IV SA/Wa 937/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-07-18

Skład orzekający: Monika Stępkowska - Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać częściowo zwolniona od kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku skarżącej, której dochody wraz z niepełnosprawną córką wynosiły łącznie 650 zł miesięcznie, uiszczenie kosztów sądowych mogłoby narazić ją i córkę na uszczerbek koniecznego utrzymania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca M. Z. wniosła skargę na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego i jednocześnie wystąpiła z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podała, że ma 68 lat, jej jedyny dochód z pracy dorywczej wynosi ok. 500 zł miesięcznie, który przeznacza na bieżące utrzymanie. Prowadzi gospodarstwo domowe z niepełnosprawną córką, która otrzymuje 150 zł zasiłku z MOPS. Skarżąca i córka nie posiadają majątku.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić M. Z. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [..] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia zwolnić M. Z. od kosztów sądowych M. Z. (dalej: "skarżąca") zaskarżyła do Sądu decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r. w przedmiocie wymeldowania jej z pobytu stałego i zwróciła się jednocześnie z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że ma 68 lat. Nie posiada uprawnień emerytalnych, jej jedyny dochód pochodzi z pracy dorywczej i wynosi ok. 500 zł miesięcznie. Kwotę tę skarżąca w całości przeznacza na bieżące utrzymanie. Podała, że gospodarstwo domowe prowadzi wraz z pełnoletnią córką P. Z., która jest niepełnosprawna i wymaga opieki. Skarżąca i jej córka nie posiadają żadnego majątku. Córka otrzymuje zasiłek z MOPS-u w wysokości 150 zł miesięcznie. Rozpoznając wniosek, stwierdzono, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Przyznanie prawa pomocy, ma na celu zapewnienie dostępu do sądu stronie, której brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia. Art. 243 i nast. cytowanej ustawy, przewidują możliwość ubiegania się przez osobę fizyczną o przyznanie prawa pomocy. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie częściowym przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oceniając wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdzić należy, że skarżąca wykazała, że spełnia wymogi określone we wskazanym wyżej art. 246 § 1 pkt 2. Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z niepełnosprawną córką. Według deklaracji skarżącej jej dochody wynoszą średnio 500 zł (wykonuje prace dorywcze), jej córka otrzymuje zasiłek z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w wysokości 150 zł. Stwierdzić zatem należy, mając na uwadze wysokość ww. dochodów (łącznie 650 zł na dwie osoby), że w przypadku skarżącej uiszczenie kosztów sądowych (w tym wpisu w wysokości 100 zł), mogłoby narazić skarżącą i jej córkę na uszczerbek utrzymania koniecznego. Dlatego też na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło