IV SAB/Wa 106/05

WyrokWSA w Warszawie2005-12-01

Skład orzekający: Anna Szymańska, Agnieszka Wójcik, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Gospodarki pozostawał w bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o wypłatę odszkodowania, pomimo trudności w zgromadzeniu materiału dowodowego i konieczności wyłonienia biegłego?
Ratio decidendi
Minister pozostawał w bezczynności, ponieważ od złożenia wniosku o odszkodowanie upłynął ponad rok, a czynności w sprawie podjęto dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność. Trudności w zgromadzeniu materiału dowodowego, w tym konieczność wyłonienia biegłego, nie usprawiedliwiają przewlekłości postępowania.
Stan faktyczny
Spółka "W." Sp. z o.o. wniosła skargę na bezczynność Ministra Gospodarki i Pracy w rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] września 2004 r. o wypłatę odszkodowania w związku ze stwierdzeniem nieważności kilku zarządzeń i orzeczeń dotyczących przejęcia przedsiębiorstwa spółki na własność Państwa. Minister w odpowiedzi wniósł o oddalenie skargi, wskazując na niewyczerpanie trybu z art. 37 § 1 Kpa oraz poinformowanie strony o konieczności udokumentowania szkody. W toku postępowania pełnomocnik spółki zgłosił żądanie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Organ poinformował o konieczności wykazania strat majątkowych i o procedurze wyłonienia biegłego, która zakończy się w IV kwartale 2005 r., a decyzja odszkodowawcza zostanie wydana do stycznia 2006 r.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązanie Ministra Gospodarki do wydania rozstrzygnięcia w sprawie wszczętej wnioskiem z dnia [...] września 2004 roku "W." Sp. z o.o. z siedzibą w K. o wypłatę odszkodowania w terminie 2 (dwóch) miesięcy od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; zasądzenie od Ministra Gospodarki na rzecz skarżącego kwoty 350 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Anna Szymańska, Sędziowie asesor WSA Agnieszka Wójcik (spr.),, asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi "W." Sp. z o.o. z siedzibą w K. w przedmiocie bezczynności Ministra Gospodarki 1) zobowiązuje Ministra Gospodarki do wydania rozstrzygnięcia w sprawie wszczętej wnioskiem z dnia [...] września 2004 roku "W." Sp. z o.o. z siedzibą w K. o wypłatę odszkodowania w terminie 2 (dwóch) miesięcy od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2) zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz skarżącego "W." Sp. z o.o. z siedzibą w K. kwotę 350zł (trzysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Spółka "W." Sp. z o.o. z siedzibą w K., wniosła w dniu [...] maja 2005r. skargę na bezczynności Ministra Gospodarki i Pracy w rozpatrzeniu zgłoszonego przez spółkę wniosku z dnia [...] września 2004 r. dotyczącego wypłaty odszkodowania w związku ze stwierdzeniem nieważności (decyzjami: Ministra Gospodarki z dnia [...] maja 2002 r. /znak: [...]/ i dnia [...] lipca 2002 r. /znak: [...]): * zarządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 21 kwietnia 1949 r. w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego przejęcia na własność Państwa na podstawie ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. (Dz.U. Nr 3, poz. 17) przedsiębiorstwa firmy "W." Sp. z o. o. w K. ul. [...] Nr [...] (znak: [...]), * zarządzenia Ministra Przemysłu Lekkiego z dnia 5 sierpnia 1949 r. w sprawie objęcia w zarząd państwowy przedsiębiorstwa firmy "W." - K. (znak: [...]), orzeczenia Nr [...] Ministra Przemysłu Lekkiego z dnia [...] października 1949 r. o przejęciu przedsiębiorstw na własność Państwa, w części dot. ,,W." Sp. z o.o. w K., ul. [...] (MP. [...], poz. [...]). W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki i Pracy, wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, iż w niniejszej sprawie przed wniesieniem skargi strona skarżąca nie wyczerpała trybu przewidzianego w art. 37 § 1 Kpa., stąd też powyższą skargę należy uznać za nieskuteczną. Ponadto organ wskazał, iż w odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia [...] września 2004r., pismem z dnia [...] października 2004 r. Ministerstwo Gospodarki i Pracy poinformowało zainteresowaną stronę o istniejącym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W piśmie tym wskazano jednocześnie na konieczność udokumentowania przez stronę wielkości i przedmiotu szkody. W toku postępowania administracyjnego, pismem z dnia [...] lutego 2005r. pełnomocnik spółki zgłosił żądanie o przeprowadzenie przez organ administracji publicznej dowodu z opinii biegłego. W konsekwencji powyższego wystąpienia, Ministerstwo Gospodarki i Pracy, pismem z dnia [...] kwietnia 2005 r., poinformowało pełnomocnika strony o konieczności wykazania - zgodnie z ogólną regułą art. 6 Kc w związku z art. 160 § 2 Kpa - strat majątkowych powstałych na mieniu wadliwie znacjonalizowanego przedsiębiorstwa, bowiem jedynie dokonanie tej czynności umożliwi organowi orzekającemu wydanie rozstrzygnięcia w sprawie. Organ wskazał, iż postępowanie o przyznanie w trybie art. 160 § 1 Kpa odszkodowania ma charakter szczególny i wymaga ścisłego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności wobec nie udokumentowania przez zainteresowaną wielkości, jak i przedmiotu dochodzonego roszczenia, po stronie organu orzekającego powstaje obowiązek pozyskania dodatkowych środków dowodowych, w tym dowodu z opinii biegłego, z którego będzie wynikać jednoznacznie co w niniejszym przypadku stanowi szkodę w rozumieniu ww. przepisu oraz jaka jest jej wielkość. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. -Prawo zamówień publicznych (Dz. U. nr 19, poz. 177) wyłonienie wykonawcy ekspertyz w sprawach odszkodowawczych następuje rok rocznie w ramach głęboko sformalizowanego nieograniczonego przetargu. Zakończenie przedmiotowej procedury wyłaniania biegłych przewidziane jest na koniec III kwartału bieżącego roku. W praktyce oznacza to, że wykonawca taki będzie mógł podjąć czynności związane z realizacją przedsięwzięcia na przestrzeni IV kwartału bieżącego roku. Wykonanie zatem ekspertyzy w niniejszej sprawie nastąpi we wskazanym powyżej terminie, zaś zajęcie stanowiska przez Ministra Gospodarki i Pracy, względem zgłoszonego roszczenia, znajdzie swe odzwierciedlenie w przyszłej decyzji odszkodowawczej wydanej w terminie do dnia [...] stycznia 2006 r., o czym strona została poinformowana odrębnym zawiadomieniem Ministra Gospodarki i Pracy, podjętym w trybie art. 36 § 1 Kpa. Podkreślić ponadto należy, że zgodnie z dyspozycją art. 77 § 1 Kpa Minister Gospodarki i Pracy zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a uchybienie temu przepisowi stanowiłoby o wadliwości niniejszego postępowania, skutkującej możliwością jego wznowienia i w konsekwencji uchylenie zapadłej w sprawie, wadliwej decyzji, w administracyjnym postępowaniu nadzwyczajnym. Niemożliwe jest zatem zakończenie niniejszego postępowania ostateczną decyzją w sytuacji kiedy brak jest w aktach sprawy głównego dowodu, tj. ekspertyzy biegłego, określającej zakres jak i wielkość powstałej na przedmiotowym mieniu szkody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (p. wyrok NSA z 16 lipca 1998r sygn. akt IV SAB 12/98, wyrok NSA z 3 listopada 1999r. sygn. akt I SAB 156/99, wyrok NSA z 29 sierpnia 2000r. sygn akt I SAB 52/00) w przypadku bezczynności ministra zażalenie w trybie art. 37 kpa nie przysługuje. Jest on bowiem ostatnim organem w toku instancji administracyjnej i w związku z tym nie przysługują od rozstrzygnięć tego organu środki zaskarżenia. Wyjątki od tej zasady mogłyby być przewidziane szczególnymi przepisami. Takich zaś przepisów nie przewiduje kodeks postępowania administracyjnego. W przypadku więc bezczynności ministra stronie służy skarga do sądu administracyjnego w trybie art. 3§2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Z bezczynnością organu administracji publicznej w rozumieniu powyższego artykułu mamy do czynienia wówczas, gdy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną przyczyną w ich podjęciu lub dokonaniu, leżącą po stronie organu. Organy administracji publicznej obowiązane są bowiem załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. W rozumieniu art. 104 § 1 kpa "załatwienie sprawy" oznacza wydanie przez organ decyzji, chyba że przepisy Kodeksu postępowania administracji stanowią inaczej. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 1 i 3 kpa). Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania (pisma, podania, wniosku) organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 kpa). W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca jak wynika z akt administracyjnych sprawy z wnioskiem o przyznanie jej odszkodowania w trybie art. 160 §1 Kpa wystąpiła do organu w dniu [...] września 2004r. Wniosek ten do chwili orzekania przez Sąd nie został rozpatrzony. W ocenie Sądu trudności w zgromadzeniu materiału dowodowego, związane z koniecznością wyłonienia biegłego, który sporządzi opinię, określającą wysokość szkody w rozumieniu art. 160 § 1 kpa, nie mogą zaś ekskulpować organu orzekającego od zarzutu przewlekłości postępowania w sytuacji, gdy od złożenia wniosku wszczynającego postępowanie upłynął ponad rok, a czynności w sprawie zostały podjęte dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność Ministra Gospodarki. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło