IV SAB/Wa 179/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-12-06
Skład orzekający: Sędzia Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku o umorzenie sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku o umorzenie sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Zgodnie z przepisami szczególnymi, odwołanie od decyzji lub brak decyzji w sprawach ubezpieczeń społecznych rolników wnosi się do sądu powszechnego (sądu pracy i ubezpieczeń społecznych) na zasadach Kodeksu postępowania cywilnego.Stan faktyczny
Skarżący K. R. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku o umorzenie sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Tomasz Wykowski po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. R. na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku postanawia: odrzucić skargę
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r. o umorzenie sprawy nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a. określa kognicję sądów administracyjnych, wskazując katalog aktów prawnych i czynności z zakresu administracji publicznej, które mogą być przedmiotem skargi. Stosownie do treści tego przepisu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne,
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie,
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach,
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej,
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej,
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego,
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, iż nie wszystkie sprawy dotyczące relacji o charakterze administracyjnym (publicznoprawnym) zostały poddane przez ustawodawcę kognicji sądów administracyjnych. Istnieją bowiem od tej zasady wyjątki mające swoje umocowanie w przepisach rangi ustawowej.
Z treści art. 180 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej "k.p.a." wynika, iż w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy tego Kodeksu, ale tylko wówczas, gdy przepisy szczególne dotyczące ubezpieczeń nie ustalają odmiennych zasad postępowania w tych sprawach. Takimi szczególnymi przepisami, ograniczającymi kognicję sądu administracyjnego, w przypadku decyzji wydawanych przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników, są przepisy ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tekst jednolity Dz.U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.) dalej "u.s.r.", która w art. 36 ust. 3 stanowi, że od decyzji w sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-9, a także w przypadku niewydania decyzji przysługuje odwołanie do sądu w terminach i na zasadach określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego (ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.) dalej "k.p.c." o postępowaniu odrębnym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Przepis art. 36 ust. 1 pkt 1 u.sr. stanowi zaś, że Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wydaje decyzje w sprawach z zakresu podlegania ubezpieczeniu oraz ustania ubezpieczenia, a także wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.
Ponadto należy zauważyć, że art. 83 ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) dalej: "u.s.u.s." stanowi, że od decyzji Zakładu (ZUS) przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach K.p.c. Właściwym w tych sprawach jest więc, podobnie jak na gruncie przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, sąd powszechny – sąd pracy i ubezpieczeń społecznych.
Mając na uwadze treść wyżej wymienionych przepisów, należy stwierdzić, że przedmiotowa sprawa z zakresu ubezpieczeń społecznych rolników nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Jest to bowiem sprawa cywilna w znaczeniu formalnym, z mocy art. 36 ust. 3 u.s.r. oraz art. 1 k.p.c.
Biorąc powyższe pod uwagę, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło