IV SA/Wa 924/05

WyrokWSA w Warszawie2005-10-20

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Łukasz Krzycki, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, odmawiając dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska, powinien rozważyć możliwość dopuszczenia tej organizacji na podstawie art. 31 § 1 k.p.a., nawet jeśli uzna, że przesłanki z art. 33 nie zachodzą?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, odmawiając dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu na podstawie art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska, nie może zaniechać rozważenia wniosku na podstawie art. 31 § 1 k.p.a. Tylko stwierdzenie zaistnienia przesłanek z art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska zwalnia organ z obowiązku badania wniosku na podstawie art. 31 k.p.a. Brak takiego zbadania stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie E. wniosło o dopuszczenie do udziału w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego (budowa parkingu). Prezydent odmówił, uznając, że inwestycja nie dotyczy ochrony środowiska. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie, uznając, że parking na 290 miejsc osobowych nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko. Stowarzyszenie złożyło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów o ochronie środowiska i kwestionując liczbę miejsc parkingowych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2005 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia E. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału organizacji społecznej w sprawie i ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego 1/.uchyla zaskarżone postanowienie; 2/.zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Stowarzyszenia E. w W. kwotę 50 (pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3/.nakazuje ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa (Kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie) kwotę 50 (pięćdziesiąt) złotych tytułem części nie uiszczonego wpisu sądowego od którego skarżący był zwolniony. Postanowieniem z dnia [...]lutego 2005 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...]lipca 2004 r. w przedmiocie odmowy dopuszczenia Stowarzyszenia E. do udziału w postępowaniu administracyjnym. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, że w czerwcu 2004 r. – na wniosek Zarządu Transportu Miejskiego w W. wszczęte zostało postępowanie o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego – budowie trzypoziomowego parkingu będącego elementem projektu parkingów strategicznych dla W. "P." na działkach o nr ew. [...],[...],[...]i [...]położonych w W. w rejonie ulic [...],[...]i [...]. W lipcu 2004 r. Stowarzyszenie E. wniosło o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony. Postanowieniem z dnia [...]lipca 2004 r. Prezydent W. odmówił dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu wskazując jednocześnie, że postępowanie o ustalenie lokalizacji celu publicznego nie jest związane z ochroną środowiska a więc powołany przez Stowarzyszenie art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska nie ma zastosowania. Zgodnie z obowiązującymi przepisami postępowanie związane z wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego nie przewiduje udziału społeczeństwa. Stowarzyszenie [...] złożyło zażalenie na w/w postanowienie wskazując, że planowana inwestycja należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i wymaga udziału społeczeństwa. Nadto, że jego udział w tym postępowaniu jest uzasadniony celami statutowymi organizacji. Rozpoznając zażalenie – organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko( Dz.U. nr 257, poz. 2573) sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko mogą wymagać następujące rodzaje przedsięwzięć: garaże lub parkingi samochodowe lub zespoły parkingów dla nie mniej niż 100 samochodów ciężarowych lub 300 samochodów osobowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przeprowadziło dodatkowe postępowanie wyjaśniające i uzyskało od inwestora informację, że parking projektowany jest na 290 miejsc postojowych wyłącznie dla samochodów osobowych. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał, że zamierzona inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko a odmowa dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w sprawie jest słuszna. Jako podstawę prawną orzeczenia wskazano art. 31§2k kpa Stowarzyszenie E. w W. złożyło skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu skargi skarżące Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie przepisów art. 33 ustawy Prawo ochrony Środowiska oraz art. 31 §2 kpa i poddało pod wątpliwość deklarowaną przez inwestora liczbę miejsc parkingowych, co wynika z matematycznego przeliczenia powierzchni budynku i ilości pojazdów ( wg wyliczenia skarżącego inwestor zaplanował ok. 15,9 m2 na samochód odliczając powierzchnię komunikacji wewnętrznej, zaplecza itp.) W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżanym postanowieniu. Na rozprawie dnia 20 października 2005 r. pełnomocnika organu przyznał, że argumenty podnoszone w skardze wskazują na "nierzetelność zamiarów inwestora" co do ilości miejsc parkingowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Art. 134 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym ( Dz.U. nr 153, poz. 1270) wskazuje, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając powyższe unormowanie na względzie Sąd uznał, że skarga prowadzi do uchylenia zaskarżonego postanowienia lecz nie tylko z przyczyn w niej wskazanych. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 kpa, zgodnie z którą obowiązkiem organów jest podejmowanie wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Jednocześnie art. 77§1 kpa nakłada na organy administracji publicznej obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Obowiązkowym składnikiem każdej decyzji jest uzasadnienie, które – zgodnie z regułami zawartymi w art. 107§3 kpa powinno w szczególności zawierać: wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Reguły te odnoszą się także do wydawanych w toku postępowania postanowień. Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że sprawa nie została wyjaśniona w sposób dostatecznie wnikliwy. Jak wynika z akt postępowania – w toku prowadzonego postępowania o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego Stowarzyszenie E. złożyło wniosek o dopuszczenie go do udziału w tym postępowaniu, a jako podstawę prawną wniosku Stowarzyszenie wskazało art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska i 31 kpa. Zgodnie z treścią art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska organizacje ekologiczne, które, powołując się na miejsce swego działania, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony; art. 31 kpa nie stosuje się. Art. 31 §1 kpa stanowi natomiast, że organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ administracji zbadał jedynie czy zaistniały przesłanki do dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w sprawie na podstawie art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska. W tym celu organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające i ustalił, że zamierzona inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Na tej podstawie nie dopuszczono Stowarzyszenia do udziału w sprawie. Stwierdzenie, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska obligowało organ prowadzący postępowanie do rozważenia zasadności wniosku na podstawie art. 31§1 kpa. Nie zwalnia organu z takiego obowiązku zdanie drugie art. 33 cyt.ustawy, że "art. 31 kpa nie stosuje się". To unormowanie ma zastosowanie jedynie wówczas gdy organ stwierdzi, że zachodzą przesłanki wymienione w tym art. W takiej sytuacji podmiot, który zgłasza chęć uczestniczenia w postępowaniu nie musi dodatkowo spełniać warunków określonych w art. 31 kpa. Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że organ nie zbadał czy wniosek Stowarzyszenia [...] o dopuszczenie do udziału w sprawie nie zasługuje na uwzględnienie na podstawie zasad ogólnych tj. art. 31 §1 kpa. Wymaga przy tym podkreślenia, że skarżący wskazał również tę podstawę prawną we wniosku z 15 lipca 2004r. Również w zażaleniu Stowarzyszenie uzasadnia swój udział w postępowaniu celami statutowymi a więc odnosi się do art. 31 kpa. Obowiązkiem organu odwoławczego było, zatem odniesienie się również do tego zarzutu. Należy wszak podnieść, że obowiązująca zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego ( art. 15 kpa) obliguje organ do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. Powyższe uchybienie wskazuje, że sprawa nie została należycie wyjaśniona a zatem, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania – art. 7, 77§1 i 107 §3 kpa, które to uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych względów winna ona zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy rozważy zasadność wniosku Stowarzyszenia E. również w oparciu o przepisy art.31 §1 kpa a nadto rozważy zasadność zarzutów skarżącego zawartych w skardze co do planowanej i rzeczywistej ilości miejsc parkingowych zamierzonej inwestycji. W tym stanie rzeczy – na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270) Sąd orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło