IV SAB/Wa 151/12

PostanowienieWSA w Warszawie2013-03-11

Skład orzekający: Sędzia WSA Anna Szymańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna wniesiona do sądu administracyjnego podpisana podpisem elektronicznym, bez uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie podpisu własnoręcznego, podlega odrzuceniu?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna wniesiona do sądu administracyjnego, opatrzona jedynie podpisem elektronicznym, a nie własnoręcznym, podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 P.p.s.a., jeżeli strona nie uzupełniła braków formalnych w wyznaczonym terminie. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisów dopuszczających stosowanie podpisu elektronicznego do wnoszenia pism procesowych, w przeciwieństwie do innych ustaw proceduralnych.
Stan faktyczny
Strona P. S. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dotyczącego bezczynności Ministra Gospodarki. Skarga kasacyjna została opatrzona podpisem elektronicznym. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie podpisu własnoręcznego, wskazując na rygor odrzucenia skargi w przypadku nieuzupełnienia braków. Skarżący uznał wezwanie za niezasadne i nie uzupełnił braków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Szymańska po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. S. na bezczynność Ministra Gospodarki w przedmiocie rozpoznania wniosku postanawia odrzucić skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 10 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi P. S. na bezczynność Ministra Gospodarki w przedmiocie rozpoznania wniosku, w pkt. 1 zobowiązał Ministra Gospodarki do rozpoznania wniosku z dnia 12 kwietnia 2012 r. o wydanie zaświadczenia o adresie zamieszkania przedsiębiorcy w terminie 7 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia wraz z aktami administracyjnymi sprawy oraz w pkt. 2 stwierdził, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa. Pismem z dnia 19 stycznia 2013 r. P. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, przesyłając drogą elektroniczną, skargę kasacyjną od wskazanego powyżej wyroku. W związku z faktem, że P. S. w treści skargi kasacyjnej (w miejscu podpisu) wskazał, że jest ona opatrzona podpisem elektronicznym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pismem z dnia 8 lutego 2013 r. wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez podpisanie jej w budynku Sądu lub nadesłanie podpisanego egzemplarza, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Odpis powyższego wezwania skarżący otrzymał w dniu 12 lutego 2013 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 75 akt sądowych). W terminie otwartym do wykonania powyższego wezwania, skarżący w piśmie z dnia 12 lutego 2013 r. uznając powyższe wezwanie za niezasadne, wniósł o bezpośrednie zastosowanie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 199/93/WE z dnia 13 grudnia 1999 r. w sprawie wspólnotowych ram w zakresie podpisów elektronicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a.") wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Ogólne warunki formalne jakim powinno odpowiadać każde pismo procesowe strony zostały określone w art. 46 § 1 P.p.s.a. Jednym z tych wymagań jest podpis strony lub jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4). Podpis powinien być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 cytowanej ustawy, które w tej sprawie nie występują. W sytuacji braku własnoręcznego podpisu, Sąd wzywa stronę do usunięcia braku formalnego pisma przez jego podpisanie. Aby więc można było posługiwać się w postępowaniu sądowoadministracyjnym podpisem elektronicznym, musi istnieć stosowny ku temu przepis we wskazanym akcie prawnym. Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. Nr 130, poz. 1450 ze zm.) bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. Przepis ten odsyła do ustaw szczególnych, które dopuszczają możliwość posługiwania się podpisem elektronicznym w określonych sytuacjach, bowiem w polskim systemie prawa nie ma żadnego przepisu, który generalnie zrównywałby podpis elektroniczny z podpisem własnoręcznym. Wśród ustaw dopuszczających stosowanie podpisu elektronicznego można wskazać Kodeks cywilny (art. 60 i art. 78 § 2), Ordynację podatkową (art. 1 pkt 13), Kodeks postępowania administracyjnego - art. 57 § 5 pkt 1 i przede wszystkim art. 63 § 1, który stanowi, że podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) mogą być wnoszone pisemnie, telegraficznie lub za pomocą dalekopisu, telefaksu, poczty elektronicznej. Jednocześnie § 3a pkt 1 tego przepisu precyzuje, że podanie wniesione w formie dokumentu elektronicznego powinno być opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu, przy zachowaniu zasad przewidzianych w przepisach o podpisie elektronicznym. Także Kodeks postępowania cywilnego w art. 125 § 2 przewiduje, że jeżeli przepis szczególny tak stanowi, pisma procesowe wnosi się na urzędowych formularzach lub na informatycznych nośnikach danych albo za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej. Nadto, dodany ustawą z dnia 9 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 26, poz. 156) art. 126 § 5 K.p.c. wprost stanowi, że pismo procesowe wniesione drogą elektroniczną powinno być opatrzone podpisem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz.U. Nr 130, poz. 1450, ze. zm.). Ponadto ustawą z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 ze zm.) w art. 36 pkt 3 i pkt 5 dokonano zmiany przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego to jest art. 57 § 5 pkt 1 i art. 63 § 3a dopuszczając możliwość wniesienia podania w formie dokumentu elektronicznego. Wskazane wyżej przepisy dotyczą wyłącznie zakresu jaki reguluje dana ustawa. Podzielić należy jednolite orzecznictwo sądów administracyjnych, że tam, gdzie ustawodawca chce by przed sądem lub organem administracji publicznej można było posługiwać się podpisem elektronicznym, tam w stosownych regulacjach normujących zasady postępowania przed tymi organami wprowadza odpowiednie normy prawne zezwalające na posługiwanie się takim rodzajem podpisu. Natomiast w przepisach ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki oraz w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma odpowiednika wyżej wskazanych przepisów Kodeksu cywilnego, Ordynacji podatkowej, Kodeksu postępowania cywilnego czy w końcu Kodeksu postępowania administracyjnego, a pojęcie podpisu elektronicznego w ogóle nie występuje (postanowienie NSA z 22 sierpnia 2012 r., sygn. akt II OPP 11/12). Zatem w obecnym stanie prawnym nie można przyjąć, iż posługiwanie się podpisem elektronicznym przez stronę postępowania sądowego w kontaktach z sądem administracyjnym jest dopuszczalne, skoro ustawodawca tego wprost nie dopuścił. Gdyby ustawa o podpisie elektronicznym miała zastosowanie wprost do wszystkich aktów prawnych regulujących wnoszenie pism, zażaleń, itp. to wówczas niepotrzebnym byłyby zmiany w innych ustawach wprost wprowadzające taką możliwość. Z samego zaś faktu obowiązywania ustawy o podpisie elektronicznym nie można wywodzić, iż sposób podpisywania pism podpisem elektronicznym jest w postępowaniu przed sądami administracyjnymi dopuszczalny, bowiem jak to wyżej zaznaczono, brak jest w procedurze sądowoadministracyjnej stosownych regulacji w tym zakresie. Przyjęcie innego stanowiska czyniłoby zbędnym wprowadzanie odpowiednich regulacji w ustawach szczególnych, skoro składanie pism procesowych podpisanych elektronicznie byłoby dopuszczalne już tylko z mocy ustawy o podpisie elektronicznym. W przedmiotowej sprawie, w związku z tym, iż wniesiona przez P. S. skarga kasacyjna nie zawierała własnoręcznego podpisu skarżącego a opatrzona była podpisem elektronicznym, pismem z dnia 8 lutego 2013 r. skarżący został wezwany przez Sąd do uzupełnienia jej braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez jej podpisanie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. W piśmie tym zamieszczono pouczenie, że nieuzupełnienie braków formalnych skargi kasacyjnej we wskazanym terminie, spowoduje jej odrzucenie. Wezwanie z dnia 8 lutego 2013 r. skierowane do P. S. zostało doręczone skarżącemu w dniu 12 lutego 2013 r. Termin do wykonania wezwania Sądu upłynął zatem w dniu 19 lutego 2013 r. Stwierdzić należy, że skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi kasacyjnej we wskazanym terminie. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 178 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło