IV SAB/Wa 178/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-08-29

Skład orzekający: Anna Szymańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność spółki prawa handlowego (PZU S.A.) w zakresie rozpatrzenia wniosku o przyznanie zasiłku pogrzebowego podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność spółki prawa handlowego, ponieważ działalność takiej spółki nie stanowi działalności administracji publicznej. Spory wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, w tym z umów ubezpieczeniowych, należą do właściwości sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Skarżący P.T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń S.A. w zakresie rozpatrzenia wniosku o przyznanie zasiłku pogrzebowego. Sprawa dotyczyła wniosku złożonego po śmierci ojca skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 29 sierpnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Szymańska, po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.T. na bezczynność Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie zasiłku pogrzebowego postanawia: odrzucić skargę. P. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej z siedzibą w [...] w rozpatrzeniu wniosku z dnia 14 grudnia 2016 roku o przyznanie zasiłku pogrzebowego po W. T., zmarłym w dniu [...] listopada 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016, poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności. Stosownie natomiast do art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017, poz. 1369 ze zm.), dalej powoływanej również jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności nie podejmuje jej w przewidzianym prawem terminie. Sądy administracyjne rozpatrują skargi na bezczynność organów wyłącznie w zakresie postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem: decyzji administracyjnych, postanowień w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty oraz postanowień w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, jak również pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach, bądź też wydaniem innych aktów lub podjęciem czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z treści przedmiotowej skargi wynika, że P. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej z siedzibą w [...] w zakresie rozpatrzenia wniosku o przyznanie zasiłku pogrzebowego po zmarłym ojcu. Działalność Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej z siedzibą w [...] nie ma charakteru działalności administracji publicznej. Działalność ta nie podlega zatem kontroli sądów administracyjnych. Rozpoznanie wniosku skarżącego nie następuje w żadnej z prawnych form działania administracji, wymienionych w powołanym wyżej art. 3 § 2 p.p.s.a., a kognicja sądu administracyjnego nie jest tu przewidziana także mocą przepisów szczególnych. Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają jeżeli przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Należy wskazać, że PZU S.A. jest spółką prawa handlowego działającą na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2015r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. 2017, poz. 1170 ze zm.) i ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. 2016, poz. 1578 ze zm.). Powszechny Zakład Ubezpieczeń S.A. nie jest organem administracji rządowej, ani samorządowej, ani też jednostką organizacyjną, do której miałyby zastosowanie przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżącemu przysługuje uprawnienie do skierowania pozwu do sądu cywilnego i domagania się rozpoznania jego roszczenia o wypłatę odszkodowania i ewentualnych świadczeń z tytułu ubezpieczenia osobowego. Skarga wniesiona w przedmiotowej sprawie dotyczy w istocie stosunku cywilno - prawnego, a spory z niego wynikające pozostają we właściwości sądu powszechnego, albowiem w myśl art. 2 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. 2016, poz. 1822 ze zm.) do rozpoznawania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych, oraz Sąd Najwyższy. W konsekwencji powyższego, przedmiot niniejszej sprawy jak i podmiot nie spełniają przesłanek określonych w art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. Sąd administracyjny może rozpatrywać skargi na bezczynność organów administracyjnych tylko wtedy, gdy skarga ta dotyczy spraw o charakterze administracyjnym (wyrok NSA z dnia 8 maja 1996r., sygn. akt III SAB 38/95, M.Podat. 1997/11/344). Sprawa objęta skargą nie jest sprawą o charakterze administracyjnym. Natomiast działalność Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej regulowana odrębnymi przepisami nie podlega kognicji sądu administracyjnego, a zatem niedopuszczalna jest również skarga na bezczynność w tym zakresie. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło