IV SAB/Wa 26/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-01
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona może skutecznie domagać się wyznaczenia nowego adwokata z urzędu, jeśli zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a wyznaczony adwokat sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Referendarz sądowy nie może uwzględnić kolejnego wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu, jeśli prawo pomocy w tym zakresie zostało już przyznane prawomocnym postanowieniem i zostało skonsumowane przez wyznaczenie adwokata przez Okręgową Radę Adwokacką. Wnioski o zmianę pełnomocnika należy kierować do Okręgowej Rady Adwokackiej, a nie do sądu.Stan faktyczny
Skarżący B. S. złożył skargę na bezczynność Prezesa Rady Ministrów. Po odrzuceniu skargi, referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła adwokata, który sporządził opinię o braku podstaw do skargi kasacyjnej. Skarżący złożył wniosek o przyznanie nowego adwokata, twierdząc, że dotychczasowy nie reprezentował jego interesów. Referendarz odmówił przyznania nowego adwokata, wskazując na brak kompetencji sądu do wyznaczania lub zmiany pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 1 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi B. S. na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie rozpoznania skargi postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Postanowieniem z dnia 8 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę B. S. na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie rozpoznania skargi.
W dniu 27 maja 2013 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu w przedmiotowej sprawie prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnił skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowił dla niego adwokata.
Jak wynika z pisma z dnia 12 czerwca 2013 r. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego została wyznaczona przez Okręgową Radę Adwokacką adwokat K. H., która w dniu 24 czerwca 2013 r. złożyła w Sądzie opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Skarżący w dniu 3 lipca 2013 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) zwrócił się do Sądu z "wnioskiem o przyznanie nowego adwokata z urzędu na podstawie art. 118 §6 kpc", uzasadniając przedmiotowy wniosek tym, że jego zdaniem, przydzielony adwokat z urzędu nie reprezentował w tym postępowaniu interesów skarżącego.
Pismem dnia 10 lipca 2013 r. poinformowano skarżącego, że Sąd nie ma kompetencji do wyznaczania pełnomocnika ani do zmiany wyznaczonego już pełnomocnika przez Okręgowa Radę Adwokacką. Poinformowano również skarżącego, że postanowienie referendarza sądowego z dnia 27 maja 2013 r. jest prawomocne, więc nadal uprawnia skarżącego do ustanowienia dla niego ewentualnie innego pełnomocnika, bez potrzeby składania kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy.
W piśmie z dnia 25 lipca 2013 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) skarżący ponowił wniosek o przyznanie nowego pełnomocnika, domagając się wydania postanowienia "ze wskazaniem podstaw prawnych"
Referendarz sądowy zważył co następuje:
Wniosek skarżącego z dnia 3 lipca 2013 r. uzupełniony pismem z dnia 25 lipca 2013 r. referendarz sądowy uznał za wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu.
Zgodnie z art. 253 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej jako "p.p.s.a."): "O wyznaczenie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego sąd zwraca się do właściwej okręgowej rady adwokackiej, rady okręgowej izby radców prawnych, Krajowej Rady Doradców Podatkowych lub Krajowej Rady Rzeczników Patentowych. Jeżeli adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy ustanowiony w ten sposób ma podjąć czynności poza siedzibą sądu orzekającego, właściwa okręgowa rada adwokacka, rada okręgowej izby radców prawnych, Krajowa Rada Doradców Podatkowych lub Krajowa Rada Rzeczników Patentowych, na wniosek ustanowionego adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, wyznaczy w razie potrzeby adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego z innej miejscowości".
Przepis art. 244 § 3 p.p.s.a. stanowi: "Jeżeli strona we wniosku wskazała adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego, właściwa rada adwokacka, rada okręgowej izby radców prawnych, Krajowa Rada Doradców Podatkowych lub Krajowa Rada Rzeczników Patentowych, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym, wyznaczy adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego wskazanego przez stronę".
Z powyższych regulacji jednoznacznie wynika, że o osobie pełnomocnika (w niniejszej sprawie adwokata), decyduje właściwa okręgowa rada adwokacka, ewentualnie w porozumieniu ze wskazanym przez stronę adwokatem – jeżeli wnioskodawca wskaże jako pełnomocnika konkretną osobę. Właściwość Sądu obejmuje rozpoznanie wniosku w przedmiocie prawa pomocy i wydanie orzeczenia o przyznaniu lub odmowie przyznania stronie tego prawa. Sąd (referendarz sądowy) przyznając prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata nie wskazuje jego personaliów, a jedynie ocenia wystąpienie ustawowych przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy w określonym zakresie.
W rozpoznawanej sprawie postanowieniem z dnia 27 maja 2013 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnił go od kosztów sądowych oraz ustanowił dla niego adwokata. Postanowienie to jest prawomocne. Sąd na podstawie ww. przepisu art. 253 p.p.s.a przekazał postanowienie referendarza do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. z wnioskiem o wyznaczenie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w piśmie dnia 12 czerwca 2013 r. ustanowiła pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego adw. K. H.
Wskazanie adwokata z urzędu przez właściwą okręgową Radę Adwokacką i podjęcie przez niego czynności (zapoznanie się z aktami sprawy i sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej) stanowi wykonanie wydanego w danej sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. W powyższej sytuacji strona nie może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego adwokata z urzędu, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane. Ewentualne wnioski o zmianę pełnomocnika w tej sprawie strona powinna kierować do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. a nie do Sądu.
Tym samym, kolejny wniosek o ustanowienie adwokata nie może zostać uwzględniony, bowiem strona na mocy postanowienia referendarza sądowego ma już przyznane prawo pomocy w tym zakresie.
Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło