IV SA/Wa 956/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka, Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2011 r. sprawy ze skargi D. A. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] Główny Geodeta Kraju, po rozpatrzeniu odwołania D. A., utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r. nr [...] o odmowie ujawnienia w rejestrze ewidencji gruntów i budynków m. O. obręb [...] ark.1 działki nr [...] o pow. 0.0178 ha oraz wpisania D. A. jako władającą tą działką. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, iż pismem z dnia [...]października 2007 r. G. i D. A. wystąpili do Wojewody [...] z wnioskiem "o wznowienie postępowania od decyzji z dnia [...].09.2005 r., znak: [...]" na podstawie art. 145 § 1 i 2 kpa. Kwestionowane przez wnioskodawców postępowanie zostało zakończone ostateczną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...].12.2005 r., znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...].09.2005 r., znak: [...] odmawiającą "ujawnienia w rejestrze ewidencji gruntów i budynków m. O. obręb [...] ark. 1 działki nr [...] o pow. 0,0178 ha oraz wpisaniu D. A. jako władającej tą działką". Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r. wznowił przedmiotowe postępowanie, które zostało zakończone decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] o odmowie uchylenia ostatecznej własnej decyzji z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...] Po rozpatrzeniu odwołania G. i D. A. Główny Geodeta Kraju decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...], na podstawie art. 149 § 3 kpa odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją własną z dnia [...] grudnia 2007r. Decyzję tę Główny Geodeta Kraju, po rozpatrzeniu odwołania G. i D. A., decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] utrzymał w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 maja 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1804/09, uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...] oraz postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...]. Organ pierwszej instancji, w wyniku ponownego rozpatrzeniu sprawy po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, decyzją z dnia [...] listopada 2010 r., znak: [....] odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. znak: [...]. Główny Geodeta Kraju powołując się na wyrok NSA z dnia 30 września 1999 r., sygn. akt IV SA 2564/98 podniósł, iż postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest dwuetapowe. W pierwszej fazie organ bada, czy podanie o wznowienie wniosła strona, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowieniowe, a także czy został zachowany termin do złożenia podania określony w art. 148 Kpa. Dopiero pozytywne ustalenia w tym zakresie uzasadniają wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania, które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Zgodnie z art. 148 § 1 Kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawą do wznowienia postępowania. Przy czym to strona musi udowodnić zachowanie terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. G. i D. A. we wniosku z dnia [...] października 2007 r. "o wznowienie postępowania od decyzji z dnia [...] września 2005 r., znak: [...]", uzupełnionym pismami z dnia [...].09.2008 r. i z dnia [...].10.2008 r., jako podstawę wznowienia postępowania wyraźnie wskazali przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 1 ,pkt 2, pkt 5 i pkt 6 kpa. W aspekcie przesłanki z pkt 1 art. 145 § 1 kpa, skarżący podnieśli "fałszerstwo dokumentów" polegające na tym, iż "rejestr pomiarowy wykonany przez inż. W. K. nie odpowiada sytuacji wykazanej na planie gruntów obszaru scalonego wsi J. i D. z 1927 r.". W odwołaniu G. i D. A. powołując się na przesłankę wznowienia postępowania wymienioną w art. 145 § 1 pkt 2 kpa (decyzja wydana została w wyniku przestępstwa) podnieśli, że "plan zagospodarowania przestrzennego terenu sfałszował inż. W. K. w roku 1965". Organ odwoławczy wskazał, iż wznowienie postępowania z przyczyn wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 kpa jest dopuszczalne w sytuacji, gdy sfałszowanie dowodu, jak również fakt popełnienia przestępstwa w wyniku, którego wydano decyzje, są stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Przepis art. 145 § 2 i 3 kpa przewiduje dwa wyjątki od tej zasady, otóż z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu łub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego, a także można wznowić postępowanie z ww. przyczyn także w przypadku, gdy postępowanie przed sądem lub innym organem nie może być wszczęte na skutek upływu czasu lub z innych przyczyn określonych w przepisach prawa. Organ stwierdził, że G. i D. A. w toku postępowania nie przedstawili organom prawomocnego orzeczenia uzasadniającego wznowienie w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 kpa postępowania zakończonego decyzją ostateczną Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...], nie zaistniały także podstawy do zastosowania art. 145 § 2 i 3 kpa. Nie został zachowany również jednomiesięczny terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, skoro wnioskodawcy we wniosku z dnia [...] października 2007 r. przyznali, iż o istnieniu tego planu dowiedzieli się w dniu [....] sierpnia 2007 r. Jako kolejną podstawę do wznowienia przedmiotowego postępowania D. i G. A. wskazali art. 145 § 1 pkt 5 kpa, zgodnie z którym wznowienie postępowania następuje w sytuacji, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Wnioskodawcy załączyli do wniosku kopie dokumentów, z których we wcześniejszych postępowaniach nie mogli oni skorzystać. Organ stwierdził, iż z akt postępowania toczonego przed Głównym Geodetą Kraju w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...], wynika, iż dokumenty załączone do ww. wniosku z dnia [...] października 2007 r. były stronom znane na etapie tego postępowania. Kopie tych dokumentów stanowiły załączniki do pism G. i D. A. z dnia [....] lutego 2006 r. oraz z dnia [...] lipca 2006 r., skierowanych do Głównego Geodety Kraju w ramach toczącego się postępowania, znak: [...]. Wobec tego wniosek z dnia [....] października 2007 r. w zakresie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, zdaniem organu odwoławczego, został złożony z uchybieniem terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania zakończonego decyzja ostateczną z art. 148 § 1 kpa. Jako następną podstawę wznowienia postępowania D. i G. A. wskazali art. 145 § 1 pkt 6 kpa, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29.11.2004 r., sygn. akt II SA/Kr 857/02. Organ stwierdził, iż powołany wyrok stronom znany był już na etapie postępowania zwykłego zakończonego decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...], bowiem D. A. na jego treść powołała się w odwołaniu z dnia [...] października 2005 r. wniesionym od decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., znak: [...]. Zatem również w tym przypadku doszło do uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. W odniesieniu do zarzutów odwołania, organ podkreślił, że postępowanie wznowieniowe nie jest kontynuacją postępowania zwykłego. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1804/09 "nie przenosi postępowania" do kolejnej instancji, lecz zobowiązuje organy do przeprowadzenia postępowania ponownie zgodnie z wytycznymi zawartymi w tym wyroku. Wobec tego merytoryczne zarzuty dotyczące decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...] pozostają bez rozpoznania, gdyż nie mają wpływu na przedmiotowe rozstrzygnięcie. Wobec powyższego, w ocenie organu, należało odmówić wznowienia postępowania zakończonego ww. ostateczną decyzją. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła D. A., podnosząc, że decyzja Głównego Geodety Kraju z dnia [...] kwietnia 2011r. znak [...] została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości i rażącym naruszeniem art. 156 § 1 i § 2 kpa. Termin wznowienia postępowania zgodnie z art. 146 § 1 kpa wynosi 10 lat w przypadku art. 145 § 1 pkt 1 i 2 oraz 5 lat w przypadku art. 145 § 1 pkt 3 do 8. Skarżąca podniosła, iż organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji błędnie przyjął, że kopie dokumentów dołączonych do wniosku z dnia [...] października 2007 r. były jej znane na etapie wcześniejszego postępowania, stanowiły bowiem załączniki do pism z dnia [...] lutego i [...] lipca 2006 r.. Natomiast na kopii księgi wieczystej nr [...] "M." pozycja 48 znajduje się data jej wydania przez Sąd [...]lipca 2007 r., zaś na planie[...] sierpnia 2007 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc te same argumenty, co w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto dodał, iż omyłkowo zostało stwierdzone, że załączone do wniosku z dnia [...] października 2007 r. o wznowienie postępowania dokumenty, w tym kopia księgi wieczystej nr [...] " M." oraz kopia mapy gruntów obszaru scaleniowego wsi J. i D. z 1927 roku, stanowiły załączniki do pism z dnia [...] lutego i [...] lipca 2006r. to jednak z powodu przekroczenia ustawowego jednomiesięcznego terminu, liczonego od dnia, w którym strona dowiedziała się o istnieniu tychże dokumentów, tj. jak sama podała w skardze w dniu [...] sierpnia 2007 r. i [...] lipca 2007 r., okoliczność ta nie ma wpływu na podjęte rozstrzygnięcie w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Na wstępie podnieść należy, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane w wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia [...] października 2007 r. o wznowienie postępowania, uzupełnionego pismami z dnia [...] września i [...] października 2008 r., w związku z uchyleniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 maja 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 1804/09 poprzednio wydanych decyzji obu organów orzekających w przedmiocie tegoż wniosku. To zaś oznacza, iż stosownie do art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena ta i wskazania znalazły się w uzasadnieniu wyżej powołanego wyroku i w takim znaczeniu uzasadnienie ma moc wiążącą. W tej sytuacji zarówno organ przeprowadzając ponownie postępowanie w sprawie, jak i Sąd oceniając obecnie decyzje wydane w tym postępowaniu nie mógł czynić ustaleń sprzecznych z oceną wyrażoną w uzasadnieniu ww. wyroku. Przez ocenę prawną powszechnie rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w rozpoznanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie, jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał dany akt zostało uznane za błędne, bądź za prawidłowe. Natomiast wskazania co do dalszego postępowania dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (zob. A. Kabat w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 345). W powołanym powyżej wyroku Sąd, uchylając decyzje organów obu instancji wydane po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o wznowienie postępowania, wskazał, iż organ pierwszej instancji rozpoznając ponownie sprawę przeprowadzi postępowanie wstępne, w którym ustali przesłanki wznowieniowe powoływane przez wnioskodawców oraz dokona oceny zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie. Jeżeli zostanie stwierdzone, że wniosek został złożony w terminie i wskazane zostały przesłanki wznowieniowe, organ wyda postanowienie o wznowieniu postępowania. Natomiast w przypadku stwierdzenia niespełnienia warunków formalnych wniosku o wznowienie zaistnieje podstawa do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 kpa. Wskazać przy tym należy, iż niezastosowanie się przez organ pierwszej instancji przy ponownym rozpatrywaniu wniosku skarżącej z dnia [...] października 2007 r. do powyższych wskazań wyrażonych w uzasadnieniu powołanego powyżej wyroku z dnia 21 maja 2010 r. czyniłoby wadliwą nową decyzję tego organu, a konsekwencji decyzję organu drugiej instancji w przypadku utrzymania w mocy tej wadliwej decyzji. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, dokonując w tym aspekcie oceny legalności zaskarżonej oraz utrzymanej nią w mocy decyzji pierwszej instancji uznał, iż organy obu instancji zastosowały się do powyższych wskazań zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2010r. W postępowaniu wstępnym ustalono bowiem, że we wniosku z dnia [...] października 2007 r. o wznowienie postępowania, uzupełnionym pismami z dnia [...] września i [...] października 2008 r., wskazano na podstawy wznowieniowe określone w art. 145 § 1 pkt 1, 2, 3, 5 i 6 kpa. Prawidłowo ustalono również, że powyższy wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją ostateczną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...].12.2005 r., znak: [...] został złożony z uchybieniem jednomiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa. Zauważyć należy, że nie ma racji skarżąca, iż termin do wznowienia postępowania wynika z art. 146 § 1 kpa wynosi 10 lat w przypadku przesłanek z art. 145 § 1 i 2 kpa, zaś w przypadku przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3 - 8 kpa wynosi 5 lat. Powołany przepis wprowadza ujemną przesłankę uchylenia decyzji w wyniku wznowienia z uwagi na upływ wskazanych w nim terminów od doręczenia lub ogłoszenia decyzji. Wystąpienie tej przesłanki nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania, natomiast ogranicza możliwość organu rozstrzygnięcia we wznowieniowym postępowaniu sprawy co do istoty. Wyjaśnić jeszcze raz należy, iż przedmiotem niniejszej sprawy jest kwestia ustalenia, czy wniosek z dnia [...] października 2007 o wznowienie postępowania skarżąca złożyła z zachowaniem warunków określonych w art. 148 § 1 kpa, zgodnie z którym podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Z analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż zasadnie organy obu instancji uznały, że omawiany wniosek o wznowienie postępowania złożony został z uchybieniem jednomiesięcznego terminu, albowiem wszystkie dokumenty dołączone do tego wniosku, mające wskazywać na przesłanki wznowieniowe z art. 145 § 1 pkt 1,2, 3, 5 i 6 kpa były stronie skarżącej, jak również organom administracyjnym znane wcześniej w związku z innymi prowadzonymi postępowaniami administracyjnymi dotyczącymi wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków miasta O. odnośnie działki nr [...], obręb [...]. Wbrew twierdzeniu skarżącej nie został również zachowany termin do wznowienia postępowania w przypadku załączonych do wniosku z dnia [...] października 2007 r. kopii księgi wieczystej nr [...] "M." pozycja [...] oraz kopii mapy gruntów obszaru scaleniowego wsi J. i D. z 1927 roku, skoro o tych dokumentach strona dowiedziała się, jak sama podała, odpowiednio w dniu [...] lipca 2007 r. oraz w dniu [...] sierpnia 2007r., a wniosek został złożony dopiero w dniu [...] października 2007 r. W tych warunkach podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, bowiem Sąd nie znalazł podstaw do podważenia legalności wydanych decyzji organów obu instancji. Mając na uwadze powyższe, Sąd na art. 151 p.p.s.a. skargę jako pozbawioną podstaw oddalił.