IV SAB/Wa 291/16
WyrokWSA w Warszawie2016-09-30
Skład orzekający: Wanda Zielińska - Baran, Anita Wielopolska, Małgorzata Małaszewska – Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie skargi na bezczynność organu, jeśli organ wydał decyzję po wniesieniu skargi, ale przed wydaniem orzeczenia przez sąd?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe zainicjowane skargą na bezczynność organu staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu, jeżeli organ wydał decyzję lub inny akt po wniesieniu skargi, a przed wydaniem orzeczenia przez sąd. Sąd, umarzając postępowanie, stwierdza jednocześnie, czy stwierdzona wcześniej bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, oceniając ciężar gatunkowy wadliwości działania organu.Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w zakresie rozpatrzenia odwołania od decyzji Wojewody ustalającej odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości. Skarżąca podniosła, że Minister nie podjął żadnych czynności w sprawie przez ponad miesiąc, naruszając przepisy k.p.a. Minister poinformował o niemożności rozpatrzenia sprawy w terminie ze względu na jej skomplikowany charakter i dużą liczbę spraw, wyznaczając nowy termin. Następnie Minister wydał decyzję uchylającą decyzję Wojewody i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Ministra Infrastruktury i Budownictwa do rozpatrzenia odwołania, stwierdził, że Minister dopuścił się bezczynności, ale nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska - Baran (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Anita Wielopolska, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 września 2016 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia odwołania 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Ministra Infrastruktury i Budownictwa do rozpatrzenia odwołania D. B. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] 2. stwierdza, że Minister Infrastruktury i Budownictwa w zakresie rozpatrzenia wniosku wskazanego w pkt 1 sentencji wyroku dopuścił się bezczynności, 3. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 4. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz skarżącego [...] S.A. z siedzibą w [...] kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 30 czerwca 2016 r. [...] S.A. z siedzibą w [...] wniosła skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w zakresie rozpatrzenia odwołania D. B.od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015 r., znak [...] o ustaleniu odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości podczas realizacji inwestycji celu publicznego w postaci budowy [...] w wysokości 3705,00 zł. Pełnomocnik skarżącej Spółki podał, że w dniu 11 kwietnia 2016 r. Wojewoda [...] przekazał odwołanie Ministrowi. Przez ponad miesiąc Minister nie podjął żadnej czynności, ani nie powiadomił stron o przyczynie zwłoki czym naruszył zarówno przepis art. 35 § 3 k.p.a., jak i art. 36 k.p.a.
Pismem z dnia 20 maja 2016 r. skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa polegającego na niewydaniu w terminie decyzji w sprawie odwołania D.B. Minister pismem z dnia 25 maja 2016 r. poinformował strony, że rozpatrzenie sprawy w terminie nie jest możliwe ze względu na skomplikowany charakter sprawy, jak również z powodu dużej ilości spraw wpływających do Ministerstwa. Pełnomocnik skarżącej wniósł o zobowiązanie Ministra do wydania decyzji w terminie do 15 sierpnia 2016 r. i stwierdzenie, że bezczynność Ministra miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podnosząc, że pismem z dnia 25 maja 2016 r. poinformował strony postępowania, że nie jest możliwe rozpatrzenie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. ze względu na dużą ilość spraw i rozpatrywanie wniosków wg kolejności wpływów i wskazując jednocześnie termin załatwienia sprawy do dnia 31 sierpnia 2016 r. Minister wskazał, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2016 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zdaniem Ministra skoro w piśmie z dnia 25 maja 2016 r. wyznaczył termin załatwienia sprawy do dnia 31 sierpnia 2016 r. to stan bezczynności nie zaistniał z uwagi na wydanie decyzji w dniu [...] sierpnia 2016 r. W tej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie wskazać należy, iż w myśl art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jej przedmiotem jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia przysługujących skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Jeżeli, jak w niniejszej sprawie, skarga dotyczy bezczynności organu administracji, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć wniesienie wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie przewidzianym w art. 37 k.p.a. W niniejszej sprawie skarżący pismem z dnia 20 maja 2016 r. wezwał Ministra do usunięcia naruszenia prawa, tym samym spełniony został formalny warunek do wniesienia skargi na bezczynność organu. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Według naczelnej zasady postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 12 k.p.a. organy administracji winny działać w sprawie wnikliwie i szybko. W myśl art. 35 § 1 i 3 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. W orzecznictwie, jak i w doktrynie utrwalił się pogląd, że bezczynność ma miejsce wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem aktu. Podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność organu, Sąd uwzględnia stan sprawy istniejący w dniu orzekania. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, w dniu 12 kwietnia 2016 r. do organu wpłynęło odwołanie D. B. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2016 r. Stosownie do treści art. 36 § 3 k.p.a. termin załatwienia przedmiotowej sprawy upływał w dniu 12 maja 2016 r. Minister terminu tego nie dochował, jak również nie dopełnił obowiązku powiadomienia stron postępowania o przyczynach zwłoki w załatwianiu sprawy, jak również nie podał nowego terminu wydania rozstrzygnięcia. Dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność w dniu 3 sierpnia 2016 r. Minister w wyniku rozpatrzenia odwołania D. B. wydał decyzję nr [...], o uchyleniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2016 r. Z powyższych okoliczności wynika, że Minister po wniesieniu skargi, a przed wydaniem orzeczenia przez Sąd wydał decyzję w przedmiotowej sprawie. Oznacza to, że z datą wydania decyzji organ nie pozostawał już w bezczynności. Wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi na bezczynność. Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie jego bezczynności staje się bezprzedmiotowe (vide: uchwała 7 sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009/4/63). W tych warunkach postępowanie sądowe zainicjowane niniejszą skargą stało się bezprzedmiotowe, dlatego też podlegało ono umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Stosownie zaś do treści art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na bezczynność jednocześnie stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu zaistniała w sprawie bezczynność w okresie od dnia 12 kwietnia 2016 r. do dnia 25 maja 2016 r., nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę kwestę Sąd miał na uwadze, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy. W niniejszej sprawie Minister wprawdzie nie rozpatrzył odwołania w miesięcznym terminie określonym art. 35 § 3 k.p.a., a więc do dnia 12 maja 2016 r., to mimo to działaniu organu nie można przypisać rażącego naruszenia prawa w sytuacji, gdy wydanie decyzji nastąpiło w dniu [...] sierpnia 2016 r., a więc przed zakreślonym przez organ terminem – 31 sierpnia 2016 r. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 , art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło