IV SAB/Wa 134/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Szymańska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj Sędzia WSA Agnieszka Wójcik Pr, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 września 2017 r. sprawy ze skargi T. K., A. B., J. M. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpoznania wniosku 1. zobowiązuje Ministra Infrastruktury i Budownictwa do rozpatrzenia wniosku z dnia 2 sierpnia 2016 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Wojewódzkiego w [...] Wydziału Rolnictwa, Leśnictwa i Skupu z dnia [...] października 1978 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] sierpnia 1978 r. nr [...] w terminie 2 miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, jednak nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa solidarnie na rzecz T. K., A. B., J. M. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 13 marca 2017r. T. K., A. B., J. M. (dalej: "skarżący"), reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa (dalej również: "Ministra") w sprawie nierozpoznania wniosku skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 1978r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] sierpnia 1978r. o ustaleniu odszkodowania na rzecz D. K. za przejętą na własność Skarbu Państwa nieruchomość położoną we wsi [...], oznaczoną jako działka nr ew. [...]. Skarżący wnieśli o zobowiązanie Ministra Infrastruktury i Budownictwa do wydania decyzji rozpoznającej wyżej opisany wniosek w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się wyroku oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący podnieśli, że od chwili złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności organ nie podjął żadnych czynności zmierzających do wydania decyzji w tej sprawie. Wobec powyższego skarżący wniósł wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia 7 listopada 2016r., które jednak nie przyniosło skutku. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że nie pozostaje w bezczynności, a opóźnienie w wydaniu decyzji wynika z przyczyn niezależnych od organu. Mimo bowiem licznych wystąpień dotychczas nie udało się odnaleźć akt archiwalnych sprawy. Mianowicie pismem z dnia 2 grudnia 2016r. [...] Urząd Wojewódzki w [...] Delegatura w [...] poinformował, że akta sprawy zostały przekazane do Archiwum Państwowego miasta [...] Oddział w [...]. Pismem z dnia 7 grudnia 2016r. Ministerstwo wystąpiło do tego Archiwum o nadesłanie całości akt związanych z postępowaniem zakończonym decyzją Wojewody [...]. W marcu 2017r. Archiwum przesłało kopie akt archiwalnych, ale okazało się, że nie dotyczą one przedmiotowej sprawy. Ponadto Ministerstwo informowało strony o przyczynie niezałatwienia sprawy, ze wskazaniem nowego terminu jej załatwienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016r., poz. 1066) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej p.p.s.a., obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, między innymi w sprawach podlegających rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności. Stosownie z kolei do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest bezczynność organu. Zgodnie z naczelną zasadą postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 12 k.p.a. organy administracji publicznej winny działać w sprawie wnikliwie i szybko. Art. 35 § 1 i 3 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególne skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W niniejszej sprawie skarga na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa była uzasadniona. Nie ulega wątpliwości, że organ nie rozpoznał złożonego przez skarżących wniosku o skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 1978r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] sierpnia 1978r. o ustaleniu odszkodowania w ustawowym terminie określonym w art. 35 § 3 k.p.a. Wniosek wszczynający postępowanie administracyjne wpłynął do organu w dniu 9 sierpnia 2016r. Następnie pismem z dnia 7 listopada 2016r. strony wniosły wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Faktem jest, że dopiero pismem z dnia 22 listopada 2016r. organ na podstawie art. 61 § 4 k.p.a. zawiadomił o prowadzeniu postępowania nieważnościowego i w tej samej dacie zwrócił się do Urzędu Gminy w [...], do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] Delegatura w [...] o nadesłanie akt archiwalnych. Urząd Wojewódzki pismem, które wpłynęło do organu w dniu 5 grudnia 2016r. odpowiedział, że akta te zostały przekazane do Archiwum Państwowego miasta [...]. Natychmiast, bo pismem z 7 grudnia 2017r., Ministerstwo zwróciło się do tego Archiwum o akta odszkodowawcze. Archiwum przekazało informację, że posiada akta, ale dotyczące uregulowania własności gospodarstwa rolnego na nazwisko E. K.. Akta te zostały przesłane przy piśmie z 24 marca 2017r., ale okazało się, że nie zawierają dokumentów związanych w przedmiotem niniejszego postępowania, czemu Minister natychmiast dał wyraz przesyłając do Archiwum pismem z dnia 3 kwietnia 2017r. taką informację. Pismami z tego samego dnia zwrócił się także do innych instytucji oraz podmiotów o konieczne dokumenty i informacje, co oznacza, że skoncentrował swoje działania i przede wszystkim zostały one podjęte celem zgromadzenia materiału dowodowego. Jednakże na dzień wydania wyroku wniosek o stwierdzenie nieważności nadal nie został rozpatrzony. Powyżej opisany stan faktyczny uzasadniał zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 1978r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] sierpnia 1978r. o ustaleniu odszkodowania na rzecz D. K. w terminie wskazanym w sentencji wyroku. Poza sporem pozostaje okoliczność, iż organ nie rozpoznał tegoż wniosku i nadal pozostaje w zwłoce. Pomimo upływu określonego w art. 35 § 3 k.p.a. ustawowego terminu organ nie zakończył postępowania zainicjowanego wskazanym wnioskiem i nie podjął rozstrzygnięcia, co stanowi o zasadności niniejszej skargi na bezczynność. Z tego względu Sąd zobowiązał Ministra do rozpatrzenia wniosku w terminie dwóch miesięcy, mając na uwadze stopień skomplikowania sprawy i trudności ze zgromadzeniem akt archiwalnych. Zgodnie z art. 149 §1a p.p.s.a. Sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu stwierdzona w sprawie bezczynność nie była rażąca. Organ co prawda nie załatwił sprawy w terminie przewidzianym w k.p.a., ale podejmował czynności celem zgromadzenia materiału dowodowego. Jedynym okresem, który podlega szczegółowej ocenie jest czas pomiędzy złożeniem wniosku – sierpień 2016r., a pierwszą czynnością procesową, która miała miejsce w listopadzie 2016r. Te trzy miesiące bezczynności uzasadniałaby ewentualnie stwierdzenie rażącej bezczynności, niemniej jednak dalsze skumulowane i szybkie, modelowe działanie organu celem pozyskania akt odszkodowawczych – zdaniem Sądu wyrównały początkowy brak aktywności Ministra. Całościowa ocena postępowania toczącego się przed organem zadecydowała o zakwalifikowaniu bezczynności, która bezspornie ma miejsce, jako wadliwości niekwalifikowanej, co znalazło odzwierciedlenie w pkt 2. wyroku. W tej sytuacji nie było zasadne skorzystanie z uprawnienia wynikającego z art. art. 149 § 2 p.p.s.a. i wymierzenie Ministrowi grzywny. O kosztach postępowania (pkt 3 sentencji) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty postępowania w łącznej kwocie 597 zł składają się uiszczony wpis sądowy w kwocie 100 zł i koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800)) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.