IV SAB 382/03

WyrokWSA w Warszawie2004-04-22

Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, NSA Halina Kuśmirek, As. WSA Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może zobowiązać organ pierwszej instancji do wydania orzeczenia w przedmiocie samowoli budowlanej, jeśli organ ten pozostawał w bezczynności przez długi okres, a organ odwoławczy nie podjął stosownych działań?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli nie załatwi sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa. Organy nadzoru budowlanego mają obowiązek prowadzenia z urzędu spraw dotyczących samowoli budowlanej. W przypadku stwierdzenia bezczynności organu pierwszej instancji w tej materii, sąd administracyjny może zobowiązać ten organ do wydania orzeczenia w określonym terminie, oddalając jednocześnie skargę w pozostałym zakresie, jeśli organ odwoławczy nie był właściwy do prowadzenia postępowania w pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Skarżący R. K. złożył skargę na 3-letnią bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. oraz Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie samowolnego wykonania przez sąsiada S. K. wodociągu i gazu przez działkę skarżącego. Skarżący wielokrotnie zwracał się do różnych organów, jednak postępowanie dotyczyło głównie jego osoby. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za częściowo zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wydania w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się wyroku orzeczenia odnośnie wniosku R. K. dotyczącego samowoli budowlanej przy budowie wodociągu popełnionego przez S. K. W pozostałym zakresie skargę oddalił i zasądził od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R. K. 5 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędziowie NSA Halina Kuśmirek (spr.), As. WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Tomasz Szpojankowski, po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. oraz [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia Nr w przedmiocie samowoli budowlanej I. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wydania w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się tego wyroku, orzeczenia odnośnie wniosku R. K. dotyczącego samowoli budowlanej przy budowie wodociągu popełnionego przez S. K.; II. w pozostałym zakresie skargę oddala; III. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R. K. 5 (pięć) złotych tytułem zwrotu w tej części kosztów postępowania sądowego. Złożoną w dniu 15 maja 2003 r. skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego, R. K. zarzucił Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w P. oraz [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego - 3-letnią bezczynność dotyczącą samowolnego wykonania przez S. K. wodociągu i gazu na jego działce. Z załączonych do akt sprawy pism wynika, iż zwracał się on z pisemnymi wnioskami tak do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jak i Prokuratury Rejonowej w P. ze skargami na opieszałość, a w szczególności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P.. W wyniku interwencji skarżącego prowadzone było tylko postępowanie w stosunku do jego osoby, a nie wobec sąsiada, który wodociąg i gaz przeprowadził do swojej posesji przez działkę skarżącego, wbrew jego woli. W odpowiedzi na skargę, którą udzielił jedynie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołał się on na prowadzone przeciwko skarżącemu postępowanie nakładające na niego grzywnę w celu przymuszenia - akta sprawy IV SA 2340/03. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest częściowo zasadna. Z analizy przepisów zawartych w art. 35-37 kpa wynika, że organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 kpa lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, a mających na celu usunięcie przeszkody do wydania końcowego orzeczenia. Z przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. nr 89, poz. 414 ze zm.) wynika obowiązek organów nadzoru budowlanego, szczebla powiatowego do prowadzenia z urzędu spraw dotyczących popełnienia tzw. samowoli budowlanej. Wymagały tego również przepisy ustawy - Prawo budowlane z 1974 r. W aktach sprawy IV SA 2340/03 znajduje się jedynie postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r., nakładające na R. K. grzywnę w celu przymuszenia wobec niewykonania postanowienia tego organu nr [...] z dnia [...] lipca 2002 r., nakazującego sporządzenie inwentaryzacji geodezyjnej sieci wodociągowej. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał to postanowienie w mocy w dniu [...] maja 2003 r. nr [...]. Z zawartych w aktach sprawy pism wynika, że skarżący wskazuje jako inwestora prowadzonej części wodociągu i gazu S. K., który samowolnie pociągnął dalej sieć wodociągową i gazową przez grunt skarżącego, bez jego zgody i bez pozwolenia na budowę. Sąd administracyjny w skardze na bezczynność organu, nie może kontrolować wydanych orzeczeń odnośnie osoby R. K. i stwierdzonej po jego stronie samowoli budowlanej dotyczącej przyłącza wodociągowego na posesji skarżącego. Jednakże należy stwierdzić, że mimo wniosków skarżącego dotyczących samowoli budowlanej sąsiada S. K., brak jest jakichkolwiek sygnałów wskazujących na prowadzone w tej kwestii postępowanie administracyjne przez uprawniony organ. Stosowne orzeczenie winno być wydane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, po zbadaniu czy wniosek skarżącego, dotyczący samowoli sąsiada, jest zasadny, czy też nie, a więc czy samowolna budowa części wodociągu i gazu miała miejsce. Z pism skarżącego i Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika, iż korespondencja w tej sprawie trwa od około 3 lat. Tym samym znacznie przekroczone zostały terminy określone w art. 35 kpa. Jednakże zważyć należy, że organem zobowiązanym do wydania orzeczeń w I instancji w sprawie samowoli budowlanej jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Dlatego na ten organ nałożone zostało zobowiązanie do rozpatrzenia wniosku skarżącego odnośnie samowoli budowlanej popełnionej przez S. K. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego jest jedynie organem odwoławczym od orzeczeń wydanych przez powiatowych inspektorów nadzoru budowlanego. Nie jest on więc uprawniony do prowadzenia postępowania w sprawie samowoli budowlanej, w przypadku braku orzeczeń w tej sprawie wydanych przez organ I instancji. Dlatego w tej części skarga R. K. została oddalona.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło