IV SA/Wa 920/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2011 r. sprawy ze skargi M. J. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości - oddala skargę - Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z [...] kwietnia 2011 r. - zaskarżonym przez M. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] listopada 2010 r. przekazujące według właściwości Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w N. wniosek M. J. z 1 września 2010 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza K. z [...] sierpnia 2008 r. ustalającej lokalizację inwestycji oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z [...] października 2008 r. Uzasadniając swoje stanowisko Minister wskazał, iż M. J. wystąpił z wnioskiem z 1 września 2010 r. o stwierdzenie nieważności ww decyzji do Wojewody [...] gdy tymczasem zgodnie z art. 157 § 1 K.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ. W niniejszej sprawie kontrolowaną w postępowaniu o stwierdzenie nieważności ma być decyzja Burmistrza K. z [...] sierpnia 2008 r. ustalająca lokalizację inwestycji oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia [...] października 2008 r. wobec czego organem właściwym do rozpoznania wniosku z 1 września 2010 r. jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. W skardze M. J. przedstawił chronologicznie stan sprawy przywołując liczną korespondencję, którą kierował do Wojewody [...]. Wskazał, iż organem właściwym do rozpoznaniu przedmiotowego wniosku jest [...] Urząd Wojewódzki w K. Wydział Polityki Społecznej, a nie Wojewoda [...] Wydział Ochrony Środowiska. Skarżący podkreślił, iż o swojej omyłce co do właściwości organu informował pisemnie organ w toku postępowania administracyjnego. Zdaniem M. J., [...] Urząd Wojewódzki w K. Wydział Polityki Społecznej jest organem właściwym, "zgodnie z faktyczną intencją sprawy (...) przez organ lecznictwa uzdrowiskowego ze względu na ustawę o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach, obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych ze względu na pkt 6.1e struktury organizacyjnej wydziałów [...] Urzędu Wojewódzkiego w K., załącznik nr 1 do Regulaminu Organizacyjnego [...].U.W. będącego załącznikiem do zarządzenia nr [...] Wojewody [...] z dn [...] stycznia 2007 r. (...)". Skarżący wskazał, iż powołany przepis jest podstawą do ustalenia właściwości organu, a nie art. 157 § 1 K.p.a. M. J. dodał, iż w sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 66 § 3 K.p.a. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji - w odpowiedzi na skargę - wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ((Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uznał, iż postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2011 r. odpowiada prawu. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż z dniem 11 kwietnia 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6 poz. 18), która zmieniła treść art. 65 § 1 K.p.a. będącego podstawą orzekania przez organy administracji publicznej w niniejszej sprawie. Otóż według aktualnej treści ww przepisu jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie. Tym niemniej dla oceny legalności rozstrzygnięcia organu przez sąd administracyjny decydujący jest stan prawny i faktyczny istniejący w dniu wydania danego orzeczenia przez organ, co ma związek z trwałością i pewnością obrotu. Wobec tego w rozpoznawanej sprawie należało dokonać oceny stanu faktycznego i prawnego na dzień [...] kwietnia 2011 r. tj. na dzień wydania zaskarżonego postanowienia. W myśl ówcześnie obowiązującego art. 65 § 1 K.p.a. jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego. Przekazanie sprawy do organu właściwego następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. W niniejszej sprawie spór sprowadza się zatem do odpowiedzi na pytanie, jaki organ administracji publicznej jest właściwy do rozpoznania wniosku skarżącego z 1 września 2010 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza K. z [...] sierpnia 2008 r. ustalającej lokalizację inwestycji oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia [...] października 2008 r. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, iż organem właściwym będzie - w omawianym przypadku - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. Zgodnie z przepisem art. 19 K.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane przestrzegać z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Organ administracji publicznej jest zatem obowiązany dokonać oceny podania strony również pod kątem swojej właściwości w sprawie będącej przedmiotem żądania. W przypadku gdy organ, do którego wniesiono podanie, uzna się za niewłaściwy (rzeczowo, miejscowo, instancyjnie) do załatwienia tej sprawy w formie decyzji, wówczas jest obowiązany do niezwłocznego przekazania podania do organu, który w jego ocenie jest właściwy w sprawie (art. 65 § 1 K.p.a. w brzmieniu przed nowelizacją z 11 kwietnia 2011 r.) i jednoczesnego powiadomienia o tym wnoszącego podanie. W rozpoznawanej sprawie Wojewoda [...] uznał się za organ niewłaściwy do rozpoznania wniosku skarżącego z 1 września 2010 r. i w trybie powołanego art. 65 § 1 K.p.a. przekazał go do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. Zgodnie z art. 157 § 1 K.p.a. właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ. Z kolei z art. 17 pkt 1 K.p.a. wynika, iż organami wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne przewidują inny organ wyższego stopnia. Regułę tę powtarza przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych. (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856 ze zm.) stanowiący, że samorządowe kolegia odwoławcze są organami wyższego stopnia, w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Kodeks zrywa zatem z przewidzianą uprzednio zasadą że organem wyższego stopnia w odniesieniu do organów gmin w sprawach należących do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej są wojewodowie, zaś w sprawach należących do zadań własnych gminy - samorządowe kolegia odwoławcze (art. 17 K.p.a. zmieniony ustawą z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa - Dz. U. Nr 162, poz. 1126). W świetle obowiązującego brzmienia przepisu art. 17 pkt 1 K.p.a. podział zadań jednostek samorządu terytorialnego na zadania własne i zadania zlecone z zakresu administracji rządowej nie ma znaczenia prawnego dla określenia organu wyższego stopnia nad tymi jednostkami. W konsekwencji należy przyjąć - za literalną wykładnią przepisu - iż organami wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze. A zatem organem wyższego stopnia w stosunku do burmistrza będzie samorządowe kolegium odwoławcze. Z kolei przepisy prawa nie przewidują organu wyższego stopnia nad samorządowym kolegium odwoławczym, co skutkuje zastosowaniem reguły art. 157 § 1 in fine K.p.a. Dodatkowo wskazać należy, iż zgodnie z § 1 pkt 6 lit. a rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. Nr 198 poz. 1925) powiat [...] w województwie [...], na terenie którego leży Gmina K. jest obszarem właściwości miejscowej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. Reasumując stwierdzić należy, iż organem właściwym do rozpoznania wniosku skarżącego z 1 września 2010 r. o stwierdzenie nieważności decyzji jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. W kontekście zarzutów skargi wyjaśnić także należy, iż w niniejszej sprawie nie mógł znaleźć zastosowania art. 66 § 3 K.p.a. O ile bowiem podanie wniesiono do organu niewłaściwego, to nie zachodziła sytuacja, w której organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo z podania wynikało, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny. Zarówno Wojewoda [...], jak i Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji prawidłowo wskazali organ właściwy dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącego z 1 września 2010 r. stosując ww przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Jedynie na marginesie zauważyć trzeba, iż Wojewoda [...] w osnowie postanowienia z [...] grudnia 2010 r. błędnie powołał art. 150 K.p.a. Przepis ten nie miał zastosowania w niniejszej sprawie. Uchybienie to jednak Sąd uznał za niemające wpływu na treść rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, iż zaskarżone postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] kwietnia 2011 r. należy uznać za zgodne z prawem i z tych względów - na podstawie art. 151 P.p.s.a. - skargę należało oddalić.