IV SAB/Wa 262/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-30
Skład orzekający: Magdalena Durzyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zwrotu składek na ubezpieczenie zdrowotne mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zwrotu składek na ubezpieczenie zdrowotne podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, ponieważ sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym zwrotu nienależnie opłaconych składek, rozstrzygane są przez sądy powszechne, a nie sądy administracyjne. Właściwość sądu administracyjnego ograniczona jest do spraw wskazanych w art. 3 i 4 PPSA, a sprawy dotyczące decyzji ZUS weryfikowane są w drodze odwołania do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych.Stan faktyczny
B. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zwrotu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o odrzucenie skargi. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną z przyczyn procesowych.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. G. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zwrotu składek na ubezpieczenie zdrowotne postanawia odrzucić skargę
Pismem z dnia 2 sierpnia 2013 r. B. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zwrotu składek na ubezpieczenie zdrowotne.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Skarga podlega odrzuceniu z przyczyn procesowych bez badania jej zarzutów merytorycznych. Sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.").
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 i 2 ww. ustawy sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Bezczynność zatem oznacza stan, w którym organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej określonej sprawy administracyjnej, nie mniej może być złożona jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Przedmiotem postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie jest bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zwrotu składki na ubezpieczenie zdrowotne. Zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 z późn. zm.) zwrot nienależnie opłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne następuje na zasadach określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych. Jednocześnie w myśl art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 z późn. zm.) Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności:
1) zgłaszania do ubezpieczeń społecznych;
2) przebiegu ubezpieczeń;
3) ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek;
3a) ustalania wymiaru składek na Fundusz Emerytur Pomostowych i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu tych składek;
4) ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych;
5) wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Odwołanie od decyzji Zakładu przysługuje do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Odwołanie do sądu przysługuje również w razie niewydania decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub inne roszczenia (art. 83 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych). Oznacza to, że w ustawie systemowej została przyjęta zasada, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych podlegają rozpoznaniu i rozstrzygnięciu w trybie postępowania administracyjnego, a weryfikacja podjętych w tym zakresie decyzji następuje w drodze postępowania sądowego, stosownie do reguł określonych w k.p.c., tj. przez właściwy sąd powszechny - sąd pracy i ubezpieczeń społecznych (por. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych. Komentarz, pod red. B. Gudowskiej, J. Strusińskiej-Żukowskiej, Warszawa 2011, s. 777, 966-967; R. Kędziora: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 2, Warszawa 2008, s. 882-883).
Z uwagi zatem na fakt, iż w sporze powstałym na tle sprawy będącej przedmiotem rozpoznania właściwy jest sąd powszechny, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło