IV SA/Wa 957/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. M. i J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku usunięcia odpadów postanawia zwolnić A. M. i J. M. od kosztów sądowych. A. M. i J. M. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] kwietnia 2010 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku usunięcia odpadów. Po doręczeniu wezwania do uiszczenia wpisu w wysokości 200 zł skarżący zwrócili się do Sądu z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. W piśmie z dnia 24 czerwca 2010 r. podnieśli, iż uiszczenia wpisu w wysokości 200 zł jest dla nich wielkim obciążeniem, gdyż uzyskują łączny dochód w wysokości ok. 1000 zł miesięcznie. Podali, iż mają siedmioro dzieci na utrzymaniu, jedynym źródłem dochodu jest działka i "to co można wyhodować na niej". Z wniosku o przyznanie prawa pomocy sporządzonym na urzędowym formularzu PPF z dnia 12 lipca 2010 r. wynika, że skarżący posiadają dom o pow. 160 m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 1,43 ha. Skarżący mają siedmioro dzieci (najstarsze dziecko ma 15 lat, zaś najmłodsze 4 lata). J. M. uzyskuje dochód wysokości ok. 1000 zł miesięcznie z "prac dorywczych". Przedmiotowy wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Przyznanie prawa pomocy, ma na celu zapewnienie dostępu do sądu stronie, której brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia. Przepis art. 243 § 1 cyt. wyżej ustawi stanowi, że prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2, prawo pomocy w zakresie częściowym przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oceniając wniosek A. M. i J. M. o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdzić należy, że skarżący wykazali, iż spełniają wymogi określone we wskazanym wyżej art. 246 § 1 pkt 2. Biorąc pod uwagę, że wnioskodawcy oraz ich dzieci (łącznie 9 osób) uzyskując łączny dochód ok. 1000 zł miesięcznie oraz posiadają jedynie nieruchomość rolną o pow. 1,43 ha i nie mają zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych, należało uznać, że ich wniosek zasługuje na uwzględnienie. Stwierdzić należy, że przedstawione przez wnioskodawców informacje pozwalają uznać, że poniesienie przez nich kosztów sądowych, w tym uiszczenie wpisu w wysokości 200 zł, mogłoby narazić skarżących i ich dzieci na uszczerbek utrzymania koniecznego. Dlatego też na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.