktu członkowstwa Rzeczpospolitej Polskiej w Unii Europejskiej krajowy porządek prawny kształtują zarówno akty stanowione na szczeblu krajowym i lokalnym, jak też bezpośrednio wiążące normy prawa stanowionego przez upoważnione instytucje tej międzynarodowej organizacji. Rozporządzenia (WE) zaliczane do pochodnego prawa wspólnotowego są aktami wiążącymi w całości, przewidzianymi do bezpośredniego stosowania w każdym państwie członkowskim. Dla ich mocy obowiązującej nie jest konieczny akt inkorporacji zawartych w nich treści do prawa wewnętrznego państw członkowskich. Stają się więc częścią krajowego systemu prawa, wywołują skutki bezpośrednie dla jednostek i mają charakter wiążący co do wszystkich zawartych w nich postanowień. Podstawą do wymierzenia skarżącemu kwestionowanych kar administracyjnych było naruszenie zakazu połowu dorsza, określonego w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 804/2007. Zakaz ten wprowadzono w wyniku wyczerpania ogólnej kwoty połowowej przyznanej Polsce na rok 2007. Fakt owego wyczerpania, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie może budzić wątpliwości. Wskazuje na to zawarte w akapicie 3 preambuły tego rozporządzenia stwierdzenie, iż połowy stada dorsza przez polskie statki rybackie w 2007 r. trzykrotnie przekroczyły ilości zgłoszone przez Polskę i jej przyznane, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1941/2006. Nadto Komisja w akapicie 5 preambuły stwierdziła jednoznacznie, że połowy dorsza dokonywane w morzu [...] na samym tylko obszarze [...](podobszar [...]) wyczerpały całą kwotę połowową przyznaną Polsce i należy bezzwłocznie zakazać połowu tego stada. Należy wskazać, że podstawę dla uprawnień Komisji Europejskiej w zakresie ustalania wielkości dopuszczalnych połowów na akwenach Unijnych, jak też stosowania środków zapobiegawczych przed poważnym zagrożeniem dla ochrony żywych zasobów wodnych oraz wprowadzenia zakazu działalności połowowej w przypadku, gdy została wyczerpana kwota przyznana danemu państwu członkowskiemu (art. 26 ust. 4), stanowiło Rozporządzenie Rady (WE) Nr 2371/2002 z dnia 20.12.2002 r. w sprawie ochrony i zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa w ramach wspólnej polityki i rybołówstwa (Dz. U. L Nr 358 z 31.12.2002 r.). Stosownie bowiem do treści art. 26 w/w Rozporządzenia Komisja Europejska jest podmiotem odpowiadającym za ocenę i kontrolę stosowania zasad wspólnej polityki rybołówstwa przez Państwa Członkowskie. Treść art. 26 ust. 4 wskazuje, że Komisja uprawniona jest do wprowadzenia bezwzględnego zakazu działalności połowowej na podstawie dostępnych sobie informacji. W świetle zasady domniemania legalności działania instytucji stanowiących prawo nie można przyjąć, iż Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 804/2007 zostało wydane pomimo nieistnienia przewidzianych w art. 26 ust. 4 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 2371/2002 przesłanek. Konsekwentnym następstwem ustalonego przez Komisję znacznego przekroczenia kwot połowowych był kolejny akt normatywny – Rozporządzenie Rady (WE) Nr 338/2008 z dnia 14.04.2008r. (Dz. U. L Nr 107 z 17.04.2008r.), na podstawie którego ograniczono kwotę połowową przyznaną Polsce na kolejne lata. Ustalenia Komisji nie zostały dotychczas zmienione, wobec czego brak jest podstaw do uznania, że były wadliwe. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, nawet zaskarżenie Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 804/2007 do Europejskiego Trybunału Konstytucyjnego nie stanowi przesłanki do niestosowania przepisów Rozporządzenia do czasu, gdy funkcjonuje w porządku prawnym. W ocenie Sądu, brak jest także podstaw do twierdzenia, że rozpoznając przedmiotową sprawę organ niedostatecznie ustalił i ocenił stan faktyczny, gdyż w rzeczywistości ustalił okoliczności faktyczne naruszenia przepisów o rybołówstwie, w postaci prowadzenia połowów dorszy podczas obowiązującego zakazu wprowadzonego przez Komisję Europejską w związku z przekroczeniem ogólne kwoty połowowej przyznanej Polsce na 2007 r. Ustalenia dotyczące przekroczenia kwoty połowowej przez statki pływające pod polska banderą zostały dokonane przez Komisję Europejską na podstawie kontroli, które ujawniły nieprawidłowości w zakresie raportowanych danych. Sąd nie uwzględnił wniosku strony skarżącej o przeprowadzenie dowodu z prywatnej opinii prof. I. D., pisma Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z listopada 2009r. oraz pytania deputowanego do Parlamentu Europejskiego M. G. i odpowiedzi udzielonej przez Komisję Europejską na okoliczność niewyczerpania ogólnej kwoty połowowej w 2007r. i niewiarygodności danych przyjętych przez Komisję, gdyż przeprowadzenie tych dowodów zmierzałoby do dokonania oceny legalności Rozporządzenia Komisji Nr 804/2007, a nie oceny legalności zaskarżonych decyzji. Z powyższych względów zarzuty naruszenia art. 34 pkt 4 ustawy o rybołówstwie w zw. z § 2 pkt 22 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o rybołówstwie oraz art. 7 i 77 § 1 K.p.a. należy uznać za niezasadne. Obowiązywanie w porządku prawnym normy prawnej upoważniającej Komisję Europejską do wprowadzania natychmiastowego zakazu prowadzenia działalności połowowej przez wszystkie statki pływające pod banderą konkretnego państwa członkowskiego (Rozporządzenie Nr 2371/2002) ma to znaczenie, że także ostateczna decyzja przyznająca specjalne zezwolenie połowowe konkretnemu podmiotowi przyznawała określone w niej uprawnienie tylko w granicach obowiązującego porządku prawnego, kształtowanego także przez w/w Rozporządzenie. Uprawnienie do dokonywania połowu przyznane tą indywidualną decyzją obowiązywało więc w granicach wyznaczonych z jednej strony przez termin jego obowiązywania i indywidualnie określoną kwotę połowową, z drugiej przez termin związany z wprowadzeniem zakazu połowów o charakterze ogólnym. Oczywistym jest, że określona indywidualnie kwota połowowa musiała zawierać się w ogólnej kwocie połowowej przyznanej Polsce na dany rok. Z chwilą wprowadzenia zakazu działalności połowowej indywidualnie przyznane uprawnienie przestało obowiązywać. Zasada ta wynika więc z mocy prawa. Należy też wskazać na treść art. 34 pkt 4 ustawy o rybołówstwie, z którego wynika, że zabroniony jest połów organizmów morskich, których ogólna kwota połowowa została wyczerpana. Przepis ten pozostaje w spójności z regulacjami unijnymi i wskazuje, że w razie wyczerpania kwoty połowowej określonych organizmów morskich uprawnienie do połowów wynikające z indywidualnego zezwolenia w części niewykorzystanej wygasa. Oczekiwane przez stronę skarżącą rozwiązanie wprowadzające skuteczność zakazu ustanowionego przez komisję Europejską dopiero w drodze indywidualnego rozstrzygnięcia administracyjnego pozostawałoby w sprzeczności z porządkiem prawnym Unii Europejskiej, wobec faktycznego ograniczenia zasady bezpośredniej skuteczności rozporządzeń. Należy wskazać, że z Rozporządzenia wprowadzającego natychmiastowy zakaz połowów nie wynika zakaz ustanawiania regulacji prawnych służących kompensacji strat poniesionych przez podmioty, które nie mogą wykorzystać już przyznanych indywidualnie kwot połowowych. Rybacy, którzy ponieśli szkody zostali objęci określonymi programami w ramach środków pomocowych. Bez znaczenia zatem dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy jest zarzut pozostawania w obrocie decyzji uprawniającej do prowadzenia połowów – specjalnego zezwolenia połowowego, z którego limit indywidualny nie był wyczerpany, czy też licencji połowowej. Niezasadny jest zdaniem Sadu zarzut naruszenia § 2 pkt 22 rozporządzenia wykonawczego z uwagi na wymierzenie kary za jeden połów, w sytuacji gdy przepis ten przewiduje jedną sankcję za prowadzenie połowów, nie zaś za jeden połów, a w stosunku do skarżącego toczą się inne postępowania dotyczące połowów tego samego rodzaju. Słusznie wskazuje organ w odpowiedzi na skargę, że zgodnie z definicją ustawową rybołówstwo morskie jest to prowadzenie połowów organizmów morskich w morzu w celach zarobkowych i stąd, stosownie do treści § 2 pkt 22, kara pieniężna wymierzana jest za prowadzenie połowów organizmów morskich, których ogólna kwota połowowa została wyczerpana. Trafnie więc wskazuje organ, że połowy ryb oznaczają tak czynności połowowe związane z wydobywaniem ryb i organizmów morskich z ich środowiska, jak i efekt tych czynności w postaci wydobytej masy ryb dokonywane w trakcie rejsu połowowego. Wykładnia regulacji zastosowana przez organ jest racjonalna. Wykładnia zaś proponowana przez stronę skarżącą prowadziłaby do nieuprawnionego różnicowania sytuacji prawnej podmiotów. Ilość popełnianych czynów podlegających karze administracyjnej, zagrożonych wymierzeniem jednej kary pieniężnej, uzależniona byłaby od czasookresu pomiędzy wszczęciem i zakończeniem postępowania administracyjnego. Kara taka stanowiłaby jednorazową sankcję dla połowów prowadzonych nawet w różnych latach i nie wykluczałaby możliwości wykonywania dalszych połowów przez podmiot, w stosunku do którego wszczęto postępowanie administracyjne, w trakcie jego trwania. Ciągłość czynu uprawniająca do zastosowania jednorazowej sankcji w postaci kary pieniężnej, aby była dopuszczalna, musiałaby wynikać wprost z przepisów ustawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego w zakresie ustalenia sytuacji majątkowej skarżącego, jako przesłanki wymiaru kary, należy wskazać, iż jest to zarzut niezasadny. Należy mieć bowiem na uwadze, iż kara administracyjna stosowana jest automatycznie w związku z zaistniałym zdarzeniem. Odpowiedzialność karnoadministracyjna ma charakter obiektywny, niezależny od stopnia zawinienia podmiotu jej podlegającego. Wysokość kary administracyjnej za naruszenie przepisów o rybołówstwie niewątpliwie uzależniona jest od podmiotu, który dopuścił się naruszenia, długości całkowitej statku rybackiego oraz społecznej szkodliwości naruszenia. Okoliczności te organ administracji publicznej niewątpliwie uwzględnił przy wymiarze kary. Niesłusznie jednak zdaniem Sądu organ wskazał, iż nie posiada kompetencji do badania sytuacji majątkowej podmiotu podlegającego karze. Organ nie posiada co prawda żadnych uprawnień kontrolnych w tym zakresie, ale nie jest pozbawiony możliwości oceny sytuacji dokumentowanej przez podmiot podlegający karze. Zdaniem Sądu zakreślenie przez ustawodawcę górnej granicy odpowiedzialności na poziomie wielokrotności minimalnej kary, umożliwia i zakłada dokonywanie indywidualizacji wymierzanej przez organ kary, chociażby w oparciu o ogólne zasady proporcjonalności i słuszności wynikające z Kodeksu postępowania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie brak zainteresowania innymi niż wyrażonymi wprost w przepisach przesłankami wymiaru kary, w tym sytuacją majątkową skarżącego, nie miał znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem organ wymierzył skarżącemu kary w wysokości dolnej granicy zagrożenia, a zatem kary minimalne. Należy podkreślić przy tym, że przepisy ustawy o rybołówstwie nie przewidują możliwości złagodzenia kary bądź odstąpienia od jej wymierzenia , a zatem sytuacja majątkowa skarżącego nie mogła mieć w tych okolicznościach wpływu na rozstrzygnięcie. W ocenie Sądu, zarzut naruszenia zakazu reformationis in peius w przedmiotowej sprawie nie jest zasadny, gdyż przepis art. 139 K.p.a. nie ma zastosowania w postępowaniu toczącym się w następstwie kasacyjnej decyzji organu odwoławczego. Wysokość kar ponownie ustalał organ pierwszej instancji. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło