IV SAB/Wa 327/15

Dnia 19 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Golat, po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi H. D. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych w przedmiocie rozpatrzenia wniosku postanawia: odrzucić skargę. H. D. (dalej zwany "Skarżącym") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie renty z tytułu utraty zdrowia w wyniku działań funkcjonariuszy Służby Bezpieczeństwa. W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że w dniu 26 sierpnia 2013 r. złożył wniosek o przyznanie renty, który do chwili obecnej nie został rozpoznany. Wyjaśnił również, że sprawa o zadośćuczynienie przeciwko Skarbowi Państwa – Ministrowi Spraw Wewnętrznych zakończyła się oddaleniem apelacji ze względu na przedawnienie. Jednak w niniejszej sprawie doznana krzywda – zdaniem Skarżącego – uzasadnia dobrowolne przyznanie mu renty przez Ministra Spraw Wewnętrznych, bowiem Skarżący w jej wyniku nie ukończył studiów w Wyższym Seminarium Duchownym w [...]. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych wniósł o jej odrzucenie ze względu na brak kognicji sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności. Stosownie natomiast do art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej zwanej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne, 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4) inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, 5) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w pkt 1-4a. Wyjaśnienia wymaga, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności nie podejmuje jej w przewidzianym prawem terminie. Sądy administracyjne rozpatrują skargi na bezczynność organów wyłącznie w zakresie postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem: decyzji administracyjnych, postanowień w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty oraz postanowień w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, jak również pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach, bądź też wydaniem innych aktów lub podjęciem czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skarżący zarzuca Ministrowi Spraw Wewnętrznych bezczynność w rozpoznaniu wniosku o przyznanie renty z tytułu utraty zdrowia w wyniku działania Służby Bezpieczeństwa. Analizując treść skargi oraz wniosku Skarżącego z dnia 26 sierpnia 2013 r. należy stwierdzić, że zaskarżona bezczynność nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ nie należy do przypadków określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a P.p.s.a., a przepisy ustaw szczególnych nie przewidują sądowej kontroli w tego typu sprawie. Należy zauważyć, że Minister Spraw Wewnętrznych w stanie prawnym na dzień wniesienia wniosku, jak również obecnie obowiązującym, nie posiada kompetencji do przyznania renty z ww. przyczyn. Powyższy organ administracji uprawniony jest jedynie do przyznania odszkodowań przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Biurze Ochrony Rządu oraz wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą żołnierzy, którzy pełnili służbę w jednostkach wojskowych podporządkowanych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, co wynika z przepisów ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o odszkodowaniach przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji (Dz. U. Nr 53, poz. 345 ze zm.) obowiązującej do 31 czerwca 2014 r. oraz obecnie obowiązującej ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą (Dz. U. z 2014 r., poz. 616 ze zm.). Ponadto oceniając kompetencje Ministra Spraw Wewnętrznych w zakresie przyznawania w drodze decyzji administracyjnych świadczeń z tytułu zaopatrzenia emerytalno-rentowego, stosownie do ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2013 r., poz. 667 ze zm.), stwierdzić należy brak właściwości tego organu administracji do przyznania Skarżącemu wnioskowanej renty. Wskazać należy, iż roszczenie zgłoszone przez Skarżącego związane jest z wykonywaniem władzy publicznej. Natomiast zgodnie z art. 417 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.) za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. W związku z powyższym należało uznać, że z uwagi na cywilnoprawny charakter roszczeń zgłoszonych przez Skarżącego, stosownie do art. 2 § 1 ustawy z dnia z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2014 r., poz. 101 ze zm.), do ich rozpoznania powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych, oraz Sąd Najwyższy, a ewentualne przyznanie renty może nastąpić na podstawie prawomocnego wyroku sądowego. Skoro zatem Minister Spraw Wewnętrznych nie był zobowiązany do wydania żadnego z aktów lub czynności określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a., skarga na bezczynność w rozpatrzeniu wniosku Skarżącego z dnia 26 sierpnia 2013 r. nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że sprawa niniejsza nie należy do właściwości sądu administracyjnego, w związku z czym, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a., skargę odrzucił, jako niedopuszczalną.