IV SAB/Wa 23/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-09-10
Skład orzekający: sędzia WSA Krystyna Napiórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja materialna wnioskodawców nie uległa pogorszeniu od czasu poprzedniego, negatywnie rozpatrzonego wniosku?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ sytuacja materialna skarżących nie uległa pogorszeniu od czasu złożenia poprzedniego wniosku, a wręcz nastąpił wzrost ich dochodów. Jednorazowy wydatek na leczenie stomatologiczne nie stanowił podstawy do uznania pogorszenia sytuacji finansowej, zwłaszcza przy stałym miesięcznym dochodzie przekraczającym kwotę wymaganą do utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. W trakcie postępowania złożyli już wcześniej wnioski o przyznanie prawa pomocy, które zostały odmówione przez Sąd pierwszej instancji i utrzymane w mocy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Obecne wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostały złożone po wzroście dochodów skarżących z tytułu świadczeń emerytalnych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. K. i A. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA Krystyna Napiórkowska po rozpoznaniu w dniu 10 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. i A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Z., M. K. i A. K. na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności postanawia odmówić M. K. i A. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] czerwca 1999 r. nr [...] w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] grudnia 1958 r. nr [...] o przejęciu na własność Państwa przedsiębiorstwa pn. "C.".
Wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które wpłynęły do Sądu w dniu 13 sierpnia 2008 r. (k. 151-152 i k. 157-158) i zostały rozpoznane niniejszym postanowieniem są już drugimi tego rodzaju wnioskami w sprawie, jako że wcześniej - w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu od skargi (k. 28) - skarżący złożyli w dniu 11 marca 2008 r. wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (k. 33-34 i k. 70-71). Wnioski te zostały rozpatrzone najpierw przez referendarza sądowego postanowieniem z dnia 20 marca 2008 r. (k. 82-84). W związku z wniesionymi sprzeciwami od tego postanowienia (k. 94-95) utraciło ono moc, a orzekający w dniu 15 maja 2008 r. Sąd (k. 102-104) odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 1 lipca 2008 r. (k. 133-135) oddalił zażalenie (k. 117-120) na postanowienie sądu pierwszej instancji uznając, że prawidłowo ocenił on sytuację materialną skarżących uznając, że są oni w stanie ponieść koszty sądowe, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł.
Kolejny wniosek skarżących o zwolnienie jej od kosztów sądowych powinien być oceniany w świetle art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p. p. s. a.", zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przyczyną odmowy przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych niniejszym postanowieniem jest brak zmiany (pogorszenia) ich sytuacji materialnej od czasu złożenia poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 11 marca 2008 r.
Zarówno bowiem z pierwszego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżących wynika, że przysługuje im spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o pow. 48 m². Od czasu złożenia poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy w dniu 11 marca 2008 r. wzrosły natomiast dochody z tytułu świadczeń emerytalnych, jakie uzyskują skarżący. Jak wynika z poprzedniego wniosku kształtowały się one w wysokości 2.915,77 zł brutto miesięcznie, natomiast - jak wynika z wniosku z dnia 13 sierpnia 2008 r. rozpatrzonego niniejszym postanowieniem - obecnie wynoszą one 3.105,30 zł brutto miesięcznie. Dochody te służą do utrzymania wyłącznie skarżących, bowiem nie mają oni nikogo na utrzymaniu. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący dołączyli zestawienie stałych przychodów i wydatków, w którym wykazali, iż uzyskiwane dochody służą niemalże w całości na pokrycie comiesięcznych zobowiązań.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p. p. s. a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Skarżący nie wykazali w nowym wniosku ani na wezwanie Sądu pismami z dnia 1 września 2008 r. (k. 210 i k. 212), aby ich sytuacja finansowa uległa pogorszeniu w stosunku do deklarowanej w poprzednio złożonym oświadczeniu, która nie dawała podstaw do przyznania prawa pomocy. Nie może stanowić o pogorszeniu jednorazowy wydatek na leczenie stomatologiczne w wysokości 494 zł, gdyż decydujące znaczenie ma okoliczność, że skarżący co miesiąc dysponują stałą kwotą świadczeń emerytalnych w wysokości większej niż w poprzednio złożonym wniosku.
W związku z powyższym Sąd postanowił, jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p. p. s. a. w związku z art. 254 § 1 p. p. s. a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło