IV SA/Wa 994/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędzia NSA Otylia Wierzbicka, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia E. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału na prawach strony - oddala skargę - IV SA/Wa 994/09 Uzasadnienie Pismem z dnia 8 listopada 2006 r. I. sp. z o. o. w W. (obecnie – C. sp. z o. o. w W., k. 76v) wniosła o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie parkingu dla nie mniej niż 300 samochodów osobowych w ramach realizowanego zespołu zabudowy mieszkaniowej i usługowej wraz z budową rurociągu do przesyłania wody, zlokalizowanego na działce ew. nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w W. Pismem z dnia 4 czerwca 2007 r. Stowarzyszenie E. w W. wniosło o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu w trybie art. 33 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. j.: Dz. U. z 2006 r. nr 129, poz. 902 ze zm.), zwanej dalej "p. o. ś.". W dniu składania wniosku art. 33 ust. 1 zd. pierwsze p. o. ś. stanowił, że organizacje ekologiczne, które, uzasadniając to miejscem swojego działania, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu administracyjnym wymagającym udziału społeczeństwa i złożyły uwagi lub wnioski w ramach tego postępowania, uczestniczą w tym postępowaniu na prawach strony. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. Prezydent W. odmówił dopuszczenia Stowarzyszenie E. w W. do udziału w postępowaniu. Organ stwierdził, że przedmiotowe przedsięwzięcie wymienione jest w § 3 ust. 1 pkt 53 i 63 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. nr 257, poz. 2573 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem", i zalicza się do przedsięwzięć, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 p. o. ś., dla których obowiązek sporządzenia raportu może być wymagany. Dopiero po wydaniu postanowienia orzekającego o obowiązku sporządzenia raportu postępowanie toczyć się będzie z udziałem społeczeństwa i wtedy będzie możliwy udział w nim organizacji społecznej. Organ stwierdził, że postępowanie administracyjne jest na etapie zapytania o konieczność sporządzenia raportu, na którym przepisy p. o. ś. nie przewidują udziału społeczeństwa. Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. odstąpił od wymogu sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. Stowarzyszenie E. w W. wniosło zażalenie na postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2007 r. o odmowie dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w postępowaniu oraz wniosło o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...] lipca 2007 r. o odstąpieniu od wymogu sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. Postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w pkt 1 przywróciło Stowarzyszeniu E. w W. termin do wniesienia zażalenia na postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2007 r. o odmowie dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w postępowaniu oraz w pkt 2 utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2007 r. W uzasadnieniu wskazano, iż rozpatrując wniosek stowarzyszenia z dnia 4 czerwca 2007 r. o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia organ był związany podstawą prawną wskazaną w tym wniosku, to znaczy art. 33 p. o. ś. Przepis ten uzasadnia dopuszczenie do udziału organizacji ekologicznej jedynie wtedy, gdy postępowanie wymaga udziału społeczeństwa. Z art. 53 p. o. ś. wynika natomiast, że udział społeczeństwa wymagany jest w postępowaniu, w ramach którego sporządzany jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W związku z tym wskazano, że w dniu wydania zaskarżonego postanowienia ([...] czerwca 2007 r.) nie była jeszcze rozstrzygnięta kwestia, czy w ramach postępowania będzie sporządzany raport o oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Rozpatrując zażalenie uwzględnił ostateczne postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2007 r. o odstąpieniu od wymogu sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, co oznacza, iż postępowanie nie wymaga udziału społeczeństwa, a zatem wniosek stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie jest zasadny. Jednocześnie organ nadmienił, że wniosek stowarzyszenia o stwierdzenie nieważności postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2007 r. o odstąpieniu od wymogu sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko będzie rozpatrzony w odrębnym postępowaniu oraz że stowarzyszenie mogło wnieść o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.". Stowarzyszenie E. w W. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. z dnia [...] marca 2009 r. zarzucając, że podstawą rozstrzygnięcia są jedynie przepisy krajowe z pominięciem przepisów prawa wspólnotowego. Wskazano, że przyjęta przez organ wykładnia art. 33 i art. 53 p. o. ś. jest niezgodna z dyrektywą Rady z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne 85/337/EWG (Dz. Urz. WE L 175 z 05.07.1985, str. 40, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 1, str. 248), zwanej dalej "dyrektywą". Planowane przedsięwzięcie w postaci miejsc parkingowych jest sklasyfikowane w pkt 10 b Aneksu II dyrektywy. Natomiast art. 4 ust. 2 dyrektywy zobowiązuje państwa członkowskie do określenia przedsięwzięć wymienionych w Aneksie II, które powinny być poddane ocenie zgodnie z art.5-10 dyrektywy przez indywidualne badania, progi lub kryteria ustalone przez państwa członkowskie. W prawie krajowym dla przedmiotowych przedsięwzięć ustalono próg w postaci 300 samochodów osobowych lub 100 samochodów ciężarowych (§ 3 ust. 1 pkt 53 rozporządzenia). Stąd dla przedsięwzięcia w postaci miejsc parkingowych dla więcej niż 300 samochodów osobowych konieczne jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Ponadto art. 4 ust. 4 dyrektywy wymaga, aby państwa członkowskie zapewniły, iż przedsięwzięcie, dla którego ustalono próg powinno być poddane ocenie wpływu na środowisko z udziałem społeczeństwa, w tym -organizacji ekologicznych. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p. p. s. a.", (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym, stosownie do art. 134 p. p. s. a., zarzutami i wnioskami skargi, uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. W ocenie Sądu trafnie wskazano w zaskarżonym postanowieniu, że możliwość dopuszczenia organizacji ekologicznej do udziału w postępowaniu, wynikająca z art. 33 ust. 1 p. o. ś. dotyczy wyłącznie postępowań, w ramach których sporządzany jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W przedmiotowej sprawie przedsięwzięcie należy do tych, gdzie sporządzenie raportu wyłącznie może być wymagane (art. 51 ust. 1 pkt 2 p. o. ś. w związku z § 3 ust. 1 pkt 53 rozporządzenia). Przepisy p. o. ś. stanowią implementację prawa wspólnotowego, w tym dyrektywy. Dlatego w odniesieniu do przepisów prawa polskiego o postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, w tym przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, niezbędnym jest zapewnienie nie tylko ich formalnej zgodności z dyrektywą, ale także takie ich stosowanie i interpretacja, które zapewnią praktyczną i skuteczną realizację celów dyrektywy. W pkt 10 b) załącznika II dyrektywy wymieniono przedsięwzięcia inwestycyjne na obszarach miejskich, włączając budownictwo centrów handlowych i parkingów. Przedmiotowe przedsięwzięcie należy więc do zakresu normowania powyższym punktem. Z kolei, w myśl art. 4 ust. 2 dyrektywy przedsięwzięcia wymienione w załączniku II Państwa Członkowskie określają za pomocą badania indywidualnego (pkt a) lub progów lub kryteriów ustalanych przez Państwo Członkowskie, czy przedsięwzięcie podlega ocenie zgodnie z art. 5-10 dyrektywy. Przedmiotowy rodzaj przedsięwzięcia w istotnym dla niniejszej sprawy zakresie został określony w implementującym dyrektywę § 3 ust. 1 pkt 53 rozporządzenia, w którym ustalono, że sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko może wymagać przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko polegające na realizacji garaży lub parkingów samochodowych, lub zespołów parkingów, dla nie mniej niż 100 samochodów ciężarowych lub 300 samochodów osobowych. O zakwalifikowaniu przedsięwzięcia, jako wymagającego sporządzenia raportu przesądza postanowienie wydane w myśl art. 51 ust. 2 p. o. ś. Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. odstąpił od wymogu sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. W przedmiotowej sprawie art. 33 ust. 1 p. o. ś. nie może więc znaleźć zastosowania, stosownie bowiem do art. 53 p. o. ś. organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego sporządzany jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Skoro w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia odstąpiono od wymogu sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, to nie ma podstaw do dopuszczenia skarżącego stowarzyszenia do udziału w postępowaniu na podstawie art. 33 ust. 1 zd. pierwsze p. o. ś. Poza oceną Sądu w niniejszym postępowaniu sądowym pozostaje ocena zgodności z prawem postanowienia Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2007 r., którym zwolniono wnoszącego o ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia z obowiązku sporządzania raportu. W związku z tym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p. p. s. a.