IV SA/Wa 912/15

WyrokWSA w Warszawie2015-12-15

Skład orzekający: Paweł Groński, Agnieszka Wójcik, Teresa Zyglewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemcowi można odmówić nadania statusu uchodźcy, gdy nie wykazuje on uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia oraz istnieje możliwość bezpiecznego osiedlenia się na innej części terytorium tego kraju?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa nadania statusu uchodźcy jest zgodna z prawem, gdy cudzoziemiec nie wykazuje uzasadnionej obawy przed prześladowaniem z powodów określonych w ustawie, a istnieje możliwość bezpiecznego osiedlenia się na innej części terytorium kraju pochodzenia. Ocena obawy musi uwzględniać zarówno subiektywne odczucia, jak i obiektywną sytuację w kraju pochodzenia. Ponadto, trudności materialne lub dyskryminacja o charakterze ekonomicznym nie uzasadniają nadania statusu uchodźcy.
Stan faktyczny
Skarżący, obywatel kraju dotkniętego konfliktem zbrojnym, złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy w Polsce, powołując się na obawy związane z wojną i trudnościami w kraju pochodzenia. Organ I instancji odmówił nadania statusu uchodźcy oraz ochrony uzupełniającej, uznając, że skarżący nie wykazał uzasadnionej obawy prześladowania i może bezpiecznie osiedlić się w innej części kraju pochodzenia. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego i proceduralnego, wskazując na niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego i brak indywidualnej oceny jego sytuacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Groński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Wójcik, sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi O. G. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę Zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] stycznia 2015 r., znak [...] Rada do Spraw Uchodźców (dalej: "organ"), działając na podstawie art. 89p ust. 1 oraz art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 680 z późn. zm., dalej: "ustawa"), w zw. z art. 513 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 484 w zw. z art. 514 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1650) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267) po rozpatrzeniu odwołania O. G. (dalej: "skarżący") od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] o odmowie nadania statusu uchodźcy i o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej, utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Skarżący, obywatel [...], deklarujący narodowość [...], w dniu [...] września 2014 r. złożył wniosek o nadanie mu statusu uchodźcy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Odrębne postępowanie o nadanie statusu uchodźcy prowadzone jest obecnie w Radzie również z wniosku żony Wnioskodawcy - Pani V. G. W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadczył, że swe obawy wiąże z aktualną sytuacją w kraju pochodzenia albowiem działania wojenne we wschodniej [...] toczyły się w pobliżu miasta, w którym zamieszkiwał (M.). Skarżący oświadczył, że nie był prześladowany w kraju pochodzenia, nie był poddawany przemocy, a także nie uczestniczył w działaniach wojennych, nie należał do żadnych organizacji politycznych, społecznych czy religijnych. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. postanowił odmówić nadania skarżącemu statusu uchodźcy w rozumieniu Konwencji dotyczącej statusu uchodźców, sporządzonej w Genewie dnia 28.07.1951 r. oraz Protokołu dotyczącego statusu uchodźców, sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31.01.1967 r. (Dz. U. z 1991 r. nr 119 poz. 515 i 517) i stwierdził, że brak jest przesłanek uzasadniających udzielenie Wnioskodawcy ochrony uzupełniającej. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący zarzucił Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców naruszenie prawa materialnego w postaci art. 13, art. 15 oraz art. 18 ustawy oraz przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 77 oraz art. 80 Kpa poprzez niewłaściwe i niewyczerpujące przeprowadzenie postępowania dowodowego. Skarżący podniósł m. in., że na [...] system pomocy osobom wewnętrznie przesiedlonym jest "fragmentaryczny i przede wszystkim niedostatecznie finansowany". Oświadczył również, że w jego opinii "największym problemem jest brak systemowej wizji pomocy przesiedlonym". Po rozpatrzeniu odwołania organ wydał powołaną na wstępie decyzję uznając, że skarżący nie jest zagrożony w kraju pochodzenia żadnymi prześladowaniami, co zresztą osobiście potwierdził we wniosku statusowym. Organ powołał się na aktualne orzecznictwo sądowoadministracyjne oraz opracowania dotyczące aktualnej sytuacji na [...], w tym przygotowanymi przez MSZ, OSW, UNHCR, Wydział Informacji o Krajach Pochodzenia UdSC. W ocenie organu skarżący w trakcie prowadzonego postępowania nie przedstawił żadnych okoliczności wskazujących na to, że był lub będzie prześladowany z przyczyn, o których mówi Konwencja Genewska. W szczególności skarżący nie doświadczał prześladowań w kraju pochodzenia. Przeciwnie ustawicznie pozostawał on pod ochroną władz [...], które poczyniły znaczne działania w celu zapewnienia ochrony i pomocy swoim obywatelom w obliczu istniejącego konfliktu zbrojnego we wschodniej części kraju. Zdaniem organu fakt, że skarżący nie skorzystał z ww. pomocy nie stanowi przesłanki do udzielenia ochrony międzynarodowej w rozumieniu Konwencji Genewskiej z 1951 r. Organ podkreślił, że powszechne zagrożenie wynikające z wojny lub zakłócenie porządku publicznego nie może zostać uznane za okoliczność przemawiającą za udzieleniem ochrony międzynarodowej w sytuacji, gdy nie istnieje zindywidualizowana obawa prześladowania. Zdaniem organu kluczowym elementem oceny, czy cudzoziemiec spełnia przesłanki materialno- prawne warunkujące z mocy prawa nadanie statusu uchodźcy jest ocena jego oświadczeń nie tylko z punktu widzenia subiektywnego, ale wskazanie, czy stan ten jest uzasadniony przez sytuację obiektywną. Ponadto jeśli w wyniku postępowania zostanie ustalone, że obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia nie istnieje - w myśl przepisu art. 19 ust. 1 pkt. 1 ustawy odmawia się nadania status uchodźcy w RP. Organ doszedł do wniosku, że powody, dla których skarżący obawia się powrotu do kraju pochodzenia nie mogą być uznane za uzasadnioną obawę i nie stanowią podstawy do nadania jej statusu uchodźcy. Ponadto skarżący nie udowodnił, jak też nie uprawdopodobnił, że władze [...] bądź inne podmioty wymienione w art. 16 ust. 1 pkt. 2-3 ustawy podejmowały i mogłyby podejmować w przyszłości wobec niego jakiekolwiek działania krzywdzące na tle jego rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej, czy poglądów politycznych. Organ powołał się także na treść art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy wskazując, że w przypadku reemigracji do kraju pochodzenia skarżący nie byłby narażony na prześladowanie ani innego rodzaju represje. W opinii organu skarżący może podjąć próbę osiedlenia się w innej części [...], gdyż działania wojenne, na obawę przed którymi się powołuje, nie toczą się na obszarze całego kraju jego pochodzenia. Organ podkreślił, że skarżący może liczyć na pomoc władz [...] w osiedleniu się w innej części państwa, natomiast uzasadnienie związane z trudnościami w znalezieniu miejsca do osiedlenia się jednoznacznie wskazywałoby na aspekt materialny emigracji do Polski, nie zaś poszukiwanie rzeczywistej ochrony. Organ ocenił też, że wobec braku przesłanek do nadania statusu uchodźcy skarżący mógł podjąć próbę zalegalizowania swego pobytu na terytorium RP na podstawie innych przepisów. Zaznaczył, że obywatele [...] mogą w Polsce podejmować legalnie pracę. Powyższa decyzja organu z dnia [...] stycznia 2015 r. została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez skarżącego, który zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie w sposób wyczerpujący postępowania dowodowego w niniejszej sprawie tj. błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie sytuacji osób przesiedlonych w [...] i nie zbadanie indywidualnych - odnoszących się do skarżącego - przesłanek możliwości bezpiecznego zamieszkania w części terytorium [...]. Skarżący zarzucił również zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 w zw. z art. 13 oraz art. 15 ust. 1 ustawy poprzez bezzasadne stwierdzenie, że będzie mógł bezpiecznie zamieszkać na części terytorium [...] nie objętym konfliktem zbrojnym i w konsekwencji nieobjęcie mnie żadną z form ochrony międzynarodowej na terytorium RP, pomimo iż nie można uznać, aby miał możliwość bezpiecznego zamieszkania w tych częściach [...]. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że nie może wrócić do miasta w którym mieszkałem, czyli M., ze względu na toczące się tam walki. Ponadto stwierdził, że mieszkał przez pewien czas we [...], jednak tam był traktowany jak separatysta. Nie miał możliwości znalezienia pracy ani środków do utrzymania. Skarżący powołał się na twierdzenia Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców (dalej: UNHCR), iż od początku konfliktu tereny wschodniej [...] opuściło około miliona osób. Wskazał również na twierdzenia przesiedleńców, że nie są akceptowani z powodów politycznych w innych częściach [...]. Zgłaszają oni coraz większe trudności z wynajmem mieszkań i znalezieniem pracy. Zwrócił także uwagę, że rośnie napięcie pomiędzy przesiedleńcami, a lokalną populacją a w niektórych częściach [...]lokalne społeczności obwiniają przesiedleńców z obwodu [...] i [...] za kryzys i oskarżają ich o popieranie separatystów. Oczerniające plotki dotyczące przesiedleńców szybko rozprzestrzeniają się poprzez portale społecznościowe, co tylko powiększa dyskryminację przesiedleńców w dostępie do pracy i mieszkań. Skarżący powołał się na raport UNHCR z [...] września 2014 r. dotyczący potrzeb i sytuacji osób wewnętrznie przesiedlonych na [...], w którym podkreśla się, że w niektórych regionach władze lokalne nie mają odpowiednich funduszy i w niedługim okresie czasu nie będą w stanie finansować pomocy dla osób wewnętrznie przesiedlonych. Ponadto w raporcie Wysokiego Komisarza ONZ ds. Praw Człowieka z listopada 2014 r. stwierdzono, że osoby wewnętrznie przesiedlone mają problemy ze znalezieniem pracy oraz z uzyskaniem świadczeń dla bezrobotnych. Dodatkowo doświadczają oni dyskryminacji, gdyż oferuje im się gorsze warunki pracy i płacy. Zdaniem skarżącego organ nie zbadał jego indywidualnej sytuacji w zakresie tego, czy będzie mógł bezpiecznie zamieszkać w zachodniej części [...]. Tymczasem zgodnie ze stanowiskiem Wysokiego Komisarza ds. Uchodźców ONZ (UNHCR) okoliczność tę należy badać indywidualnie w każdym przypadku i stwierdzić, czy dana osoba będzie mogła w innej części kraju pochodzenia prowadzić relatywnie normalne życie, bez szczególnych trudności. W ocenie skarżącego sytuacja w pozostałych częściach [...] nie pozwala na stwierdzenie, aby mógł bezpiecznie zamieszkać w innej części [...], na co wskazują wyżej powołane opracowania oraz jego osobista sytuacja. Rada do Spraw Uchodźców w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. (dalej: ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 13 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: "ustawa"), zgodnie z którym cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Prześladowanie o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy musi, po pierwsze ze względu na swą istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art.15 ust. 2 Konwencji (rzymskiej) o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Po drugie musi być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, (art. 13 ust. 3 ustawy). Nadanie statusu uchodźcy warunkowane jest zatem wykazaniem przez cudzoziemca, że żywi on "uzasadnioną obawę" przed prześladowaniem z określonych w ustawie powodów. Zgodnie bowiem z treścią art. 19 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, cudzoziemcowi odmawia się nadania statusu uchodźcy, jeżeli nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia. W konsekwencji oznacza to, że osoba ubiegająca się o status uchodźcy winna w sposób nie budzący wątpliwości zasadność tej obawy wykazać. W tym względzie nie wystarcza jedynie stan uczuć osoby zainteresowanej i jej subiektywne przekonanie, lecz konieczne jest, aby obawa ta została potwierdzona przez ocenę sytuacji obiektywnej poprzez odniesienie jej do realiów występujących w kraju pochodzenia osoby ubiegającej się o nadanie jej statusu uchodźcy. Dopiero na tym tle można dokonać właściwej oceny, czy dana osoba ubiegająca się o status uchodźcy rzeczywiście może obawiać się prześladowań ze strony własnego państwa. Innym słowy ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy. W literaturze przyjmuje się, że "jeśli jakaś osoba ma zostać zakwalifikowana jako uchodźca, to konieczne jest stwierdzenie rozbratu pomiędzy nią a władzami kraju ojczystego. Jednakże sami opozycja czy niezgadzanie się z rządem sprawującym władzę nie wystarczają. Musi istnieć ryzyko poważnego uszczerbku dla tej osoby, stanowiące konsekwencję politycznych wypadków lub okoliczności. Wynika to wyraźnie z powiązania (...) faktu przebywania za granicą z obawą prześladowania. Oznacza to, po pierwsze, że akt lub akty stanowiące prześladowanie albo muszą być podejmowane przez same władze państwowe, albo przez inne ciała lub osoby prywatne, jeśli władze państwowe nie są w stanie lub nie chcą interweniować na rzecz jednostki" (zob. B. Wierzbicki, Sytuacja prawna uchodźcy w systemie międzynarodowej ochrony praw człowieka, Białystok 1993, s. 37). Podkreślić należy, że oprócz wykazania uzasadnionej obawy prześladowania, wymaga się dodatkowo, aby takie prześladowanie miało za podstawę rasę, religię, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej lub poglądy polityczne uchodźcy. Nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia lub sytuację ekonomiczną wnioskodawcy, lecz jedynie z uwagi na istniejące, realne i uzasadnione obawy prześladowania w kraju pochodzenia osoby ubiegającej się o taki status. O ile intencje tego rodzaju są bezsprzecznie zrozumiałe z życiowego punktu widzenia, o tyle winny być realizowane przez cudzoziemca w innych trybach, umożliwiających obywatelom państw obcych legalne przebywanie, czy też pracę na terenie Polski, nie zaś w trybie zarezerwowanym dla uchodźców. Ustawowe przesłanki, których wystąpienie jest konieczne do objęcia cudzoziemców ochroną, nie mogą być zatem interpretowane w sposób dowolny, nadmiernie zliberalizowany. Postępowania administracyjne, których przedmiotem jest nadanie statusu uchodźcy wymagają przede wszystkim przeprowadzenie oceny oświadczeń ubiegającego się o tą ochronę cudzoziemca. W postępowaniu takim organy orzekające, co do zasady, napotykają bowiem na istotne utrudnienia w kompletowaniu materiału dowodowego. Brak jest realnych możliwości dokonywania przez organ bezpośrednich, samodzielnych ustaleń w odniesieniu do sytuacji cudzoziemca w kraju jego pochodzenia poprzez np. przesłuchanie świadków, dokonanie oględzin, itd. Wobec tego, że zasadniczym elementem materiału w sprawie są zeznania ubiegającego się o status uchodźcy cudzoziemca, organ zeznania te musi szczególnie wnikliwie zweryfikować i rozważyć w kontekście sytuacji, którą określa. W tym miejscu należy wskazać, na inne instrumenty ochrony międzynarodowej, z których ewentualnie powinny skorzystać organy w ramach procedury uchodźczej. Instrumenty te, podobnie jak nadanie statusu uchodźcy mają ściśle określony cel, jakim jest, w szerokim ujęciu, ochrona osób zagrożonych w swoich krajach pochodzenia różnego rodzaju nieuzasadnionymi i dolegliwymi represjami, godzącymi w ich podstawowe prawa. Zgodnie z art. 15 ustawy cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w wypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: 1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, 2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, 3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd uznał za prawidłowe stanowisko Rady do Spraw Uchodźców, że w oparciu o zeznania skarżącego oraz zgromadzony materiał dowodowy nie zostały spełnione przesłanki do nadania mu statusu uchodźcy, ani ochrony uzupełniającej. Z akt sprawy wynika, że skarżący wyjechał ze swojego rodzinnego miasta (M.) z obawy przed wojną, jednocześnie wyrażając chęć pozostania w Polsce, albowiem jest osobą [...] (choć czuje się [...]) i na [...] jest obwiniany za bycie separatystą i wybór prezydenta [...] oraz rozpętanie wojny. Oceniając stan faktyczny i okoliczności podane przez skarżącego należy zauważyć, skarżący w żaden sposób nie uzasadnił spełnienia przesłanek do uzyskania statusu uchodźcy. Przede wszystkim skarżący może skutecznie uchronić się od powyższych zagrożeń poprzez relokację wewnętrzną, tj. przeniesienie się do innego rejonu [...], wolnego od zagrożenia separatyzmem. Oczywistym jest bowiem, że przeważająca część terytorium [...] nie tylko nie jest dotknięta działaniami zbrojnymi, pozostając całkowicie pod kontrolą władz [...], ale nie stoi w obliczu groźby secesji. Zagadnienie relokacji wewnętrznej reguluje na gruncie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP art.18, w myśl którego to przepisu, jeżeli na części terytorium kraju pochodzenia nie zachodzą okoliczności uzasadniające obawę cudzoziemca przed prześladowaniem lub doznaniem poważnej krzywdy i istnieje uzasadnione przypuszczenie, że cudzoziemiec będzie bez przeszkód mógł zamieszkać na tej części terytorium mógł bezpiecznie i legalnie przemieścić się na tę część terytorium i zamieszkać na niej, uznaje się, że nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem lub rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia (ust. 1). Przy ocenie, czy sytuacja na części terytorium kraju pochodzenia jest zgodna z ust. 1, bierze się pod uwagę okoliczności dominujące na tej części terytorium kraju oraz osobiste uwarunkowania cudzoziemca (ust.2). Podzielić należy stanowisko organów, że odniesienie osobistych uwarunkowań skarżącego do sytuacji panującej na większości terytorium [...] nie daje podstaw do uznania, aby skarżący nie mógł legalnie i bezpiecznie przemieścić się na to terytorium i tam zamieszkiwać. Organ właściwie ustalił, że na pozostałych terenach [...] aparat państwowy funkcjonuje w miarę normalnie, a władze centralne, jak i regionalne, starają się zapewnić bezpieczeństwo obywatelom. Na terenach tych nie dochodzi do starć zbrojnych ani innych zdarzeń, które rodziłyby bezpośrednie zagrożenie dla życia, zdrowia i innych podstawowych praw dla większej liczby obywateli. Co bardzo istotne władze [...], zarówno na poziomie centralnym jak i wojewódzkim, wystąpiły z ofertą pomocy przesiedleńcom ze wschodniej [...] i podejmują działania w celu zapewnienia im schronienia. Powstały punkty informacyjne na wszystkich dworcach kolejowych, jak również uruchomiono specjalne linie telefoniczne zarówno w Ministerstwie Polityki Społecznej oraz w obwodowych Administracjach Państwowych, gdzie można uzyskać niezbędne informacje dotyczące osiedlenia, korzystania z opieki zdrowotnej, zatrudnienia oraz pobierania takich świadczeń jak rekompensaty, renty czy emerytury. Ponadto organy [...] władzy pomagają przybywającym uchodźcom w zameldowaniu czy rejestracji samochodu oraz rejestracji firmy. Co istotne, w dniu 15 kwietnia 2014 r. została przyjęta ustawa o terytoriach okupowanych, która stanowi, iż [...] mają prawo do swobodnego przemieszczania się po całym terytorium [...]. Należy także zwrócić uwagę na opracowanie Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia UdSC, z którego wynika ponadto, że w reakcji na problemy mieszkaniowe przesiedleńców z K. oraz z południowo-wschodnich województw [...], władze oraz urzędnicy Państwowych Administracji Obwodowych centralnych i zachodnich obwodów dokonują wszelkich starań by zapewnić miejsce pobytu lub zamieszkania dla przesiedleńców, w którym zostanie im zapewniona pomoc socjalna, medyczna, oświatowa itp. Akcentuje się, że duży wysiłek w pomoc przesiedleńcom podejmuje również społeczeństwo [...]. Wprawdzie pomoc udzielana przesiedleńcom jest skromna, a ich warunki bytowania z pewnością trudne, ale umożliwiają one egzystencję osobom, które z nich korzystają. Trafnie również przyjęły organy orzekające w sprawie, że w odniesieniu do skarżącego nie zachodzą przesłanki, uzasadniające przyznanie mu ochrony uzupełniającej w rozumieniu art. 15 ustawy. Stan faktyczny sprawy nie upoważnia bowiem do przyjęcia, że powrót skarżącego do kraju pochodzenia mógłby narazić ją na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: 1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, 2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, 3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia, wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego, ze względu na które to ryzyko skarżący nie chce lub nie może korzystać z ochrony kraju pochodzenia. W sposób oczywisty zagrożenia takie w odniesieniu do skarżącego nie wynikają z akt postępowania, jego oświadczeń i ustalonej przez organ sytuacji na terytorium [...] (poza obwodami dotkniętymi separatyzmem i walkami zbrojnymi). Nie można podzielić zarzutu skarżącego, że organ niewłaściwie ocenił brak możliwości bezpiecznego osiedlenia się w innej części [...]. Fakt, że pomoc, której mogą oczekiwać przesiedleńcy jest skromna nie oznacza, że nie może ona być skutecznie udzielona osobom, które o nią proszą i podejmują w tym zakresie odpowiednie starania. Organ właściwie ocenił, że wprawdzie pomoc dla przesiedleńców może nie być w pełni satysfakcjonująca, co w oczywisty sposób wynika chociażby z pogorszenia sytuacji osób zmuszonych do konieczności znalezienia nowego centrum spraw osobistych, życiowych, znalezienia pracy i mieszkania. Zgodzić się jednak należy z organem, że osobom, które takiej pomocy poszukiwały została ona udzielona i mogą one w sposób niezagrożony egzystować na innych terenach [...]. Nie można także zgodzić się z argumentacją dotyczącą dyskryminacyjnego traktowania przesiedleńców w innych częściach [...]. Abstrahując od zwykłych niedogodności związanych z samym faktem konieczności przemieszczenia, zmiany warunków życiowych oraz odnalezienia się w nowym środowisku, brak jest podstaw do twierdzenia, że osoby te są prześladowane i poddawane nieludzkiemu i poniżającemu traktowaniu. Nie ma także podstaw do uznania zarzutu braku zbadania przez organy indywidualnej sytuacji skarżącego skoro z podanych przez niego okoliczności nie wynika, aby był on w sposób zindywidualizowany zagrożony działaniami dyskryminującymi na pozostałych terytoriach [...]. Brak dostatecznego finansowania potrzeb przesiedleńców wynika z ogólnej sytuacji kraju i jego możliwości ekonomicznych, zaś trudności związane ze znalezieniem pracy i organizacji nowego centrum spraw życiowych należą do problemów, które w tego typu sytuacjach dotyczą każdej osoby przesiedlającej się w inne miejsce kraju. W ocenie Sądu argumentacja skarżącego wskazuje, że jest on imigrantem ekonomicznym, który poszukuje lepszego bytu materialnego, co jakkolwiek jest zrozumiałe, to jednak nie może uzasadniać przyznania ochrony statusowej w myśl przepisów ustawy. Na marginesie warto dodać, że skarżący może zostać legalnie zatrudniony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, po spełnieniu określonych warunków, nie jest to jednak związane z przyznaniem statusu uchodźcy. Sąd nie miał podstaw do przyjęcia, że organ w sposób niewłaściwy wywiązał się z wymogu dążenia do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy przy zastosowaniu art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., w szczególności ustalenia tych faktów, z którymi wiąże się obowiązek udzielenia cudzoziemcowi składającemu wniosek o status uchodźcy ochrony. Organ przeprowadził przesłuchanie statusowe w zrozumiałym dla cudzoziemca języku, dokładając starań aby cudzoziemiec miał zapewniony czynny udział w tym postępowaniu stosownie do treści art. 10 § 1 kpa. Sąd nie dostrzegł także w zaskarżonej decyzji takiego naruszenia prawa, które wymagałoby uchylenia zaskarżonej decyzji z urzędu. Z tych przyczyn Sąd uznał, że brak jest podstaw do podważenia legalności wydanej w sprawie decyzji i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło