IV SA/Wa 953/05

WyrokWSA w Warszawie2005-11-21

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Jarosław Stopczyński, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wyrok sądu cywilnego oddalający powództwo o przywrócenie posiadania może stanowić podstawę do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów poprzez wpisanie skarżących jako właścicieli spornej działki, podczas gdy księga wieczysta jako właściciela wskazuje Skarb Państwa?
Ratio decidendi
Zapisy w ewidencji gruntów mają charakter techniczno-deklaratoryjny i odzwierciedlają aktualny stan prawny nieruchomości, nie rozstrzygając sporów o prawo własności. Wyrok sądu cywilnego oddalający powództwo o przywrócenie posiadania nie stanowi podstawy do wpisania skarżących jako właścicieli, zwłaszcza gdy księga wieczysta jako właściciela wskazuje Skarb Państwa. W związku z tym, żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów w celu udowodnienia praw właścicielskich jest niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Skarżący T. i T. S. domagali się wpisania ich jako właścicieli działki nr [...] do ewidencji gruntów, powołując się na prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w O. oddalający powództwo Skarbu Państwa o przywrócenie posiadania. Starosta W. odmówił wprowadzenia zmian, wskazując na zapis w księdze wieczystej KW [...] jako właściciela Skarbu Państwa i podkreślając, że wyrok nie stanowił o tytule własności. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty, stwierdzając, że organy ewidencyjne nie mogą rozstrzygać kwestii uprawnień do gruntu. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając organom bagatelizowanie wyroku Sądu Okręgowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jarosław Stopczyński,, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2005 r. sprawy ze skargi T. i T. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] marca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmiany w ewidencji gruntów 1.Oddala skargę; 2. Przyznaje adwokatowi T. W. prowadzącemu kancelarię Adwokacką w W. przy Al. [...] od Skarbu Państwa –Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 250zł( dwieście pięćdziesiąt ) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącym T. i T. S.. Decyzją z dnia [...] marca 2005 r. nr[...] , znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] utrzymał mocy decyzję Starosty W. z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] , odmawiającą wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że pismem z dnia 15 stycznia 2004 r. T. i T. małż. S., wystąpili o wpisanie ich jako właścicieli działki nr [...] o pow. 0, 06 ha do rejestru gruntów, powołując się na prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w O. sygn. akt [...] z dnia [...] maja 1999 r. Po rozpatrzeniu tego wniosku Starosta W. decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. , odmówił wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów wsi K. gmina S., polegającej na wpisaniu małż. S. jako właścicieli działki nr [...] . Rozstrzygnięcie organ I instancji uzasadnił zapisem w księdze wieczystej KW [...] , zgodnie z którym właścicielem spornej działki jest Skarb Państwa. Podniesiono także, że wyrok na który powołują się wnioskodawcy nie stanowił o tytule własności małż. S., bowiem przedmiotem postępowania było przywrócenie posiadania. Od wskazanej decyzji wnioskodawcy wnieśli odwołanie. Rozpatrując odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] stwierdził, że zapisy w ewidencji gruntów mają wyłącznie charakter techniczno – deklaratoryjny. Organy ewidencyjne jedynie rejestrują stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie mogą one natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu lub budynku. Następnie organ, powołując się na prawomocne postanowienia: Sądu Okręgowego w O. (sygn. Akt.[...] z dnia [...] marca 2002 r.), Sądu Rejonowego w W. (sygn. akt I [...] z dnia [...] września 1997 r.), oraz aktualne wypisy z rejestru gruntów oraz księgi wieczystej KW [...] stwierdził, że dokumenty te jednoznacznie potwierdzają, iż właścicielem przedmiotowej działki jest Skarb Państwa. Wskazana wyżej decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stała się przedmiotem skargi T. S. i T. S.. W skardze podniesiono m.in., iż Sąd Rejonowy w W. przywrócił posiadanie działki nr [...] Skarbowi Państwa, następnie Sąd Okręgowy w O. na skutek apelacji skarżących powództwo Skarbu Państwa oddalił. Zdaniem skarżących wyrok Sądu Okręgowego stanowi podstawę do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów, polegającym na wpisaniu małż. S. jako właścicieli działki nr [...] . Skarżący zarzucają Staroście W. oraz Wojewodzie [...] , że "bagatelizuje wyrok prawomocny Sądu Okręgowego w O.". Ponadto strażacy starali się wywieść, że to oni są właścicielami spornej działki, wskazując m. in. na bezprawne działania Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa dotyczące wydzielenia z działki nr [...] działki o nr.[...] , która do roku 1959 nie istniała. Wątpliwości skarżących wzbudzają także ustalenia protokołu z dnia [...] i [...] czerwca 1964 r., z którego wynika kolejna zmiana działki nr [...] na działki oznaczone nr.[...] . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Uznał, że zarzuty podnoszone w skardze są niezasadne i nie zasługują na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, co prowadzi oddalenia skargi. Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t.: Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) przez ewidencję gruntów i budynków rozumie się jednolity dla kraju i systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach i budynkach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami. W art. 20 tej ustawy zostały określone informacje, jakie powinna zawierać ewidencja gruntów i budynków. W odniesieniu do gruntów są to informacje dotyczące: ich położenia, granic, powierzchni oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Z treści tych przepisów wynika – co już wielokrotnie potwierdzały sądy administracyjne w swym orzecznictwie, że zapisy w ewidencji gruntów mają jedynie charakter techniczno – deklaratoryjny. Rejestr odzwierciedla aktualny stan prawny nieruchomości, ma charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny. Nie może zatem rozstrzygać sporów co do prawa własności gruntu, ani nadawać prawa do nieruchomości. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich (wyroki II SA 766/98, II SA 1824/95, II SA 914/98). W przedmiotowej sprawie skarżący żądali wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów, poprzez wpisanie ich jako właścicieli spornej działki nr [...] , powołując się na wyrok Sądu Okręgowego w O., sygn. akt [...] z dnia [...] maja 1998 r., którym oddalono powództwo Skarbu Państwa o przywrócenie posiadania spornej działki. Wskazane wyżej orzeczenie nie może jednak stanowić podstawy do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów, polegającej na pisaniu skarżących jako właścicieli działki, gdyż - jak słusznie wskazał organ w decyzji pierwszoinstancyjnej - orzeczenie to nie rozstrzyga o własności działki. Należy podkreślić, że w dziale II księgi wieczystej [...] prowadzonej dla nieruchomości, w skład której wchodzi sporna działka nr [...] jako właściciel wpisany jest Skarb Państwa. W tej sytuacji uznać należy, że decyzje organów obu instancji prawa nie naruszają gdyż, jak już wcześniej wspomniano, rejestr ewidencji gruntów ma być jedynie odzwierciedleniem istniejącego stanu prawnego, natomiast dochodzenie praw właścicielskich w postępowaniu dotyczącym wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów jest niedopuszczalne. Z wyżej przytoczonych powodów i na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W odniesieniu do kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł na podstawie art. 250 cytowanej wyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło