IV SAB/Wa 227/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący - sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędziowie sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, sędzia WSA Leszek Kobylski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 października 2016 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o. o. w [...] na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do wydania orzeczenia w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość przejętą na rzecz [...] oznaczoną jako działki ew. nr [...], [...] i [...] z obrębu [...] w [...] w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w załatwieniu powyższej sprawy i że miała ona charakter rażący; 3. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 500 (pięćset) zł; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżących [...] sp. z o. o. w [...]kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] sp. z o.o., zwana dalej "Wnioskodawcą", reprezentowana przez Pełnomocnika – radcę prawnego, wniosła skargę, zarzucając Prezydentowi [...] bezczynność przy rozpatrywaniu jej żądania ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość, zajętą pod drogę publiczną - ulicę [...] w [...] Uzasadniając skargę, podniesiono, że 12 maja 2012 r. wydano decyzję, którą stwierdzono nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę [...] prawa własności nieruchomości, położonej w [...] (działki ew. nr [...], [...] oraz [...] obr. [...]). Orzeczenie to stało się ostateczne 13 czerwca 2012 r. Dla działek tych prowadzona jest księga wieczysta, w której jako właściciel widnieje obecnie Miasto [...]. Do 31 grudnia 1998 r. przedmiotowe działki stanowiły wyłączną własność Wnioskodawcy. 5 czerwca 2013 r. roku został sporządzony operat szacunkowy, dotyczący wskazanych działek, który został zaakceptowany przez Wnioskodawcę. W niniejszej sprawie nie ma, jak i nigdy nie było, sporu co do kwoty, przeznaczonej na odszkodowanie. Wniesiono o: - zobowiązanie organu do wydania decyzji, w przedmiocie odszkodowania, - zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie. Wskazano, że w przedmiotowej sprawie został zgromadzony cały materiał dowodowy i przygotowany jest projekt decyzji o ustaleniu odszkodowania za grunty. Jest on poddawany procedurze kontroli wewnętrznej. Do dnia dzisiejszego, nie została ona zakończona. W każdym stadium postępowania Wnioskodawca był informowany o czynnościach podejmowanych w tej sprawie, jak również o przewidywanym terminie zakończenia postępowania - do dnia 31 grudnia 2016 r. W piśmie z 24 marca 2016 r. wyjaśniono stronie, że sprawy administracyjne są rozpatrywane przez organ sukcesywnie - według daty wpływu wniosku, kolejności zgromadzonego materiału dowodowego oraz środków finansowych zarezerwowanych w budżecie [...]. Ze względu na liczbę kierowanych roszczeń, nastąpiło spiętrzenie spraw będących przedmiotem rozpoznania. Wojewoda [...], postanowieniem z [...] grudnia 2015 r., po rozpatrzeniu zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie uznał je za nieuzasadnione. W przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki wynikające z treści art. 35 i 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.". Strona została poinformowana o przyczynie opóźnienia oraz o nowym terminie zakończenia postępowania, zgodnie z zaleceniami art. 37 K.p.a. W związku z powyższym organ nie pozostaje w bezczynności, a skargę złożoną w niniejszej sprawie należy uznać za bezzasadną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Bezczynność organu administracji publicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718), ma miejsce, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji nie podejmuje czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie kończy go wydaniem w terminie stosownego aktu, lub nie podjął wymaganej czynności. Dla skuteczności skargi nie ma znaczenia, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy zostało to spowodowane zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu (patrz: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 86). W takiej sytuacji nie mogą mieć znaczenia w sprawie, podnoszone w odpowiedzi na skargę, kwestie informowania strony o opóźnieniu i jego przyczynach wraz ze wskazywaniem nowych terminów załatwienia sprawy, szerokiego zakresu rozpatrywanych spraw, czy zasady ich załatwiania według kolejności wpływu w ramach dostępnych środków na odszkodowania. Rolą organu administracji jest stosowne zorganizowanie pracy i zapewnienie niezbędnych środków na wykonywanie zadań. Skarga może być wniesiona po upływie terminu przewidzianego do załatwienia sprawy, po wyczerpaniu środków zaskarżenia – zażalenie na przewlekłość albo wniosek o usunięcie naruszenia prawa, w myśl art. 37 K.p.a. W rozpoznawanym przypadku czyniło temu zadość zażalenie Wnioskodawcy z 24 września 2015 r. Przepisy nie zakreślą wymaganego minimalnego bądź maksymalnego okresu pomiędzy wykorzystaniem środków, wskazanych w art. 37 § 1 K.p.a. w zw. z art. 52 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a wniesieniem skargi. Stosownie do art. 35 § 3 K.p.a., załatwienie sprawy, wymagającej postępowania wyjaśniającego, powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, określonym w art. 35 K.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 K.p.a.). Trafne są zarzuty dotyczące występowania bezczynności w sprawie. Z akt sprawy wynika, że od czasu sporządzenia operatu oraz jego zaakceptowania przez Wnioskodawcę organ administracji nie podejmował żadnych czynności w sprawie poza określaniem kolejnych terminów jej załatwienia, przy czym poza ostatnim, który dotąd nie wyekspirował, ich nie dotrzymywał. Jak wyjaśniono odpowiedzi na skargę, projekt decyzji "poddany jest procedurze kontroli wewnętrznej". Nie uzasadnia to nie wydanie orzeczenia od 2013 roku. W tym świetle bezspornie, w okresie od czerwca 2013 roku do dnia wyrokowania (wg informacji od organu stosowne orzeczenie nie zostało nadal wydane – k. 43) organ administracji pozostawał w bezczynności. Oceniając ten stan należy mieć na uwadze czas bezczynności – ponad 3 lata i okoliczność, że pomimo wniesienia zażalenia a następnie skargi orzeczenie nadal nie zostało wydane. Wobec tego bezczynność musi być kwalifikowana, jako rażąca. Sąd uznał w takiej sytuacji za zasadne wymierzenie z urzędu organowi grzywny w wysokości 500 zł., mając na uwadze czas bezczynności do wniesienia skargi do dnia wyrokowania. Reasumując, wobec niezałatwienia sprawy przez organ administracji publicznej w terminie określonym w art. 35 K.p.a., skargę należało uznać za zasadną. Określając termin wydania stosownego aktu przez organ na jeden miesiąc od dnia zwrotu akt Sąd miał na uwadze, że sprawa, gdzie treść operatu nie była sporna, nie może być uważana za szczególnie skomplikowaną, zaś stosowny czas może być niezbędny dla aktualizacji operatu. Odnosząc się do sygnalizowanej w odpowiedzi na skargę kwestii nie uwzględnienia przez Wojewodę [...] zażalenia Wnioskodawcy na bezczynność, należy wskazać, że - wbrew wywodom organu, w uzasadnieniu postawienia z [...] grudnia 2015 r., - sama okoliczność przesyłania do stron informacji, że sprawa nie zostanie załatwiona w terminie i wskazywanie nowych końcowych dat jej rozpatrzenia nie może być uznane za działanie znoszące stan bezczynności. Z powyższych względów, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3, § 1a i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w pkt 1-3 sentencji wyroku. W pkt 4 sentencji wyroku orzeczono o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powyższej ustawy oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804). Na zasądzone koszty składają się: kwota 100 zł uiszczona tytułem wpisu od skargi, kwota 17 zł uiszczona tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcowskiego.