IV SA/Wa 943/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.), Sędzia WSA Marta Laskowska, Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2008 r. sprawy ze skargi Wspólnota Mieszkaniowa "N." w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej "N." w W. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV SA/Wa 943/08 UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] marca 2008 r. w związku z wniesionymi odwołaniami przez Stowarzyszenie O. oraz Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej "N." od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] września 2007 r. ustalającej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul [...] na działce nr [...] umorzyło postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. W uzasadnieniu wskazało na następujące okoliczności: Stowarzyszenie O. wycofało złożone odwołanie i wniosło o umorzenie postępowania odwoławczego. Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej "N." zarzucił naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 r. oraz Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2003 r. w sprawie ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Strona skarżąca podniosła, że analiza terenu będąca podstawą decyzji, została przeprowadzona w sposób sprzeczny z wymaganiami cytowanego rozporządzenia przez co ustalenie dopuszczalnej liczby kondygnacji naziemnych dla projektowanej inwestycji na 7 do 8 jest wadliwe, dostosowane do wysokości jednego z czterech analizowanych budynków. Nadto, teren projektowanej inwestycji znajduje się w centrum obszaru objętego ochroną konserwatorską, który to obszar, według studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego W., należy do jednego z najcenniejszych założeń urbanistycznych W. tzw. "[...]". Z tego powodu decyzja powinna być uzgodniona z konserwatorem zabytków. Poważne błędy w ustaleniach faktycznych, stronniczość, brak rzetelności i przekroczenie uprawnień przez organ, winny skutkować według skarżącej uchyleniem zaskarżonej IV SA/Wa 943/08 decyzji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Po wniesieniu odwołania przez Wspólnotę, pełnomocnik inwestora- Spółki R. Sp. z o.o. złożył pismo procesowe w którym podniósł, że Wspólnota nie ma przymiotu strony, przez co jej odwołanie nie może być skuteczne. Na poparcie przedstawionej tezy przedłożył wyciąg z rejestru gruntów z dnia 6 czerwca 2007 r., według którego teren inwestycji oddzielony jest od nieruchomości przy ul. [...] działką nr ew. [...] będącą własnością miasta, która to działka stanowi drogę. Wspólnota nadto nie wskazała według niego przepisu prawa materialnego, który dotyczy jej interesu prawnego, a zostałby naruszony kwestionowaną decyzją. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów rozporządzenia wykonawczego w zakresie sporządzania analizy terenu, nie wiążą się z ochroną interesu prawnego Wspólnoty. Wspólnota wezwana przez SKO do wykazania interesu prawnego w sprawie podała, że nieruchomość przy ul. [...] posiada KW i bezpośrednio graniczy z działką nr [...], która z kolei graniczy z terenem inwestycji. Działka nr [...] stanowi chodnik o szerokości 2 m, który łączy ul. [...] z ul. [...]. SKO uznało, ze Wspólnota nie ma przymiotu strony w tym postępowaniu i nie może skutecznie złożyć odwołania. Z treści odwołania i pisma wyjaśniającego wyciągnęło wniosek, że Wspólnota wywodzi swój interes prawny z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, a także z art. 63 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ podnosi, że zaskarżona decyzja narusza uprawnienia właścicieli lokali będących członkami Wspólnoty poprzez zakłócenia w korzystaniu z nieruchomości ponad przeciętną miarę z uwagi na rozmiar inwestycji. Nadto swój interes prawny upatruje w ograniczeniu korzystania z własnej nieruchomości, tj. naruszeniu uprawnień właścicielskich chronionych art. 140 k.c. poprzez znaczące pogorszenie warunków środowiskowych zamieszkania członków Wspólnoty. Powyższe przepisy nie mogą w ocenie SKO stanowić podstawy do uznania Wspólnoty za stronę postępowania. Wspólnota posiada jedynie w sprawie interes faktyczny, a nie prawny. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Wspólnota. W skardze zarzuca: IV SA/Wa 943/08 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez jego niezastosowanie, polegające na braku zbadania czy decyzja prezydenta W. z dnia [...] września 2005 r. powoduje naruszenie ładu przestrzennego w sąsiedztwie planowanej inwestycji - art. 30 ust. 2 cytowanej ustawy, poprzez jego niezastosowanie i odmowę uznania, że decyzja Prezydenta narusza prawo własności właścicieli lokali będących członkami Wspólnoty, a w konsekwencji odmowy przyjęcia, że został naruszony interes prawny Wspólnoty 2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania odwoławczego przy braku istnienia podstaw do wydania takiego rozstrzygnięcia - art. 107 § 3 k.p.a poprzez pominięcie w uzasadnieniu decyzji oceny okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. - niepodanie w uzasadnieniu faktycznym w/w decyzji dowodów na jakich się oparł i niewyjaśnienie podstawy prawnej decyzji oraz brak przytoczenia przepisów prawa - art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez brak zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego sprawy. Podnosząc powyższe zarzuty wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu zarzutów skargi podnosi, że w uzasadnieniu decyzji brak jest oceny podniesionych przez Wspólnotę argumentów uzasadniających istnienie interesu prawnego. Wady uzasadnienia decyzji polegają na tym, że SKO nie wyjaśniło, dlaczego przyjęło stanowisko odmienne od przedstawionego przez Wspólnotę. Nie wyjaśniło też w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności faktycznych. Powołuje się na rozstrzygnięcia sądu, w których prezentowane jest stanowisko, że ocena materiału dowodowego i wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia powinny znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Zdaniem skarżącej SKO nie wyjaśniło wyczerpująco przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia i nie odniosło się do argumentów podniesionych przez stronę. IV SA/WA 943/08 W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji. Przedmiotem zaskarżenia jest rozstrzygnięcie o charakterze procesowym. SKO uznało, ze Wspólnota Mieszkaniowa "N." w W., która wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta W. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na działce nr [...] przy ul. [...], nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu, stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym, oznacza ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu. Wspólnotę mieszkaniową tworzy ogół mieszkańców, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości. Wspólnota jest formą zarządzania nieruchomością wspólną . Mimo, że nie posiada osobowości prawnej, może nabywać prawa, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Może być także stroną w postępowaniu administracyjnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się jednolity pogląd, że stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości której dotyczy postępowanie, a także właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiadujących z nieruchomością na której projektowana jest inwestycja. Mogą być również uznani za strony właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości położonych dalej, jeśli wykażą, ze wynik tego postępowania wpływa na ich własny interes prawny lub obowiązek. W praktyce oznacza to wykazanie, że projektowana inwestycja może oddziaływać na nieruchomość. W piśmie wyjaśniającym, skierowanym do SKO Wspólnota Mieszkaniowa poinformowała, że nieruchomość Wspólnoty przy ul. [...] stanowi działkę oznaczoną w ewidencji gruntów nr [...] posiadającą KW [...] co wskazuje, że IV SA/Wa 943/08 Wspólnota jest właścicielem lub użytkownikiem wieczystym tej działki. Mając tytuł prawny do nieruchomości, korzysta z ochrony prawnej swego interesu wynikającego z prawa rzeczowego. Działka nr [...] graniczy bezpośrednio z działką nr [...], która należy do miasta i jak twierdzi strona skarżąca, stanowi chodnik łączący ul. [...] z ul. [...]. Tenże chodnik oddziela nieruchomość Wspólnoty od terenu projektowanej inwestycji na działce nr [...]. Z rejestru gruntów wynika, że działka nr [...] ma powierzchnię 517 m² i oznaczona jest jako droga. Nie jest to według skarżącej droga (ulica) w rozumieniu przepisów ustawy o drogach. Nie posiada nazwy i faktycznie stanowi łącznik pomiędzy ulicami. Twierdzenia te nie zostały w ogóle zweryfikowane przez organ w toku postępowania, choć mają istotne znaczenie dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, a w konsekwencji dla oceny, czy Wspólnota w tym postępowaniu ma przymiot stron. Dopiero prawidłowe ustalenia faktyczne, których obecnie brak pozwolą SKO zająć stanowisko czy działka nr [...] może być uznana za działkę sąsiednią względem działki na której projektowana jest inwestycja czy też jest to działka położona dalej, na którą inwestycja nie będzie miała wpływu. Dokonując oceny należy mieć na względzie, że przepis art. 54 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy określa m.in. wymagania dotyczące interesów osób trzecich. Tymi osobami są właśnie właściciele nieruchomości sąsiednich, na które może oddziaływać zamierzona inwestycja. W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu przedmiotem oceny muszą więc być również interesy właścicieli tych nieruchomości. W wyroku z dnia 27 listopada 2003 r. NSA w sprawie II SA/Gd 2160/00 uznał, że kilkumetrowy pas innej działki należący do miasta oddzielający działkę skarżących od działki będącej przedmiotem zamierzonej inwestycji (działka skarżących nie graniczy bezpośrednio z działką inwestora), nie może mieć decydującego wpływu na odmowę uznania istnienia interesu prawnego po stronie skarżących według art. 28 k.p.a. (LEX 299287). SKO uznając, że odwołująca się Wspólnota nie ma przymiotu strony, nie podzieliło jej argumentów, ale nie wyjaśniło, dlaczego ograniczyło się do ogólnikowego stwierdzenia, że przywołane przez Wspólnotę przepisy prawa powszechnie IV SA/Wa 943/08 obowiązującego, w tym przepisy prawa rzeczowego dotyczące ochrony prawa własności, nie mogą stanowić podstawy do uznania odwołującej się Wspólnoty za stronę. Takie uzasadnienie niczego nie wyjaśnia i jest bezspornie wadliwe, uniemożliwia w istocie dokonanie kontroli kwestionowanego rozstrzygnięcia. Strona skarżąca słusznie podnosi, że rozstrzygnięcie organu powinno znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, ze wskazaniem przyczyn dla których organ nie podzielił argumentów odwołującej się strony. Mając na względzie wszystkie wyżej przytoczone okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02.153.1270) uchylił zaskarżoną decyzję. Orzeczenie o kosztach sąd oparł o przepis art. 200 cyt. ustawy.