IV SA/Wa 930/08
WyrokWSA w Warszawie2008-09-23
Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Łukasz Krzycki, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do udostępnienia informacji o środowisku, w tym wniosku o wydanie koncesji geologicznej, na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska, nawet jeśli przepis dotyczący udostępniania takich wniosków został usunięty z ustawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji o środowisku, powinien brać pod uwagę nie tylko enumeratywne wyliczenie dokumentów w art. 19 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, ale także ogólną zasadę udostępniania innych informacji dotyczących środowiska na podstawie art. 19 ust. 3 tej ustawy. Fakt usunięcia z ustawy przepisu wprost zezwalającego na udostępnienie wniosku o koncesję geologiczna nie wyklucza możliwości jego udostępnienia na podstawie art. 19 ust. 3, jeśli organ nie rozważył tej możliwości, naruszył prawo materialne.Stan faktyczny
Skarżąca spółka K. sp. k. wniosła o udostępnienie informacji o środowisku, w tym wniosku o wydanie koncesji geologicznej na poszukiwanie gazu ziemnego wraz z załącznikami. Minister Środowiska odmówił udostępnienia tych dokumentów, uznając, że nie ma podstaw prawnych do ich ujawnienia. Skarżąca spółka zaskarżyła decyzję, argumentując, że organy administracji są zobowiązane udostępniać informacje o środowisku na podstawie Prawa ochrony środowiska, Konwencji Aarhus oraz Dyrektywy 2003/4/WE. W trakcie postępowania sądowego skarżąca spółka cofnęła skargę w części dotyczącej raportu o oddziaływaniu na środowisko i decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Środowiska w części dotyczącej wniosku o wydanie koncesji geologicznej wraz z załącznikami złożonego przez spółkę L. W pozostałym zakresie umorzył postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2008 r. sprawy ze skargi K. sp. k. na decyzję Ministra Środowiska z dnia (...) marca 2008 r. nr (...) w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji o środowisku 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wniosku o wydanie koncesji geologicznej wraz z załącznikami złożonego przez spółkę L.; 2. w pozostałym zakresie umarza postępowanie sądowe;
IV SA/Wa 930/08
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] Minister Środowiska utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2008 r. [...] o odmowie udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie w zakresie udostępnienia wniosku o wydanie koncesji geologicznej na poszukiwanie i rozpoznawanie kopalin ze złóż (gazu ziemnego) złożonego przez spółkę L. sp. z.o.o., przedstawiciela amerykańskiej spółki E. Co Ltd. oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, będącej załącznikiem do wniosku.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, iż w wyniku rozpatrzenia wniosku K. sp. k. w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie udostępnienie informacji o środowisku i jego ochronie nie znalazł podstaw, jak i nie zaistniały okoliczności mogące skutkować zmianą uprzedniej decyzji. Utrzymując stanowisko wyrażone w decyzji z dnia [...] lutego 2008 r. stwierdzono, iż brak jest podstaw prawnych do udostępnienia wnioskodawcy żądanych dokumentów. W szczególności podniesiono, że przedsięwzięcia z zakresu poszukiwania i rozpoznawania złóż gazu ziemnego nie są objęte rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko. Tym samym uzyskanie przedmiotowej koncesji nie wymagało sporządzania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła K. sp. k. domagając się:
- uchylenia decyzji w zakresie odmowy udostępnienia wniosku o udzielenie koncesji na poszukiwanie i rozpoznawanie kopalin ze złóż gazu ziemnego, złożonego przez L. Sp. z o.o. oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia i raportu o oddziaływaniu na środowisko;
- udostępnienie skarżącej spółce wyżej opisanego wniosku wraz z załącznikami w postaci raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., nr 25, poz. 150) organy administracji są obowiązane udostępniać każdemu informacje o środowisku i jego ochronie znajdujących się w ich posiadaniu lub które są dla nich przeznaczone. Skarżąca spółka powołała się również na postanowienia Konwencji Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych o dostępie do informacji , udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska z dnia 25 czerwca 1998 r. W konwencji zawarta jest m.in. definicja informacji dotyczącej środowiska oraz obowiązek udostępniania tych informacji każdemu zainteresowanemu podmiotowi. W zakresie prawa wspólnotowego uchwalono Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/4/WE z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylającą Dyrektywę Rady 90/313/EWG, która wprowadza postanowienia wspomnianej konwencji na terytorium Unii Europejskiej. Skarżąca spółka podnosi, że ani wspomniana konwencja, ani dyrektywa nie zawierają katalogu informacji podlegającego ujawnianiu przez organy administracji publicznej. Podobnie, zdaniem skarżącej spółki, art. 19 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska określający katalog dokumentów objętych obowiązkiem udostępnienia nie jest zamknięty i ma jedynie charakter przykładowy. Stanowisko takie zostało wywiedzione z brzmienia art. 19 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska, który nakazuje udostępniać inne dokumenty lub informacje dotyczące środowiska i jego ochrony, które nie są wyliczone w ust. 2 tego przepisu.
W zakresie żądania udostępnienia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia w uzasadnieniu skargi wskazano, że planowana przez spółkę L. sp. z o.o. przedsięwzięcie może kwalifikować się jako znacząco oddziaływujące na środowisko co mogło skutkować koniecznością sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Na podstawie przytoczonych argumentów skarżąca spółka stwierdziła, że informacje, które stara się uzyskać stanowią informację o środowisku i tym samym powinny być skarżącej spółce udostępnione w ustawowym terminie jednego miesiąca.
W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie argumentując, że organ administracji nie mógł udostępnić wniosku, którego domaga się skarżąca spółka, gdyż przepisy Działu IV Rozdziału I ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska dotyczące dostępu do informacji nie przewidywały udostępnienia informacji zawartych we wniosku o udzielenie koncesji osobom trzecim, a akta tego postępowania są dostępne jedynie dla stron postępowania. Odnośnie wnioskowanego udostępnienia raportu o oddziaływaniu na środowisko i decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, Minister Środowiska oświadczył, że nie jest w posiadaniu wymienionych dokumentów, gdyż ich sporządzenie w postępowaniu o udzielenie koncesji nie jest prawem wymagane.
Na rozprawie w dniu 23 września 2008 r. pełnomocnik skarżącej spółki cofnął skargę w części dotyczącej żądania udostępnienia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Pełnomocnik Ministra Środowiska wyraził zgodę na cofnięcie skargi w tej części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy P.p.s.a.).
Mając na uwadze powyższe uregulowania Sąd doszedł do przekonania, iż skarga ma usprawiedliwione podstawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji w części objętej skargą.
Na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., nr 25, poz. 150) organy administracji są obowiązane
udostępniać każdemu informację o środowisku i jego ochronie znajdujące się w ich posiadaniu lub które są dla nich przeznaczone. Zakres udzielanych informacji jest wyznaczony przez ust. 2 i 3 przytoczonego przepisu. O ile ust. 2 zawiera enumeratywne wyliczenie dokumentów, które powinny być udostępniane, o tyle ust. 3 wprowadza zasadę katalogu otwartego w zakresie, co do formy udostępnianych informacji wyznaczając jednocześnie zakresy, w których informacje mogą być udzielane. Tym samym organ rozpoznając wniosek o udzielenie informacji w postaci wniosku o przyznanie koncesji geologicznej na poszukiwanie i rozpoznawanie złóż gazu ziemnego powinien był rozpatrzeć możliwość udostępnienia tego rodzaju informacji nie tylko w oparciu o art. 19 ust. 2 ustawy prawo ochrony środowiska, ale także w oparciu o art. 19 ust. 3 tej ustawy, zwłaszcza w sytuacji, w której skarżąca spółka we wniosku o udzielenie informacji wskazała podstawę prawną, w oparciu o którą domaga się udzielenia informacji i wskazała na treść art. 19 ust. 3 wyżej wspomnianej ustawy.
Sąd nie podziela stanowiska wyrażanego w skardze, jakoby katalog informacji podlegający udostępnieniu był otwarty. Art. 19 ust 2 ustawy Prawo ochrony środowiska zawiera bowiem ściśle określone zakresy tematyczne, w obrębie których organ administracji ma obowiązek udzielać informacji. Nie jest przy tym istotne jakiego rodzaju formę przybierają same informacje i w tym zakresie można mówić o otwartym katalogu informacji, które jednak muszą się mieścić w zakresie wyznaczonym przez przepis art. 19 ust. 3 omawianej ustawy.
Minister Środowiska rozpoznając wniosek skarżącej spółki odwołał się do poprzedniego brzmienia art. 19 ustawy Prawo ochrony środowiska, który przewidywał możliwość udostępnienia wniosku o udzielenie koncesji geologicznej na poszukiwanie i rozpoznawanie złóż gazu ziemnego. Z samego faktu, że zapis tego dotyczący został przez ustawodawcę usunięty nie oznacza, że informacja w tym zakresie nie może być udzielona na innej podstawie (art. 19 ust. 3 ), a której to możliwości organ nie wziął pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku strony skarżącej.
Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod rozwagę podane powyżej uwagi.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego - art. 19 ust. 3 ustawy prawo ochrony środowiska, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, zatem należało ją wyeliminować z obrotu prawnego.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 a) ustawy P.p.s.a. - orzekł jak w pkt 1. sentencji wyroku.
Wobec częściowego cofnięcia skargi przez skarżącą spółkę Sąd na podstawie art. 60 w zw. z art. 161 ustawy P.p.s.a. w pkt 2. sentencji wyroku, umorzył postępowanie w tej części, w której nastąpiło cofnięcie skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło