IV SAB/Wa 17/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-02-17
Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona do sądu administracyjnego w formie elektronicznej, opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym, spełnia wymogi formalne pisma procesowego, w szczególności wymóg własnoręcznego podpisu?Ratio decidendi
Skarga wniesiona do sądu administracyjnego w formie elektronicznej, opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym, nie spełnia wymogów formalnych pisma procesowego, w szczególności wymogu własnoręcznego podpisu, zgodnie z obowiązującymi przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brak ten, po bezskutecznym wezwaniu do uzupełnienia, skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Skarżący A. N. wniósł skargę w formie elektronicznej na bezczynność Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Skarga została opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braku formalnego poprzez podpisanie skargi lub nadesłanie podpisanego egzemplarza, wyznaczając siedmiodniowy termin. Skarżący uznał wezwanie za bezzasadne, twierdząc, że skarga spełnia wymogi formalne. Termin upłynął bezskutecznie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 lutego 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2017 roku na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A. N. na bezczynność Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie rozpoznania wniosku postanawia: odrzucić skargę.
A. N. wniósł skargę na bezczynność Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w zakresie rozpoznania wniosku o uchylenie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie zmiany kodu tytułu ubezpieczenia. Przedmiotowa skarga została wniesiona w formie elektronicznej i opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym.
Wobec tego, że skarga zawierała brak formalny, Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z 12 stycznia 2017 roku, wezwał skarżącego do jego uzupełniania poprzez podpisanie skargi lub nadesłanie do Sądu podpisanego egzemplarza skargi. Zakreślono skarżącemu siedmiodniowy termin do wykonania wezwania i pouczono o rygorze odrzucenia skargi.
Odpis zarządzenia został doręczony skarżącemu w dniu 23 stycznia 2017r. (potwierdzenie odbioru k. 18), zaś zakreślony termin do jego wykonania upłynął bezskutecznie w dniu 30 stycznia 2017 roku.
Pismem z dnia 24 stycznia 2017r., będącym również dokumentem elektronicznym, podpisanym bezpiecznym podpisem elektronicznym, skarżący, ustosunkowując się do wezwania o uzupełnienie braku formalnego skargi stwierdził, że wezwanie o jej podpisanie jest bezzasadne, gdyż jego skarga spełnia wymogi, o których mowa w art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016, poz. 718 ze zm.) – dalej p.p.s.a. ustawa ta normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Stanowi więc ona kompleksową regulacją postępowania sądowoadministracyjnego, a inne przepisy, również te rangi ustawowej, znajdują zastosowanie w regulowanej nią materii, jedynie w zakresie przez p.p.s.a. przewidzianym.
Szczegółowe wymogi pism procesowych, składanych przez strony w ramach postępowań sądowoadministracyjnych, zawiera art. 46 p.p.s.a. Wymogi dotyczące skargi wnoszonej do Sądu zostały uregulowane w art. art. 57 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego, w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, dowód, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa.
Przepis art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. stanowi, że każde pismo powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Żaden z przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości wnoszenia pism procesowych podpisanych elektronicznie. Nie przewiduje także możliwości prowadzenia w formie elektronicznej akt sprawy. W związku z tym wnioskować należy, że pod pojęciem "podpis" należy rozumieć wyłącznie podpis własnoręczny – zindywidualizowany znak graficzny, właściwy dla konkretnej osoby. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia z 12 maja 2014r., sygn. I OPS 10/13 (dostępne w CBOiS – www.orzeczenia.nsa.gov.pl), który stwierdził, że w aktualnym stanie prawnym, w postępowaniu sądowoadministracyjnym – z uwagi na treść art. 46 p.p.s.a., nie jest dopuszczalne wniesienie do sądu pisma opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym, w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18 września 2001r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. 2013, poz. 262 ze zm., zwanej dalej ustawa o podpisie elektronicznym), w tym także za pośrednictwem organu administracji publicznej, za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
Odnosząc się do kwestii zastosowania przepisów ustawy o podpisie elektronicznym NSA stwierdził, że ustawodawca w art. 5 ust. 2 ustawy o podpisie elektronicznym zastrzegł, że z przepisów szczególnych mogą w tym zakresie wynikać inne rozwiązania. Tak więc, z elektroniczną procedurą w sensie prawnym, będziemy mieli do czynienia dopiero wówczas, gdy zostaną wprowadzone aktami odpowiedniej rangi, regulacje prawne pozwalające, zarówno nadawcy, jak i odbiorcy, na dokonywanie czynności procesowych na tym samym poziomie technologicznym.
Niezależnie od powyższego zwrócić należy uwagę, że interpretacji cytowanego przez NSA art. 5 ust. 2 ustawy o podpisie elektronicznym, w myśl której dane w postaci elektronicznej opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu są w każdym wypadku równoważne pod względem skutków prawnych dokumentom opatrzonym podpisami własnoręcznymi sprzeciwia się to, że regulacje dotyczące możliwości wykorzystywania przez strony takiej formy autoryzacji dokumentów zostały wprowadzone do innych procedur, czego przykładem jest chociażby art. 63 § 3a pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. 2016, poz. 23 ze zm.). Gdyby więc zamiarem ustawodawcy było bezwzględne zrównanie wyżej wymienionych rodzajów podpisów, to regulacja taka byłaby zbędna.
Przywoływana przez NSA ustawa o podpisie elektronicznym została uchylona z dniem 7 października 2016r., przepisami ustawy z dnia 5 września 2016r. o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej (Dz. U. 2016, poz. 579), który to akt obecnie reguluje kwestie posługiwania się tego typu podpisem, zaś w jego przepisach brak jest odpowiednika art. 5 ust. 2 ustawy o podpisie elektronicznym, mówiącego o równoważności podpisu elektronicznego i własnoręcznego.
Aktualnie obowiązujące przepisy, regulujące postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości wnoszenia pism w formie elektronicznej. Możliwość taka wystąpi dopiero od dnia 15 maja 2018r., tj. po wejściu w życie przepisu art. 4 ustawy z dnia 10 stycznia 2014r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2014r., poz. 183 ze zm.), zmieniającego art. 46 p.p.s.a., poprzez dodanie do niego §2 a – 2d.
Skutki prawne, na gruncie przepisów p.p.s.a., związane z opatrzeniem pisma podpisem elektronicznym, odpowiadają tym jakie wywołuje podpisanie pisma wniesionego w formie elektronicznej podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, w rozumieniu art. 20b ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 17 lutego 2005r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. 2014, poz. 1114). W tym wypadku również brak jest podstaw do przyjęcia dopuszczalności podpisania w ten sposób pisma elektronicznego i jego wniesienia do sądu.
W związku z powyższym skonstatować należy, że skarga w niniejszej sprawie dotknięta była brakiem formalnym, podlegającym uzupełnieniu w trybie art. 49 p.p.s.a. Tak więc, w myśl art. 49 § 1 i 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., wezwano skarżącego o podpisanie jego skargi w terminie siedmiu dni, pod rygorem jej odrzucenia. Skarżący nie wykonał kierowanego do niego wezwania, stąd Sąd odrzucił jego skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło