IV SA/Wa 961/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-03
Skład orzekający: Wanda Zielińska - Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący gospodarstwo rolne i posiadający znaczny majątek, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Skarżący nie spełniają przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ posiadają wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów sądowych, wynikające z osiąganych dochodów z gospodarstwa rolnego, posiadanego majątku oraz zgromadzonych oszczędności. Pokrycie tych wydatków nie spowoduje uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny.Stan faktyczny
Skarżący W. K. i J. K. wnieśli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. odmawiające nakazania przywrócenia stanu poprzedniego. Wraz ze skargą złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazali, że utrzymują bezrobotnego syna, a ich miesięczne dochody z gospodarstwa rolnego wynoszą 2.500 zł. Posiadają znaczący majątek (nieruchomości, maszyny, samochód) oraz oszczędności w wysokości 9.000 zł. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżący wnieśli sprzeciw od tej decyzji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Zielińska - Baran po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. i J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. K. i J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego oraz wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Wraz ze skargą nadaną w dniu 3 kwietnia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. K. i J. K. reprezentowani przez adw. L. C. wnieśli wniosek na urzędowym formularzu PPF o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie częściowym. Skarżący oświadczyli, że prowadzą gospodarstwo domowe wspólnie z pełnoletnim synem, który jest na ich utrzymaniu z racji tego, że pozostaje osobą bezrobotną. Źródłem utrzymania trzyosobowej rodziny są dochody uzyskiwane z gospodarstwa rolnego w oszacowanej przez skarżących wysokości 2.500 zł miesięcznie. Posiadany majątek obejmuje: dom o pow. 130 m², nieruchomości rolne o pow. 25,9 ha, budynki gospodarcze o pow. Ok 775 m², maszyny i urządzenia wykorzystywane w gospodarstwie 600.000 zł oraz samochód ciężarowy o wartości 65 000zł. Skarżący poza majątkiem posiadają oszczędności w wysokości 9000 zł.
W dniu 15 maja 2014 r. referendarz sądowy odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Skarżący w dniu 27 maja 2014 r. wnieśli sprzeciw od postanowienia wydanego w dniu 15 maja 2014 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuję:
Skarżący ubiegają się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Żądają zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Wniosku, który skarżący wnieśli wraz ze skargą w dniu 3 kwietnia 2014 r., referendarz sądowy nie uwzględnił. Skarżący od postanowienia referendarza sądowego wnieśli sprzeciw zachowując przepisany termin (art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") wskutek czego przedmiotowe postanowienie utraciło moc na podstawie art. 260 p.p.s.a.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przyznanie prawa pomocy powinno mieć więc charakter wyjątkowy i winno być stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia).
Stosownie do treści art. 252 § 1 p.p.s.a. osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym.
Mając na względzie treść powołanych przepisów, w pierwszej kolejności należy wskazać, że podstawą orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy może być wyłącznie ocena rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych osoby ubiegającej się o przyznanie tego prawa, przy czym z art. 246 § 1 p.p.s.a. jednoznacznie wynika, że to na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie żądania w tym zakresie.
Referendarz sądowy w postanowieniu z 15 maja 2014 r. wskazał, że skarżący są współwłaścicielami wielkoobszarowego gospodarstwa rolnego, z którego uzyskują stałe dochody. Skarżący w ostatnich latach dokonywali znaczących inwestycji w swoim gospodarstwie rolnym co pozwala przyjąć, że osiągane dochody pozwalają na pokrycie zwykłych kosztów utrzymania rodziny jak również na zgromadzenie środków finansowych pozwalających na rozwój i modernizację gospodarstwa rolnego. Dokonywanie zmian modernizacyjnych w założeniu powinno przynieść skarżącym jeszcze większe dochody, a zatem w perspektywie W. K. i J. K. osiągane dochody powinny być co raz większe. Ponadto należy zwrócić uwagę, że skarżący posiadają wolne środki w wysokości 9000 zł, a przyszłe koszty, do których uiszczenia skarżący mogą być ewentualnie zobowiązani do koszt solidarnego wpisu sądowego w wysokości 300 zł.
Osiągane dochody przez skarżących, posiadany majątek oraz zgromadzone oszczędności pozwalają przyjąć, że dysponują oni wystarczającymi środkami finansowymi na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Pokrycie tych wydatków mieści się bowiem w możliwościach płatniczych skarżących i nie spowoduje uszczerbku dla koniecznego utrzymania ich rodziny
W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło