IV SAB/Wa 23/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-05-15

Skład orzekający: Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, posiadający stały dochód z emerytury, wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego w celu uzyskania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) nie jest zasadny, gdy skarżący, pomimo posiadania emerytury, nie wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego dla siebie. Sytuacja materialna skarżących, osiągających łączny dochód miesięczny w wysokości 2 915,77 zł i nieposiadających osób na utrzymaniu, pozwala na uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 100 zł.
Stan faktyczny
Skarżący A.Z., M.K. i A.K. wnieśli skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury (później Ministra Budownictwa) w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Wraz ze skargą wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w tym zakresie, od czego skarżący wnieśli sprzeciw. Sąd rozpoznał sprzeciw, analizując sytuację materialną skarżących.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. i A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Z., M. K., A. K. na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W skardze z dnia 28 grudnia 2008 r. M. K. oraz A.K. zarzucili bezczynność Ministrowi Budownictwa w sprawie z wniosku skarżących oraz A. Z., dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia (...) czerwca 1999 r. Wraz ze skargą skarżący wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 19 marca 2008 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie odmówił M. K. oraz A. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Od powyższego postanowienia skarżący wnieśli sprzeciw w ustawowym terminie. W uzasadnieniu podali, iż żaden przepis nie uzależnia przyznania prawa pomocy od wysokości uzyskiwanych przychodów. Skarżący podnieśli również, iż posiadanie emerytur nie stanowi samo w sobie źródła pokrycia kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Wniosek skarżących o zwolnienie od kosztów sądowych nie jest zasadny. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej : P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie M. K. oraz A. K. nie wykazali, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Należy zauważyć, iż prawo pomocy jest instytucja wyjątkową, mającą służyć osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do sądu. W niniejszej sprawie – na obecnym etapie postępowania – skarżący obowiązani są do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wysokość wpisu określa przepis § 2 ust. 1 pkt. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.), który wskazuje, iż wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach skarg na bezczynność organów administracji publicznej wynosi 100 zł. Wpis skarżących ma charakter solidarny, co oznacza, iż uiszczenie wpisu przez jedno z małżonków zwalnia drugie z tego obowiązku. Z oświadczenia skarżących o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż osiągają oni stały, miesięczny dochód z tytułu emerytury w wysokości łącznej 2 915, 77 zł. Skarżący nie mają na utrzymaniu innych osób. Powyższe okoliczności wskazują, że uiszczenie przez skarżących wpisu sądowego w kwocie 100 zł nastąpiłoby bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżących. Ustawodawca przewidział instytucję przyznania prawa pomocy i zwolnienia od kosztów sądowych jedynie w przypadkach wyjątkowych, dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej. Należy zauważyć, iż żaden przepis ustawy P.p.s.a nie zobowiązuje Sądu do wskazywania źródła pokrycia odpowiednich kosztów sądowych. Ponoszone przez skarżących wydatki nie pozwalają na stwierdzenie, iż wykazali oni, że nie są w stanie na obecnym etapie postępowania uiścić kosztów sądowych. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę należało przyjąć, iż sytuacja materialna skarżących pozwala na poniesienie kosztów sądowych. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 260 ustawy P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło