IV SA/Wa 998/20

WyrokWSA w Warszawie2020-10-21

Skład orzekający: Grzegorz Rząsa, Wojciech Rowiński, Anna Sidorowska-Ciesielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, wydanego na podstawie przepisów poprzedniej ustawy Prawo wodne, z powodu nieaktualności operatu wodnoprawnego, jeśli skarżąca dołączyła operat i oświadczenie o jego aktualności, a jedynie forma operatu nie spełnia wymogów nowej ustawy Prawo wodne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie utożsamiły brak zgodności formy operatu wodnoprawnego z wymogami nowej ustawy Prawo wodne z nieaktualnością zawartych w nim informacji. Przepis art. 414 ust. 6 Prawa wodnego odnosi się do nieaktualności informacji, a nie do formy dokumentu. Odmowa przedłużenia pozwolenia wodnoprawnego jest możliwa tylko w przypadku stwierdzenia faktycznej nieaktualności informacji, a nie na podstawie samego niedostosowania się do wymogów formalnych nowej ustawy, jeśli sposób korzystania z wód nie uległ zmianie.
Stan faktyczny
Skarżąca Spółka złożyła wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych. Organ I instancji odmówił, uznając operat wodnoprawny z 2009 r. za niekompletny w świetle nowej ustawy Prawo wodne. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy, wskazując na brakujące informacje wynikające z ogólnych dokumentów planistycznych. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Prawa wodnego, argumentując, że dołączyła wymagany operat i oświadczenie o jego aktualności, a sposób korzystania z wód nie uległ zmianie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Sędziowie sędzia WSA Wojciech Rowiński (spr.), asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska, Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2020 r. sprawy ze skargi [...] S.A w [...] na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] października 2019 r. nr [...], 2. zasądza od Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz [...] S.A w [...] kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2020 r. nr [...], znak [...] (dalej "decyzja z [...] marca 2020r.") Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: organ II instancji, organ odwoławczy, Prezes PGW Wody Polskie, organ), po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. od decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...]Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: organ I instancji) z [...] października 2019 r., znak [...] (dalej "decyzja z [...] października 2019r."), wydanej w przedmiocie odmowy ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego udzielonego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] decyzją z [...] maja 2010 r., nr [...] znak [...] (dalej "decyzja z [...] maja 2010 r." ) utrzymał w mocy zaskarżonej decyzję. Decyzja była wynikiem następujących ustaleń i oceny prawnej. W piśmie z [...] lipca 2019 r. [...] S.A. (dalej: skarżąca, Spółka) wystąpiła do organu I instancji z wnioskiem o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z odwodnienia dróg objazdowych od km 74,417 do km 76,294 do ziemi na działce ew. nr [...] obręb [...] oraz na działce ew. nr [...] obręb [...], udzielonego decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z [...] maja 2010 r. Organ I instancji w decyzji z dnia [...] października 2019 r., odmówił przedłużenia przedmiotowego terminu, wskazując między innymi, że operat wodnoprawny sporządzony w 2009 roku jest niekompletny w świetle wymagań zawartych w ustawie z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2020. poz. 310 t.j, dalej "Prawo wodne"), zaś norma zawarta w art. 414 ust. 3 tej ustawy umożliwia posługiwanie się tym dokumentem bez jego aktualizowania, w związku z czym nie ma podstaw do uwzględnienia dodatkowo przedłożonych przez podmiot przy wniosku z dnia [...] lipca 2019 r. wyjaśnień. Odwołanie od ww. decyzji wniosła Spółka zarzucając jej naruszenie między innymi następujących przepisów: art. 414 ust. 2, 3, 6 i 7 Prawa wodnego przez odmowę ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego; art. 414 ust. 2 Prawa wodnego przez wskazanie, że przepis ten znajduje zastosowanie wyłącznie do pozwoleń wydanych na podstawie Prawa wodnego z 2017 r.; art. 1 Prawa wodnego przez prowadzenie sprawy w sposób dążący do ponoszenia przez wnioskodawcą nieracjonalnych kosztów; Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji oraz o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego. W uzasadnieniu decyzji z [...] listopada 2019 r. organ II instancji wskazał, że słusznie organ I instancji ocenił, że sporządzony w 2009 r. operat wodnoprawny nie spełnia obowiązujących obecnie wymogów prawa. Wśród brakujących informacji należy wymienić ustalenia wynikające z: a) planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, b) planu zarządzania ryzykiem powodziowym, c) planu przeciwdziałania skutkom suszy, d) programu ochrony wód morskich, e) krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych, f) planu lub programu rozwoju śródlądowych dróg wodnych o szczególnym znaczeniu transportowym. Według organu odwoławczego, niemożliwe było zweryfikowanie złożonego wniosku, a w konsekwencji wnioskowane przedłużenie okresu obowiązywania pozwolenia. W ocenie Prezesa PGW Wody Polskie, oczywiste jest, że to do organu rozpatrującego wniosek należy dokonanie oceny, czy objęty nim sposób korzystania z wód nie narusza ustaleń dokumentów, o których mowa w art. 396 Prawa wodnego. Organ odwoławczy podkreślił, że obowiązek organu w zakresie zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie oznacza przerzucenia na niego całego ciężaru dowodzenia w sprawie. Zdaniem organu II instancji, nie sposób uznać, że efektem wydanego przez organ I instancji rozstrzygnięcia będzie poniesienie przez wnioskodawcę nieracjonalnych kosztów. Sporządzenie nowego operatu, który zostanie dołączony do wniosku o udzielenie nowego pozwolenia na podstawie przepisów Prawa wodnego, nie musi bowiem oznaczać konieczności przygotowywania tego dokumentu w całości od początku, zwłaszcza w sytuacji, gdy nie nastąpiły żadne zmiany w sposobie korzystania z wód, a jedynie uzupełnienia go o niezbędne elementy wymienione w obecnie obowiązujących przepisach. Organ nie zgadza się z zawartym w odwołaniu stwierdzeniem, że opracowanie kolejnego wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego nie wniesie nic nowego do sposobu korzystania z wód przez Spółkę. Jakkolwiek bowiem wysoce prawdopodobne jest, że sam sposób korzystania z wód przez zakład pozostał niezmieniony, to możliwość jego dalszego prowadzenia należy ocenić w kontekście brzmienia obecnie obowiązujących przepisów oraz na podstawie dokumentacji spełniającej wymogi w tych przepisach określone. Organ stoi na stanowisku, że ciężar udowodnienia danej okoliczności spoczywa na osobie, która z tej okoliczności wywodzi skutki prawne. W związku z tym to po stronie Spółki, jako zakładu zainteresowanego uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego, leży obowiązek udowodnienia, że uprawnienie to nie będzie naruszać ustaleń dokumentów, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 1-7, a także - że będzie spełniać wymagania, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt Prawa wodnego. W skardze z [...] kwietnia 2020r. skarżąca zaskarżyła decyzję Prezesa PGW Wody Polskie z [...] marca 2020 r. Na podstawie art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a., decyzji organu II instancji z [...] listopada 2019r. zarzucono naruszenie art. 414 ust. 6 Prawa wodnego, polegające na błędnym uznaniu, że brak zachowania wymogów operatu wodnoprawnego wynikających z przepisów nowej ustawy stanowi o braku aktualności informacji zawartych w tym operacie, co doprowadziło do odmowy przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, w sytuacji gdy brak było ku temu podstaw. W związku z powyższym wniesiono o: 1) uchylenie decyzji Prezesa PGW Wody Polskie z [...] listopada 2019 r. - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.; 2) rozważenie przez Sąd uchylenia, w całości, decyzji organu I instancji z [...] września 2019 r. na podstawie art. 135 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.; 3) zobowiązanie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie do wydania decyzji ustalającej kolejny okres obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, w terminie 14 dni od daty zwrotu akt - na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a.; 4) zasądzenie od organu na rzecz [...] S.A. kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych - na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi wskazano, że zgodnie z art. 414 ust. 3 Prawa wodnego do wniosku o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego dołącza się operat, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne, oraz oświadczenie, że zawarte w nim informacje zachowały aktualność. Skarżąca wypełniła ten warunek, przedkładając operat dołączony do wydanego wcześniej pozwolenia i oświadczając, że informacje w nim zawarte zachowały aktualność. Przepis ten nie zawiera zwrotu "dołącza się operat, spełniający wymagania, o których mowa w art. 409". Brak takiego zapisu jednoznacznie wskazuje, że należy dołączyć operat w treści dotychczasowej. Z ostrożności procesowej skarżąca w oświadczeniu o aktualności operatu wodnoprawnego, wobec braku przepisu definiującego jego wymagany zakres, zawarła informacje, które stanowią wypełnienie obowiązków wynikających z art. 409 Prawa wodnego (zakres operatu wodnoprawnego). Zdaniem skarżącej, informacje zawarte w dotychczasowym operacie są aktualne, ponieważ nie uległ zmianie sposób oraz zakres korzystania w wód tj. odprowadzanie do ziemi wód opadowych lub roztopowych - droga gospodarcza oraz system odwodnienia nie uległy przebudowie, likwidacji. Przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego jest możliwe w sytuacji, gdy warunki korzystania z wód nie uległy zmianie od momentu wydania poprzedniego pozwolenia. W ocenie skarżącej, niedopuszczalne jest wymaganie od wnioskodawcy, aby operat spełniał wymagania przepisów, które weszły w życie 10 lat po dacie wykonania dotychczasowego operatu wodnoprawnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawą podstawę zaskarżonego do Sądu rozstrzygnięcia stanowiły przepisy Prawa wodnego. Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca w niniejszej sprawie wystąpiła z wnioskiem w sprawie ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z odwodnienia dróg objazdowych od km 74,417 do km 76,294 do ziemi na działce ew. nr [...] obręb [...] oraz na działce ew. nr [...] obręb [...]. Stan faktyczny ustalony w niniejszej sprawie jest bezsporny. Skarżąca uzyskała pozwolenie wodnoprawne udzielone przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] decyzją z [...] maja 2010 r. Zgodnie z art. 412 ust. 2 Prawa wodnego pozwolenia wodnoprawne, o których mowa w art. 389 pkt 1-3, nie wygasają, jeżeli zakład w terminie 90 dni przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, złoży wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania tych pozwoleń. Wniosek skarżącej został złożony w terminie, czy 90 dni przed upływem okresu obowiązywania wnioskowanego pozwolenia wodnoprawnego. W niniejszej sprawie nie ulega też wątpliwości, że dla prawidłowego funkcjonowania przedmiotowego fragmentu dróg objazdowych, objętego poprzednim pozwoleniem wodnoprawnym z 2010 r., konieczne jest dalsze odprowadzanie wód opadowych i roztopowych. Jednocześnie w przesłanych do aktach administracyjnych tej sprawy brak jest jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że zmianie uległy warunki odprowadzania tych wód (ich ilość bądź jakość, czy instalacje służące do ich odprowadzania, itp.). Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy na podstawie art. 414 ust. 2 i następne Prawa wodnego można było przedłużyć pozwolenie wodnoprawne, wydane na podstawie przepisów poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1121) - dalej "Prawo wodne z 2001 r." - (jak twierdzi strona skarżąca), czy też - jak rozstrzygnął organ w tej sprawie - powołane przepisy co do zasady mają zastosowanie wyłącznie do pozwoleń wodnoprawnych wydanych już na podstawie Prawa wodnego z 2017 r., a jedynie w wyjątkowych wypadkach, gdy zawartość operatu wodnoprawnego spełnia wymagania obecnie obowiązujących przepisów, staje się to możliwe odnośnie pozwoleń wodnoprawnych wydanych na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r. Argumentem wskazanym przez organy obu instancji rozstrzygające niniejszą sprawę przemawiającym za odmową ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego była nieaktualność informacji zawartych w operacie wodnoprawnym. W tym kontekście należy wskazać, że zgodnie z art. 414 ust. 3 Prawa wodnego, do wniosku, o którym mowa w ust. 2, dołącza się operat, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne oraz oświadczenie, że zawarte w nim informacje zachowały aktualność. W niniejszej sprawie wnioskująca Spółka wypełniła ten warunek, przedkładając operat dołączony do wydanego wcześniej pozwolenia i oświadczając, że informacje w nim zawarte zachowały aktualność. Organy obu instancji ustaliły, że są podstawy do odmowy przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 414 ust. 6 Prawa wodnego. Organy bowiem uznały, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym nie są aktualne, a nieaktualność dokumentacji uniemożliwia przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego, które byłoby możliwe tylko w razie braku zmian warunków pozwolenia. Trafnie zauważyła skarżąca, że czym innym jest zmiana warunków świadczenia usługi wodnoprawnej, takich jak zmiana ilości albo jakości odprowadzanych wód, zmiana sposobu korzystania z instalacji do odprowadzania wód itp., a czym innym jest zmiana przepisów prawa określających warunki, jakie powinien spełniać operat wodnoprawny. Stwierdzić również należy, że w art. 414 ust. 6 Prawa wodnego wyraźnie jest mowa o nieaktualności informacji zawartych w operacie wodnoprawnym, nie zaś o jego formie - niedostosowanej do wymogów wynikających z nowych przepisów. Organy obu instancji nie stwierdziły jednoznacznie braku aktualności jakichkolwiek informacji, a skarżąca podnosi, że okoliczności te nie uległy zmianie. W art. 414 ust. 6 tej ustawy ustawodawca użył słów "W razie stwierdzenia". Oznacza to, że na organie spoczywa obowiązek stwierdzenia tego, co wynika z treści art. 414 ust. 6 Prawa wodnego. Przepis ten wyznacza dla organu nakaz określonego zachowania się. Zachodzi tu brak możności wyboru określonego postępowania ze strony organu jako adresata obowiązku. Prezes PGW Wody Polskie podał, że wśród brakujących w posiadanym pozwoleniu wodnoprawnym informacji należy wymienić ustalenia wynikające z: a) planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, b) planu zarządzania ryzykiem powodziowym, c) planu przeciwdziałania skutkom suszy, d) programu ochrony wód morskich, e) krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych, f) planu lub programu rozwoju śródlądowych dróg wodnych o szczególnym znaczeniu transportowym. Odnosząc się do tego stanowiska organu odwoławczego wskazać należy, że powołano się na dokumenty programowe o charakterze ogólnym i nie wyjaśniono w jakim zakresie dotyczą one wniosku skarżącej. Organ odwoławczy nie rozważył również w żaden sposób, czy i ewentualnie, które z wymogów ww. dokumentów programowych i planistycznych w istocie mogłyby znaleźć zastosowanie odnośnie skarżącej. Kwestionowane stwierdzenie organu nie jest więc poparte żadnymi ustaleniami, a jedynie wynikiem mechanicznego zastosowania przepisu. Istota niniejszej sprawy sprowadza się natomiast do tego, by ustalić na ile wskazane wymogi ww. dokumentów programowych mogłyby tyczyć danego operatu i w konsekwencji pozwolenia wodnoprawnego. Wskazać należy, że sprawa dotycząca ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego jest sprawą indywidualną w rozumieniu art. 1 ust. 1 k.p.a., co oznacza, że sprawa taka nie powinna być rozpatrywana w sposób ogólny, tak uczyniły to orzekające w sprawie organy Wód Polskich, ponieważ decyzje administracyjne wydane w niniejszej sprawie konkretyzują normy Prawa wodnego, wyłącznie w odniesieniu do indywidualnie oznaczonego wnioskodawcy. Z mocy art. 80 k.p.a. organy Wód Polskich uprawnione są do swobodnej oceny materiału dowodowego, lecz ocena ta nie może nosić znamion dowolności. Dowody takie jak operat wodnoprawny i powołana przez organ II instancji dokumenty programowe i planistyczne dotyczące gospodarowani wodami powinny być ocenione we wzajemnej łączności z treścią operatu wodnoprawnego, a ocena materiału dowodowego powinna być pełna i wnikliwa. Organ rozstrzygając sprawę nie może dokonywać jedynie pobieżnej i wybiórczej oceny materiału dowodowego, gdyż taka ocena, jeżeli miałaby podlegać kontroli sądu administracyjnego, powinna zostać zdyskwalifikowana jako element nie mogący stanowić podstawy faktycznej zastosowania normy prawa materialnego. Przedstawiona przez organ ocena materiału dowodowego nie spełniała wymogów wynikających z przepisu art. 80 k.p.a. organ co najmniej przedwcześnie orzekł o odmowie ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego bez przeprowadzenia w sposób indywidualny oceny treści operatu wodnoprawnego w powiązaniu z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Organy orzekające w niniejszej sprawie nie wskazały jakie konkretne informacje zawarte w operacie wodnoprawnym nie są aktualne, a nieaktualność dokumentacji w jakim indywidualnie stwierdzonym przez organ zakresie uniemożliwia przedłużenie przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego. Poza tym w ocenie Sądu, organ mógł poczynić samodzielnie ustalenia odnośnie ewentualnego objęcia tego terenu planem gospodarowania wodami na obszarze dorzecza oraz wynikającymi z tego ograniczeniami i w razie stwierdzenia, że obecnie na przedmiotowym terenie obowiązują istotne uwarunkowania w tym zakresie, na tej podstawie mógłby dopiero odmówić żądaniu skarżącej. Wody polskie są celową państwową osobą prawną powołaną w drodze ustawy, wyposażoną w osobowość prawną, której organy dysponują wiedzą specjalistyczną z zakresu szeroko rozumianego prawa wodnego, którego podstawowym aktem prawnym jest Prawo wodne. Wody Polskie są organizacją posiadającą osobowość prawną, utworzoną w drodze ustawy w celu realizacji zadań publicznych związanych z gospodarowaniem wodami. Działania Wód Polskich obejmują szeroki wachlarz zadań publicznych w gospodarowaniu wodami, jednakże szczególnie charakterystycznym zadaniem jest udzielanie zgody wodnoprawnej. Ustawa z 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne zastąpiła ustawę z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne. Jak wynika z uzasadnienia do projektu Prawa wodnego, zasadniczą przyczyną uchwalenia nowej ustawy było zapewnienie osiągnięcia celu dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz.U.UE.L.2000.327.1 z 22.12.2000 r. Ramowa Dyrektywa Wodna), jakim jest pełna realizacja zlewniowej polityki gospodarowania wodami spełniającej kryteria funkcjonalności i bezpieczeństwa oraz zrównoważonego rozwoju, efektywności ekonomicznej, trwałości ekosystemów i akceptacji społecznej zgodnie z zasadą zrównoważonego gospodarowania wodami, w tym także z gospodarczym korzystaniem z zasobów wodnych. W związku z tym konieczne było ukształtowanie rozwiązań prawnych, organizacyjnych, finansowych i technicznych w gospodarowaniu wodami, które zapewniają trwały i zrównoważony społeczno-gospodarczy rozwój kraju, z uwzględnieniem potrzeb gospodarczego wykorzystania wód oraz zapewnieniem dostępności zasobów wodnych o odpowiedniej jakości i we właściwej ilości (zob. uzasadnienie projektu ustawy dostępne na stronie:http://www.sejm.gov.pl). Ustawodawca w uzasadnieniu projektu ww. ustawy wyraźnie określił cel uchwalenia nowego aktu prawnego. Celem całościowym przyszłym traktowanym jako pożądany stan rzeczy do osiągnięcia w Prawie wodnym jest pełna realizacja zlewniowej polityki gospodarowania wodami, spełniającej kryteria funkcjonalności i bezpieczeństwa oraz zrównoważonego rozwoju, efektywności ekonomicznej, trwałości ekosystemów i akceptacji społecznej zgodnie z zasadą zrównoważonego gospodarowania wodami. Środkami do realizacji tak zakreślonego celu całościowego są instrumenty realizacji jego realizacji obejmujące rozwiązania: prawne, organizacyjne, finansowe i techniczne. Jednym z nowych rozwiązań prawnych jest uregulowane w art. 414 Prawa wodnego wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego. Należy podkreślić, że organ nie był związany oświadczeniem skarżącej, że dane zawarte w poprzednim operacie nie uległy zmianie. Jeżeli postępowanie wyjaśniające doprowadziłoby do ustalenia konkretnych zmian w sposobie odprowadzania wód, ograniczeń wynikających z planu gospodarowania wodami, to należałoby odmówić przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia ze względu na nieaktualność informacji zawartych w poprzednim operacie. Bez uprzedniego poczynienia takich ustaleń, nie można było stwierdzić, jak uczyniły to organy, że niemożliwe stało się zweryfikowanie złożonego wniosku, a w konsekwencji wnioskowane przedłużenie okresu obowiązywania pozwolenia. Bez znaczenia w tym kontekście pozostaje uwaga Prezesa PGW Wody Polskie, że wobec ustawicznie zmniejszających się zasobów wodnych na terenie kraju szczególnej uwadze organów administracji publicznej powinien podlegać każdy sposób korzystania z wód, mogący mieć wpływ na stan tych zasobów. Skoro bowiem racjonalny ustawodawca stworzył taką możliwość uchwalając stosowną normę, to nie może być ona traktowana jedynie jako iluzoryczna, a wymaga ze strony organów powołanych do wydawania decyzji o przedłużenia okresu obowiązywania pozwoleń wodnoprawnych, uzyskanych na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r., poczynienia szczegółowych ustaleń w danym stanie faktycznym, przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie. Przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego jest możliwe tylko w sytuacji, gdy warunki korzystania z wód nie uległy zmianie od momentu wydania poprzedniego pozwolenia. Tylko wówczas można przedłużyć okres jego obowiązywania na dotychczasowych warunkach. Jeżeli zaś w sposobie wykonywania pozwolenia nastąpiły jakiekolwiek zmiany (wynikały np. z ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza) i zostały przez organ opisane w decyzji, to należałoby uznać, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym straciły aktualność i dopiero wtedy byłyby podstawy do odmowy przedłużenia dotychczasowego pozwolenia z uwagi na konieczność wszczęcia postępowania o wydanie nowego pozwolenia wodnoprawnego, na podstawie przepisów ustawy z 2017 r. W tym zakresie Sąd podzielił argumentację skarżącej, zmierzającą do wykazania, że celem racjonalnego ustawodawcy przy wprowadzaniu nowej regulacji Prawa wodnego nie było wyłączenie możliwości przedłużania w trybie art. 414 Prawa wodnego okresu obowiązywania pozwoleń wodnoprawnych wydanych na podstawie przepisów dotychczasowych. Wobec tego zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszyły art. 414 ust. 6 Prawa wodnego, wobec błędnego utożsamienia braku zachowania wymogów operatu wodnoprawnego wynikających z przepisów nowej ustawy, z nieaktualnością informacji zawartych w tym operacie. W ponownie prowadzonym postępowaniu organy administracji rozważą, czy informacje załączone w znajdującym się w aktach sprawy operacie są aktualne - w znaczeniu wyjaśnionym w uzasadnieniu tego wyroku. Mogą również, w razie potrzeby, wezwać Spółkę do ich uzupełnienia. Odmowa przedłużenia okresu obowiązywania dotychczasowego pozwolenia wodnoprawnego będzie możliwa dopiero, gdy informacje te okażą się nieaktualne. Do tego czasu, zgodnie z art. 414 ust. 2 Prawa wodnego dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne z 2009 r. nie wygasa, bowiem taki jest skutek złożenia wniosku, o którym mowa w tym przepisie. W tym stanie rzeczy Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] października 2019 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło