IV SAB/Wa 154/14

WyrokWSA w Warszawie2014-11-19

Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Paweł Groński, Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego, ponieważ organ nie wywiązał się z ustawowych obowiązków działania wnikliwie i szybko, a podejmowane czynności były nieporadne, prowadziły do zwłoki i nie doprowadziły do zakończenia postępowania. Sąd stwierdził jednak, że przewlekłość ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, co wpłynęło na odstąpienie od wymierzenia grzywny.
Stan faktyczny
Skarżący A. F. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy S. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Skarżący zarzucił organowi rażące naruszenie prawa poprzez bezczynność i przewlekłość postępowania, wskazując na liczne opóźnienia i pozorne czynności organu. Wójt Gminy wniósł o oddalenie skargi, przedstawiając szczegółową chronologię podjętych czynności i argumentując, że postępowanie było prowadzone terminowo i zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego. 2. Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Wójta Gminy S. na rzecz skarżącego A. F. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Paweł Groński, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2014 r. sprawy ze skargi A. F. na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Wójta Gminy S. w przedmiocie rozpoznania wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku z linią technologiczną do przerobu kredy piszącej na działce nr [...] w miejscowości N. 1. stwierdza przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Wójta Gminy S. na rzecz skarżącego A. F. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 7 lipca 2014 r. A. F. reprezentowany przez adw. B. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wójta Gminy [...] w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] grudnia 2012r. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, polegającego na budowie [...] na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości [...]. Wskazał, że w dniu 29 stycznia 2014 r. złożył zażalenie w tym przedmiocie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, natomiast w dniu 10 czerwca 2014 r. wezwał Wójta Gminy [...] do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Pełnomocnik skarżącego zarzucił organowi rażące naruszenie prawa, polegające na obrazie art. 35 § 1- 3 i art. 36 § 1 i 2 k.p.a. poprzez bezczynność i przewlekłe prowadzenia postępowania. Na zasadzie art. 149 § 1 i 2 p.p.s.a. wniósł o: - zobowiązanie Wójta Gminy [...] do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie [...] na działce nr [...] w miejscowości [...]; - stwierdzenie, że bezczynność oraz przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; - wymierzenie organowi grzywny w wysokości trzykrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego; zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi podał, że w dniu 5 grudnia 2012 r. A.F. złożył w Urzędzie Gminy [...] wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, polegającego na budowie budynku z linią technologiczną do przerobu kredy piszącej na wymienionej działce. Dopiero po niespełna 9 miesiącach Wójt Gminy [...] w dniu [...] sierpnia 2013 r. wydał decyzję odmawiającą uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań. W wyniku odwołania A. F. SKO w [...] w dniu [...] listopada 2013 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu SKO jako powód uchylenia decyzji wskazało fakt, że organ prowadzący postępowanie w dniu [...] grudnia 2012 r. zawiesił postępowanie w sprawie do czasu przedłożenia przez wnioskodawcę raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Po przedłożeniu w dniu 18 lutego 2013 r. raportu, organ przystąpił do prowadzenia postępowania, pomimo że formalnie nie podjął zawieszonego postępowania, a następnie po pół roku wydał decyzję z naruszeniem prawa. Po otrzymaniu decyzji SKO w dniu 21 listopada 2013 r. oraz akt sprawy w dniu 20 grudnia 2013 r., organ pierwszej instancji podjął zawieszone postępowanie i przeprowadził pierwsze czynności w sprawie dopiero w dniu 17 stycznia 2014 r. Z uwagi na bezczynność organu A.F. w dniu 29 stycznia 2014 r. złożył do SKO zażalenie w trybie art 37 k.p.a. Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. SKO w [...] uznało zażalenie za uzasadnione i wyznaczyło Wójtowi Gminy [...] miesięczny termin do załatwienia przedmiotowej sprawy. Pomimo wyznaczenia dodatkowego terminu, organ pierwszej instancji podejmował czynności pozorne i zbędne, np. zwracając się do różnych instytucji o wydanie opinii w sytuacji, gdy te opinie były już wydane i znajdują się w aktach sprawy, zwracając się o dostarczenie dokumentów, które z uwagi na przedmiot wniosku i wyjaśnienia strony nie są przydatne do wydania decyzji, a ostatecznie powołując organ doradczy Wójta w postaci Gminnej Komisji Urbanistyczno - Architektonicznej oraz uzależniając wydanie decyzji od opinii tego organu, podczas gdy Gminna Komisja Urbanistyczno - Architektoniczna nie jest organem, o którym mowa w art. 53 ust 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Pełnomocnik skarżącego podniósł, że organ prowadząc niniejsze postępowanie podejmuje czynności w sposób wadliwy, pozorny, maksymalnie odwlekając w czasie wydanie ostatecznej decyzji, lekceważąc terminy załatwienia sprawy określone w k.p.a. Nadto organ nie informował strony o konieczności wydłużenia terminu zakończenia postępowania. Ponadto pełnomocnik zarzucił, że czynność polegającą na podjęciu zawieszonego postępowania należało wykonać w pierwszych dniach od wpływu akt z SKO, tj. najpóźniej do końca grudnia 2013 r., jednak organ z nieznanych powodów przez okres prawie miesiąca nie wykonał żadnych czynności, pomimo że decyzja organu odwoławczego została mu doręczona w dniu 21 listopada 2013 r. Zarzucił, że w niniejszej sprawie organ nie tylko nie informował wnioskodawcy o przyczynach zwłoki (termin 30 dni), ale nie podjął żadnej czynności, podczas gdy wszystkie czynności wykonane dopiero w dniu 17 stycznia 2014 r. można było wykonać niezwłocznie po otrzymaniu akt sprawy z Kolegium. Zdaniem skarżącego takie prowadzenie postępowania rażąco narusza prawo. Podobnie rażąco narusza prawo powołanie organu doradczego i uzależnienie wydania decyzji od jego opinii. Zdaniem pełnomocnika, dotychczasowe prowadzenie sprawy administracyjnej narusza przepisy art. 35 i 36 k.p.a. Nadto, pozostałe dwa postępowania prowadzone z wniosku skarżącego toczą się w ten sam sposób. Konieczne stało się wymierzenie organowi grzywny, bowiem prowadzone postępowania i rozstrzygnięcia SKO pozostają bez wpływu na działanie organu. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o oddalenie skargi w całości. Uzasadniając swoje stanowisko organ przedstawił w sposób szczegółowy chronologię podejmowanych kolejno w sprawie czynność, wykazując w ten sposób, że nie pozostaje w bezczynności, jak również nie miała miejsca przewlekłość postępowania. Podał, że po otrzymaniu wniosku skarżącego z dnia 5 grudnia 2012 r. niezwłocznie wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (zwanego dalej RDOŚ) oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] ( zwanego dalej PPIS) o opinie w przedmiocie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz ewentualnego zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Pismem z dnia 7 grudnia 2012 r. zawiadomił strony postępowania o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W dniu 19 grudnia 2012 r. wpłynął protest mieszkańców wsi [...] dotyczący planowanej inwestycji. Pismo zostało przesłane do RDOŚ i PPIS. Pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. PPIS wyraził opinię o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz sporządzeniu raportu o oddziaływaniu na środowisko. Pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. RDOŚ stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz określił zakres raportu, o czym w dniu [...] grudnia 2012 r. Wójt zawiadomił strony postępowania. Następnie Wójt Gminy wydał w dniu [...] grudnia 2012 r. postanowienie o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz postanowienie o zawieszeniu postępowania do czasu przedłożenia przez wnioskodawcę raportu. Inwestor w dniu 18 lutego 2013 r. złożył raport o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia, który Wójt Gminy przekazał do organów uzgodnieniowych dniu 20 lutego 2013 r. oraz poinformował strony postępowania i społeczeństwo o możliwości zapoznania się z raportem o oddziaływaniu na środowisko. W dniu [...] marca 2013 r. (data wpływu [...] marca 2013 r.) PPIS wyraził opinię oraz zgłosił uwarunkowania środowiskowe dla realizacji przedsięwzięcia. W dniu 12 marca 2013 r. do organu wpłynął kolejny protest mieszkańców wsi [...] wyrażający sprzeciw wobec planowanego przedsięwzięcia. Następnie w dniu 22 marca 2013 r. wpłynęły kolejne zastrzeżenia mieszkańców wsi [...] dotyczące raportu o oddziaływaniu na środowisko. W dniu 28 marca 2013 r. RDOŚ wezwał do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu na środowisko w zakresie gospodarki wodno - ściekowej, gospodarki odpadami oraz emisji hałasu. Równocześnie wyraził konieczność przedłużenia czasu opiniowania ze względu na skomplikowany charakter sprawy. W dniu 15 kwietnia 2013 r. inwestor złożył wyjaśnienia do raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz do skarg i sprzeciwów złożonych przez mieszkańców wsi [...], które zostały przez organ przekazane do GDOŚ oraz PPIS. W dniu 17 kwietnia 2013 r. Wójt Gminy poinformował strony postępowania o możliwości zapoznania ze złożoną dokumentacją. W dniu 25 kwietnia 2013 r. PPIS stwierdził, iż zajmie stanowisko w sprawie ww wyjaśnień po przedłożeniu raportu o oddziaływaniu w wersji ostatecznej i jednolitej oraz po poszerzeniu zakresu raportu o wariant najkorzystniejszy dla środowiska. Wójt Gminy pismem z dnia 8 maja 2013 r. wezwał inwestora do przedłożenia raportu w wersji ostatecznej i zawierający wariant najkorzystniejszy dla środowiska. Organ wskazał, że w dniu 30 kwietnia i 6 maja 2013 r. wpłynęły pisma mieszkańców wsi [...] zawierające sprzeciw co do planowanego przedsięwzięcia, które zostały natychmiast przesłane do GDOŚ i PPIS. PPIS pismem z dnia 12 czerwca 2013 r. podtrzymał stanowisko zawarte w opinii z dnia [...] marca 2013 r. Z kolei RDOŚ w dniu [...] maja 2013 r. wydał postanowienie dotyczące uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia oraz określenia warunków jego realizacji. W dniu 9 lipca 2013 r. Wójt Gminy zawiadomił strony postępowania o zebranych dowodach i materiałach niezbędnych do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i możliwości zapoznania się z dokumentacją. Następnie Wójt wskazał, że w dniu 16 lipca 2013 r. w ramach udziału społeczeństwa odbyło się spotkanie informacyjne mające na celu przedstawienie dotychczasowego toku postępowania administracyjnego w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. W spotkaniu uczestniczyli mieszkańcy miejscowości [...], którzy po raz kolejny zgłosili swój sprzeciw wobec inwestycji, ponieważ istnieje zagrożenie przekroczenia standardów jakości środowiska w zakresie emisji pyłów oraz hałasu do środowiska, co może mieć negatywny wpływ na zdrowie oraz spowodować pogorszenie warunków bytowych osób, żyjących w sąsiedztwie planowanej inwestycji. W dniu [...] sierpnia 2013 r. po uprzednim zawiadomieniu stron oraz społeczeństwa odbyła się rozprawa administracyjna. W dniu [...] sierpnia 2013 r. Wójt Gminy [...] wydał odmowną decyzję, od której odwołanie wniósł inwestor A.F.. Akta sprawy wraz z odwołaniem zostały przesłane w dniu 12 września 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w dniu [...] listopada 2013 r. wydało decyzję uchylającą zaskarżoną decyzję w całości oraz przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Akta sprawy do organu pierwszej instancji wpłynęły w dniu 20 grudnia 2013 r. W dniu 3 stycznia 2014 r. wpłynął wniosek Stowarzyszenia [...] o dopuszczenie do postępowania na prawach strony. W dalszej kolejności Wójt Gminy [...] wskazał, że w dniu [...] stycznia 2014 r. wydał postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania i w tym samym dniu wystąpił do w/w organów o ponowne uzgodnienie warunków realizacji dla planowanego przedsięwzięcia. W związku z uzupełnieniem w dniu 23 stycznia 2014 r. wniosku Stowarzyszenia [...] o dopuszczenie do postępowania na prawach strony, Wójt Gminy [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. dopuścił w/w Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu. Inwestor w dniu 31 stycznia 2014 r. złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. uznało zażalenie za zasadne oraz wyznaczyło Wójtowi Gminy [...] miesięczny termin załatwienia sprawy. PPIS pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. pozytywnie zaopiniował planowane przedsięwzięcie, zaś RDOŚ pismem z dnia 30 stycznia 2014 r. zwrócił się do Wójta Gminy o informację, czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze wraz z decyzją Wójta Gminy [...] uchyliło postanowienie uzgadniające środowiskowe uwarunkowania. W dniu 11 lutego 2014 r. Wójt przekazał do organów uzgadniających uzupełnioną dokumentację sprawy o wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wypis ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] oraz Uchwałę nr [...] Rady Gminy w [...] z dnia [...] marca 2013 r. PPIS pismem z dnia 27 lutego 2014 r. stwierdził, iż planowana inwestycja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz znajduje się na terenie oznaczonym na mapie symbolem MR. RDOŚ pismem z dnia 7 marca 2014 r. wezwał inwestora do uzupełnienia dokumentacji o wniosek na wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz raport oddziaływania na środowisko. Jednocześnie stwierdził, że planowana inwestycja znajduje się na terenie przeznaczonym na potrzeby zabudowy mieszkaniowej i jednorodzinnej. Wójt Gminy [...] w dniu 27 marca 2014 r. przesłał uzupełnioną dokumentację o wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wypis ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] oraz mapę działki [...] z zaznaczonym budynkiem [...]. W dniu 8 kwietnia 2014 r. - ze względu na skomplikowany charakter sprawy, jak również brak wpływu uzgodnień dla planowanej inwestycji - Wójt Gminy przedłużył termin załatwienia sprawy do 9 maja 2014 r. Następnie na podstawie pisma RDOŚ, pismem z dnia 15 kwietnia 2014 r. wezwał inwestora do uzupełnienia braków w dokumentacji o plan zagospodarowania działki inwestycyjnej wraz z legendą z uwzględnieniem granic obwiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obiektów istniejących, planowanych w ramach przedmiotowej inwestycji obiektów i infrastruktury towarzyszącej oraz ewentualnych planowanych obiektów i infrastruktury nieobjętej wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Inwestor w dniu 28 kwietnia 2014 r. złożył wyjaśnienia do prowadzonego postępowania. Wójt Gminy [...] po przeanalizowaniu pisma wezwał ponownie inwestora do usunięcie braków w materiale dowodowym sprawy. Ponowne uzupełnienie wpłynęło do organu w dniu 8 maja 2014 r. Wójt Gminy [...] przesłał uzupełnioną dokumentację pismem z dnia 13 maja 2014 r. do organów uzgadniających i jednocześnie poinformował strony postępowania, społeczeństwo o wpłynięciu uzupełnienia. Pismem z dnia 13 maja 2014 r. Wójt Gminy [...] zawiadomił inwestora o przedłużeniu czasu załatwienia sprawy uzasadniając zwłokę brakiem opinii organu uzgadniającego. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. dokonał uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia i określił warunki jego realizacji. Dnia 5 czerwca 2014 r. do organów uzgadniających został przesłany protokół z posiedzenia Gminnej Komisji Urbanistyczno - Architektonicznej z dnia [...] maja 2014 r. Wójt Gminy poinformował inwestora o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia 11 lipca 2014 r. z uwagi na brak uzgodnienia od organu uzgadniającego. W dniu 11 czerwca 2014 r. inwestor wezwał Wójta Gminy [...] do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wójt Gminy pismem z dnia 13 czerwca 2014 r. wyjaśnił, że nie posiada jeszcze opinii sanitarnej. Następnie Wójt w dniu 8 lipca 2014 r. zawiadomił o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia 8 sierpnia 2014 r. Wójt Gminy zaznaczył, że jako organ administracji państwowej zobowiązany jest do dbania o zaufanie w stosunku do wszystkich stron postępowania. W ocenie organu, postępowanie prowadzone jest terminowo zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej. Podkreślił, że w związku z charakterem sprawy wykonał wszystkie urzędowe obowiązki poprzez rozpatrywanie bez zbędnej zwłoki każdego pisma i niezwłoczne przekazanie go właściwym organom bądź instytucjom, przeprowadzał spotkania z mieszkańcami, debaty na sesjach Rady Gminy, co mają potwierdzać załączone wyciągi z Protokołów Sesji Rady Gminy, rozprawę administracyjną oraz informował o wszystkich czynnościach podejmowanych przez urząd. Organ wyjaśnił, że postępowanie jest tak rozciągnięte w czasie z uwagi na potrzebę wnikliwego i wszechstronnego prowadzenia, a to ze względu na wątpliwość co do zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego (liczne pisma związane z określeniem czy dane przedsięwzięcie jest zgodne z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego) oraz licznymi wnioskami złożonymi na budowę obiektów na działce nr [...], które zdaniem organu stanowić mogą jedną dużą inwestycję związaną z przerobem kopalin, tworząc tym samym zespół zabudowy przemysłowej dla której konieczne jest wydanie jednej decyzji środowiskowej. Zaznaczył, że jako organ prowadzący postępowanie uwzględnił ustalenia zawarte w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. oraz protokole Gminnej Komisji Urbanistyczno - Architektonicznej z dnia [...] maja 2014 r. z których wynika, iż planowane przedsięwzięcia wchodzą w skład jednej dużej inwestycji związanej z przerobem kopalin, tworząc tym samym zespół zabudowy przemysłowej dla której może zachodzić konieczność wydania jednej decyzji środowiskowej. W związku z powyższym organ wystąpił do skarżącego pismem z dnia 28 lipca 2014 r. o złożenie wyjaśnień w tej sprawie. Zdaniem organu, czynności podejmowane w toku niniejszego postępowania nie noszą znamion bezczynności. Mogły być odebrane jako zmierzające do wydłużenia postępowania i przeciągnięcia go, ale takimi nie były. Szybkość prowadzenia postępowania nie może być celem samym w sobie, gdyż każda sprawa musi być wszechstronnie rozpatrzona pod względem faktycznym i prawnym. W ocenie organu, na wydłużenie postępowania miał wpływ brak jednoznacznego określenia planowanych inwestycji przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., 270) zwanej dalej p.p.s.a., kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a tego artykułu. W myśl art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W przypadku skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej takim środkiem jest zażalenie w trybie art. 37 § 2 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, iż skarżący przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, dopełnił wymogu wyczerpania środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu przed organami administracji publicznej. Skarżący wniósł bowiem pismem z dnia 29 stycznia 2014 r. zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania. Kolegium postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. uznając zażalenie za zasadne wyznaczyło Wójtowi Gminy [...] dodatkowy miesięczny termin do załatwienia sprawy. W odniesieniu do zaistnienia stanu przewlekłości w rozpoznaniu wniosku strony z dnia 5 grudnia 2012 r. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, polegającego na budowie [...] na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości [...], skarga zasługuje na uwzględnienie. Jednocześnie Sąd wskazuje, że zarzucana w skardze Wójtowi Gminy [..] bezczynność, stanowi przedmiot odrębnej sprawy - sygn. akt IV SA/Wa 153/14. Zwrócić trzeba uwagę, iż przepis art. 149 p.p.s.a., stanowi o instytucji bezczynności i przewlekłości. Skoro ustawodawca odróżnia dwie niezależne od siebie instytucje: bezczynność organu oraz przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania, to każda z nich ma inne zadanie, inny jest cel jej zastosowania i zakres ochrony, której strona może domagać się od sądu administracyjnego. Jednakże, rozgraniczając zakres skarg na bezczynność i przewlekłość postępowania (art. 149 p.p.s.a.), dla przyjęcia "bezczynności", będzie to niewydanie w terminie decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 maja 2012 r., sygn. II OSK 1031/12 stwierdził, iż nowelizacja ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez dodanie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, wymagać będzie reinterpretacji pojęcia "bezczynności", poprzez ograniczenie jego rozumienia do niewydania decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Natomiast przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy. Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Wnoszący w skardze o zbadanie przewlekłości uznał, że postępowanie z jego wniosku było prowadzone opieszale, wielokrotnie przedłużane nn.in. poprzez zwracanie się do różnych instytucji o wydanie opinii w sytuacji gdy te opinie już były wydane oraz powołanie organu doradczego Wójta w postaci Gminnej Komisji Urbanistyczno- Architektonicznej i uzależnienie wydania decyzji od opinii tego organu. Stąd, przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy Wójt Gminy [...] dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania z wniosku skarżącego o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację planowanej inwestycji. Stosownie do art. 12 k.p.a. organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy. Realizacja zasady ogólnej szybkości postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwiania sprawy (art. 35 i 36 k.p.a.). Środkami obrony przed bezczynnością lub przewlekłością organów administracji publicznej są zażalenia określone w art. 37 k.p.a., a następnie skargi na bezczynność organu oraz skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, składane do sądów administracyjnych na podstawie 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie Wójt Gminy [...] nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów k.p.a. Analiza dokumentów znajdujących się aktach administracyjnych sprawy, przekazanych do Sądu wraz ze skargą wskazuje, iż: - Od dnia 18 lutego 2013 r. kiedy organ wnioskodawca złożył raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, organ prowadził postępowanie, w toku którego dokonał uzgodnień z organami współdziałającymi i w konsekwencji w dniu [...] sierpnia 2013 r. wydał decyzję odmowną w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, pomimo, że wcześniej, w dniu [...] grudnia 2012. r. zawiesił postępowanie do czasu przedłożenia raportu przez wnioskodawcę. Brak formalnego podjęcia przez organ zawieszonego postępowania po otrzymaniu żądanego raportu, był przyczyną uchylenia przez SKO decyzji organu z dnia [...] sierpnia 2013. r. - Od dnia 20 grudnia 2013 r., kiedy to po wydaniu decyzji SKO z dnia [...] listopada 2013 r. uchylającej decyzję organu pierwszej instancji akta zostały przez SKO zwrócone do 17 stycznia 2014 r., kiedy postanowieniem podjęto zawieszone postępowanie, organ nie podejmował żadnych czynności w sprawie. - Sprawa nie została załatwiona nawet w terminie wskazanym w postanowieniu SKO z [...] marca 2013 r. wyznaczającym dodatkowy miesięczny termin do załatwienia sprawy. Faktem jest, że organ podejmował wiele czynności, jednakże nie można przyjąć, że działał on w sprawie wnikliwie i szybko, oraz, że na bieżąco prawidłowo prowadził sprawę. W ocenie Sądu działania te przebiegały niezwykle nieporadnie, z naruszeniem obowiązujących procedur i w efekcie ich wadliwości nie doprowadziły do zakończenia postępowania lecz przeciwnie, znacząco wpłynęły na zwłokę w załatwieniu sprawy. Wskazać należy, iż zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2013. 1235 j.t.) postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 ustawy). Zatem to wnioskodawca jest uprawniony do określenia przedmiotu żądanej decyzji. Natomiast w sprawie niniejszej Wójt Gminy, kierując się stanowiskiem Gminnej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej, wbrew woli wnioskodawcy, podjął czynności zmierzające do rozszerzenia zakresu przedmiotowego planowanej przez inwestora inwestycji. Należy w pełni podzielić stanowisko strony skarżącej, że Gminna Komisja Urbanistyczno-Architektonicznej nie jest organem współdziałającym w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Stosownie zaś do art. 77 ust. 1 tej ustawy, jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (sytuacja taka miała miejsce w niniejszej sprawie), to przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania decyzji (w tym przypadku Wójt Gminy[...]), uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska oraz zasięga opinii państwowego powiatowego inspektora sanitarnego. Z kolei zgodnie z art. 77 ust. 6 tej ustawy uzgodnienia dokonuje się oraz opinię wydaje się w terminie 30 dni od dnia otrzymania dokumentów, o których mowa w ust. 2 tego artykułu. Niewydanie przez właściwy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej wymienionej opinii w określonym powyżej terminie w myśl art. 78 ust. 4 w/w ustawy traktuje się jako brak zastrzeżeń. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. na podstawie art. 77 ust. 1 pkt 1 w/ w ustawy uzgodnił realizację wnioskowanego przez skarżącego przedsięwzięcia polegającego na budowie [...] na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości [...] i określił warunki jego realizacji. W aktach sprawy znajduje się również pozytywna opinia sanitarna Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...]stycznia 2014 r. wydana na podstawie art. 77 ust. 1 pkt 2 oraz art. 78 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy, w której określono warunki realizacji i eksploatacji przedmiotowego przedsięwzięcia. W świetle powyższych ustaleń stwierdzić należy, iż od dnia otrzymania postanowienia RDOŚ z dnia [...] czerwca 2014 r. Wójt Gminy [...] dysponował wymaganymi uzgodnieniami i opiniami współdziałających organów i w tej sytuacji obowiązany był do wydania stosownej decyzji. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie miały znaczenia późniejsze zastrzeżenia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] co do zgodności przedmiotowego przedsięwzięcia z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, bowiem trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z art. 80 ust. 2 w/w ustawy to organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ma obowiązek zbadania zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zatem to Wójt Gminy [...] jest obowiązany dokonać oceny pod względem zgodności lokalizacji wnioskowanego przez skarżącego przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z powyższego wynika, że skarga na przewlekłe postępowanie jest uzasadniona. Sąd jednocześnie uznał, że zaistniała w sprawie przewlekłość nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu. Taki brak aktywności Wójta Gminy [...] w rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy, w ocenie Sądu, nie miał miejsca. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych sprawy, organ przedsięwziął czynności faktyczne zmierzające do rozpoznania wniosku, w szczególności w zakresie gromadzenia dokumentów i dokonywania uzgodnień z innymi organami. Ponadto, Sąd zauważa, że prowadzenie analogicznych postępowań z innych wniosków skarżącego spowodowały wątpliwości organu co do zakresu przedmiotowego wniosku z dnia 5 grudnia 2012 r., zwłaszcza w kontekście sugestii Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], wyrażonej w postanowieniu tego organu z dnia [...] stycznia 2014 r. zapadłego w sprawie wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy na budowę magazynu i sortowni materiałów sypkich przemysłowych , na działce nr [...]. W postanowieniu tym Kolegium zasugerowało rozważenie rozpatrzenia łącznego jako instalacji wymienionej inwestycji z przedsięwzięciem polegającym na budowie budynku z linią technologiczną do przerobu kredy piszącej. Jakkolwiek, nie wpływa to na sam obowiązek respektowania przez organ obowiązujących przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, to jednak w znacznym zakresie determinuje ocenę, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Nadto Sąd odstąpił od wymierzenia grzywny organowi, mając na uwadze przede wszystkim okoliczność w jakiej doszło do przewlekłości, która jednak nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 przywołanego aktu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło