IV SA/Wa 954/05

WyrokWSA w Warszawie2005-07-27

Skład orzekający: Krystyna Napiórkowska, Łukasz Krzycki, Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. w sytuacji utraty mocy obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 K.p.a. Utrata mocy planu zagospodarowania przestrzennego przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy wymagała ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, co uzasadniało uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd uznał, że nie było to jedynie uzupełnienie dowodów w rozumieniu art. 136 K.p.a., lecz konieczność rozstrzygnięcia sprawy z uwzględnieniem nowych istotnych okoliczności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w W., która uchyliła własną decyzję oraz decyzję Burmistrza Gminy Ł. ustalającą warunki zabudowy dla węzła drogowego. SKO uchyliło decyzję organu I instancji z powodu utraty mocy obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, co wymagało zastosowania procedury określonej w art. 44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz spełnienia wymogów art. 40 ust. 2 tej ustawy. Inwestor zarzucił naruszenie przepisów K.p.a. i PPSA, w tym art. 136 i 138 § 2 K.p.a., kwestionując uchylenie decyzji organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant Dominik Niewirowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2005 r. sprawy ze skargi Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., uchyliło na zasadzie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) swoją ostateczną decyzję z dnia [...] stycznia 2005 r. oraz na zasadzie art. 138 § 2 K.p.a., chyliło decyzję Burmistrza Gminy Ł. z dnia [...] marca 2003 r., którą ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie węzła drogowego na przecięciu drogi krajowej nr [...] G. – W. z ul. [...] w Ł. oraz przekazało sprawę do powtórnego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż powodem uchylenia wcześniejszej ostatecznej decyzji Kolegium było uwzględnienie w całości skargi, jaka została wniesiona na tą decyzje przez inwestora – Generalną Dyrekcje Dróg Krajowych i Autostrad. Inwestor zarzucił w niej, iż organ orzekający w sprawie niesłusznie przyjął, jakoby decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydana przez organ I. instancji wygasła, co prowadziło do umorzenia postępowania odwoławczego. Zdaniem inwestora decyzja ta nie wygasła, w świetle art. 41 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz.U. Nr 80, poz. 721 ze zm.). Organ orzekający w sprawie podzielił to stanowisko, co prowadziło do uchylenia uprzedniej ostatecznej decyzji Kolegium. Uzasadniając uchylenie decyzji organu I. instancji Kolegium wskazało, iż jego przyczyną jest utrata mocy planu zagospodarowania przestrzennego stanowiącego podstawę orzekania przez Burmistrza Gminy Ł. tj. planu zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy Ł. zatwierdzonego Uchwała Rady Miejskiej Nr [...] z dnia [...] marca 1993 r. (Dz.U. Woj.. W.. Nr 14 ). Utrata mocy przez plan wynikała z treści art. 67 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), która znalazła zastosowanie w sprawie stosownie do art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Z uwagi na wygaśnięcie planu przy wydawaniu decyzji musi znaleźć zastosowanie procedura określona w art. 44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (przeprowadzenie rozprawy administracyjnej oraz uzgodnienie z wojewodą) a także musi być spełnione wymaganie określone w art. 40 ust. 2 ustawy (sporządzenie projektu decyzji przez osobę posiadająca uprawnienia urbanistyczne). W tej sytuacji, w ocenie Kolegium. konieczne było uchylenie decyzji organu I instancji. Prezes GDDKiA zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w części, w której uchylono nią decyzję organu I. instancji. W skardze zarzucono, iż decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, 8, 9, 12 oraz 77 §. 1 K.p.a. co miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie art. 11 i 107 §. 3 K.p.a. Podniesiono także, iż naruszony został art. 136 i 138 § 2 k.p.a., gdyż organ orzekający uchylił się od merytorycznego orzeczenia, pomimo, że, w ocenie Skarżącego, było to możliwe.. W skardze sformułowano także zarzuty odnośnie bezczynności organu w sprawie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W trakcie rozprawy pełnomocnik Skarżącego sprecyzował, iż skarga dotyczy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Nie poparł jednocześnie zarzutów dotyczących bezczynności organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sąd oddalił skargę, gdyż nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja, mocą której Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło swoją poprzednia decyzję a następnie uchyliło decyzję organu I. instancji i przekazało sprawę do powtórnego rozpatrzenia. Jednak skarga dotyczy decyzji jedynie w części, którą uchylono decyzję organu I instancji. Dla oceny legalności decyzji w zakresie, w którym została ona zaskarżona, istotne znaczenie odgrywa okoliczność, czy zachodziły w sprawie przesłanki, o których mowa w art. 138 § 2 K.p.a. Odnosząc się do tej kwestii trzeba uwzględnić, iż art. 138 § 2 K.p.a. dopuszcza uchylenie decyzji organu I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Natomiast art. 136 K.p.a. dopuszcza prowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego jedynie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie. Odczytując prawidłowo treść normatywną obu regulacji trzeba mieć równocześnie na uwadze zasadę w świetle której postępowanie administracyjne, co do zasady jest dwuinstancyjne (art. 15 K.p.a.). Zasada ta ma gwarantować zainteresowanym stronom faktyczne rozpatrzenia ich sprawy kolejno przez organy administracji dwu instancji. W rozpatrywanym przypadku, w sprawie bezsporny jest fakt utraty mocy planu zagospodarowania przestrzennego przed dniem orzekania przez organ odwoławczy. Plan ten, jako uchwalony przed dniem 1 stycznia 1995 r., stracił bezwzględnie moc nie później niż z dniem 1 stycznia 2004 r., co wynika z art. 67 ust. 1 i 1a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawa ta znajdzie w sprawie zastosowanie w myśl art. 85 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Bowiem decyzja organu I. instancji w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu została wydana w dniu [...] marca 2003 r i do dnia wejścia w życie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co nastąpiło 11 lipca 2003 r., w wyniku nie rozpatrzenia do tego czasu odwołania od tej decyzji, nie stała się ona ostateczna, w rozumieniu tej regulacji. Ponieważ organ odwoławczy jest obowiązany orzec w sprawie ponownie, utrata mocy przez plan zagospodarowania przestrzennego oznacza konieczność spełnienia wymagań wynikających z art. 40 ust. 2 oraz art. 44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, które to regulacje nie miały zastosowania na etapie postępowania przed organem I instancji. W ocenie Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uznało w tej sytuacji, iż konieczne było w sprawie ponowne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w znacznej części, co stanowi przesłankę uchylenia decyzji oraz przekazania sprawy do powtórnego rozpoznania, w świetle art. 138 § 2 K.p.a. W sprawie nie chodziło natomiast wyłącznie o uzupełnienie dowodów lub materiałów w rozumieniu art. 136 K.p.a. Przygotowanie decyzji przez osobę posiadającą uprawnienia urbanistyczne, poprzedzenie wydania rozstrzygnięcia rozprawą administracyjną, na której mogą być sformułowane określone wnioski, w warunkach gdy nie obowiązują wymagania wynikające wcześniej z planu zagospodarowania przestrzennego oznacza, iż sprawa jest ponownie rozstrzygana z uwzględnieniem nowych istotnych okoliczności, które wymagają oceny przez organ wydający decyzję. W tej sytuacji ewentualne wydanie orzeczenia przez organ II instancji stanowiłoby faktyczne naruszenie wskazanej wcześniej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 K.p.a.). W tym świetle chybiony jest zarzut aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 136 i 138 § 2. K.p.a. Nietrafny jest także. zawarty w skardze, zarzut naruszenia art. 7 i 77 K.p.a. W ocenie Sądu, uwarunkowania faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały ustalone prawidłowo, natomiast okoliczności sprawy obligowały organ do podjęcia kwestionowanej przez Skarżącego decyzji. Bez znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji pozostają kwestie związane z czasem trwania postępowania (zarzuty naruszenia art. 8 i 12 K.p.a.). Poza oceną Sądu muszą pozostać kwestie, jaki wpływ na wydane rozstrzygniecie ma stosunkowo długi czas trwania całego postępowania w sprawie oraz czy winę za ten stan rzeczy ponosi organ II. instancji. Przedmiotem kontroli działania organu administracji, w rozpatrywanej sprawie, jest wyłącznie legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia według stanu faktycznego i prawnego na dzień orzekania. Kwestie związane z ustaleniem ewentualnej winy organu związanej z przewlekłym załatwieniem sprawy, wynikających z tego szkód, jakie poniósł inwestor oraz odpowiedzialności organu administracji z tego tytułu nie mogą być przedmiotem postępowania przed sądem administracyjnym dotyczącego zaskarżenia decyzji administracyjnej. Sąd generalnie nie podziela zarzutu naruszenia art. 11 i 107 § 3 K.p.a. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego spełnia zasadnicze wymagania wynikające z tych regulacji kodeksowych. W decyzji szczegółowo opisano stan formalnoprawny ze wskazaniem odnośnych przepisów prawa materialnego a także, w szeregu przypadków, z przytoczeniem ich dosłownej treści. Uchybieniem był brak bezpośredniego odniesienia właściwie opisanego i ocenionego stanu formalnoprawnego do przesłanek uchylenia decyzji wskazanych w art. 138 § 2 K.p.a. Ponieważ jednak art. 138 § 2 K.p.a. w konkretnej sprawie został zastosowany zasadnie, stanowiło to jedynie uchybienie nie mogące mieć znaczenia dla wyniku sprawy. Stwierdzenie przez Sąd naruszenia prawa procesowego, które nie mogło jednak mieć żadnego wpływu na wynik sprawy, nie może prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, co wynika a contrario z treści art. 145 §. 1 pkt 1 lit c 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło