IV SAB/Wa 302/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-27
Skład orzekający: Monika Stępkowska – Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w postępowaniu o wznowienie postępowania sądowego przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne oraz za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Sąd przyznał adwokatowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenie za zastępstwo prawne w postępowaniu o wznowienie postępowania sądowego oraz za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wysokość wynagrodzenia została ustalona na podstawie przepisów rozporządzeń dotyczących kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, z uwzględnieniem stawek obowiązujących w poszczególnych instancjach i rodzaju czynności.Stan faktyczny
J. C. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA. W postępowaniu tym przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Pełnomocnik z urzędu, adw. A.K., złożyła pismo stanowiące sprecyzowanie skargi oraz wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Po odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, pełnomocnik złożyła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i ponownie wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokat A. K. ze środków budżetowych WSA w Warszawie kwotę 360 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne oraz kwotę 82,80 zł tytułem podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat A. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. C. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2014 r. , sygn. akt IV SAB/WA 194/14 postanawia: przyznać adwokat A. K. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 82,8 (osiemdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług.
J. C. pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. akt IV SAB/Wa 194/14.
W postępowaniu, którego wznowienia domagał się skarżący postanowieniem z dnia 18 grudnia 2013 r. przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w W. wyznaczyła adw. A.K. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego. Zatem ustanowiony w postępowaniu pełnomocnik z urzędu w ramach przyznanego stronie prawa pomocy, reprezentuje skarżącego również w postępowaniu wywołanym skargą o wznowienie tego postępowania (por. uchwała NSA z 2 grudnia 2010, sygn. akt II GPS 2/10).
Pełnomocnik z urzędu skarżącego w dniu [...] grudnia 2016 r. stawiła się w sądzie w celu przejrzenia akt sprawy oraz złożyła pismo, stanowiące sprecyzowanie skargi o wznowienie postępowania. W piśmie z tym adw. A.K. zwróciła się również o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, która to pomoc nie została opłacona ani w całości ani w części.
Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. C. o wznowienie postępowania.
Odpis postanowienia został doręczony pełnomocnikowi z urzędu skarżącego w dniu 25 stycznia 2017 r.
W dniu 30 stycznia 2017 r. adw. A.K. stawiła się w sądzie oraz przedłożyła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie, zwracając się o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, które nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje:
Przede wszystkim należy wskazać, że w niniejszej sprawie wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmuje:
- przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącemu w pierwszej instancji oraz
- przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Przepis § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2016 r. poz. 1714), dalej: "rozporządzenia z 3 października 2016 r." stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W rozpoznawanej sprawie postępowanie w pierwszej instancji zostało wszczęte w dniu 4 sierpnia 2016 r., a zatem przed wejściem w życie powołanego rozporządzenia (tj. przed 2 listopada 2016 r.). Z tego też względu zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w postępowaniu w pierwszej instancji reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2015 r. poz. 1801), dalej: "rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r."
Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie do ust. 2 tego przepisu ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
W myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit "c" tego rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji 480 zł.
Uwzględniając, stosownie do § 4 ust. 2 powoływanego rozporządzenia, zarówno niezbędny nakład pracy wyznaczonego adwokata, jak i charakter sprawy, nie znaleziono podstaw do ustalenia opłaty wyższej niż ½ opłaty maksymalnej określonej w wyżej powołanych przepisach.
W rozpoznawanej sprawie, należało zatem ustalić wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w pierwszej instancji w wysokości 240 zł (tj. ½ opłaty maksymalnej).
Stosownie do § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłata ulega podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług, w rozpoznawanej sprawie jest to kwota 55,20 zł.
Natomiast opłata za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została ustalona na podstawie przepisów rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., w związku z tym, że postępowanie w drugiej instancji (sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej) zostało zainicjowane po wejściu w życie przedmiotowego rozporządzenia.
W myśl § 21 ust. 1 pkt 2 lit. "b" rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi – 50 % stawki minimalnej określonej w pkt. 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna określona w pkt. 1 omawianego przepisu wynosi 240 zł.
Natomiast stosownie do treści § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1 i 2 podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik z urzędu skarżącej sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz złożył wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawierający oświadczenie o nieopłaceniu tych kosztów ani w całości ani w części.
W tej sytuacji uznano, że należy mu przyznać wynagrodzenie za zastępstwo prawne w kwocie 120 zł (50 % stawki minimalnej, bowiem reprezentował on skarżącą w postępowaniu w pierwszej instancji). Podatek od towarów i usług wynosi 27,60 zł.
Z tych względów, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło