IV SAB/Wa 332/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Anita Wielopolska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 listopada 2016 r. sprawy ze skargi J. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania za nieruchomość oddala skargę Pismem z dnia 5 sierpnia 2016 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] reprezentowana przez adwokata złożyła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] w sprawie ustalenia wysokości odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działki o nr [...] i [...], położoną w dzielnicy [...] w [...], w obrębie [...], przeznaczoną pod "Budowę węzła [...], przebudowa ulicy [...] na terenie [...] w województwie [...]", wnosząc o stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania i że miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. Uzasadniając skargę pełnomocnik Spółki wskazał, że postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania zostało wszczęte w sierpniu 2009 r. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2013 r. ustalił wysokość odszkodowania, jednak decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 201 r. została uchylona i sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...], Wojewoda ustalił odszkodowanie na rzecz Spółki. Pełnomocnik wskazał, że w dniu 1 lipca 2016 r., po 5 miesiącach od wydania ww. decyzji, Minister wydał postanowienie, w którym uznał zażalenie Spółki z dnia 12 stycznia 2016 r. za niezasadne. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie przedstawiając tok podejmowanych czynności od wydania w dniu 27 sierpnia 2009 r. zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania, do dnia [...] lipca 2016 r., w którym Minister Infrastruktury i Budownictwa wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2016 r. o ustaleniu odszkodowania na rzecz skarżącej Spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. sądy administracyjne zostały powołane do rozpoznawania skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekle prowadzenie postepowania w przypadku określonym w pkt 4a. Wśród zasad ogólnych postępowania administracyjnego szczególne znaczenie z punktu widzenia jego sprawności odgrywa wyrażona w art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: k.p.a.) zasada szybkości i prostoty postępowania. Jej realizacja zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych, organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jak i w doktrynie podkreśla się, że przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski (w): B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011, str. 238). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Zauważyć należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym także wskazano, iż długi czas trwania postępowania nie może być utożsamiany z przewlekłością postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt II GPP 4/10). Nie każda zwłoka może być przyczyną stwierdzenia przewlekłości, lecz jedynie zwłoka nieuzasadniona. Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być na podstawie zarówno analizy charakteru dokonywanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. Przewlekłość postępowania odmiennie od bezczynności organu w sprawie jest zatem pojęciem względnym, albowiem przewlekłość postępowania zachodzi, gdy zwłoka w rozpoznaniu sprawy przez organ jest nadmierna (rażąca) i nie znajduje uzasadnienia w obiektywnych okolicznościach sprawy. Mając na uwadze powyższe rozważania oraz stan faktyczny niniejszej sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że wbrew zarzutowi skargi, Wojewoda [...] postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania nie prowadził w sposób przewlekły. Wszelkie czynności były podejmowane zasadnie, w odstępach czasu uzasadnionych ich charakterem. Nie można mówić także, aby organ podejmował czynności zbędne dla ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy i zakończenia postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu czynności podejmowane były zasadnie i bez zbędnej zwłoki. Organ nie działał też opieszale ani niesprawnie. Podkreślić należy, że zasada szybkości postępowania, wyrażona w art. 12 k.p.a., jest współzależna z zasadą prawdy obiektywnej, a szybkość prowadzonego postępowania nie może pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela, w szczególności obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. W sprawie istotny jest także fakt, iż postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...], Minister Infrastruktury i Budownictwa uznał zażalenie skarżącej Spółki na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za nieuzasadnione. Z akt sprawy wynika, że Wojewoda [...] pismem z dnia [...] sierpnia 2009 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. Wojewoda zawiesił postępowanie z urzędu w związku z koniecznością rozpatrzenia odwołań od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2007 r. w sprawie lokalizacji inwestycji budowa węzła [...] w [...] (...) w związku z wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 1 września 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 643/09. Po podjęciu zawieszonego postępowania w dniu [...] lutego 2012r. postanowieniem nr [...], Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...], ustalił wysokość odszkodowania. Decyzja ta została uchylona decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2015 r. a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W dniu [...] października 2015 r. rzeczoznawca majątkowy T. S. sporządziła dwa operaty szacunkowe. Natomiast pełnomocnik Spółki w dniu 15 października 2015 r. wniosła o ustalenie odszkodowania według operatu opracowanego przez rzeczoznawcę majątkowego M. D. i o powiększenie odszkodowania o 5% wartości nieruchomości. Następnie w dniu 5 stycznia 2016 r. rzeczoznawca majątkowy przedłożyła nowy operat z dnia [...] grudnia 2015 r. z uwagi na błąd obliczeniowy w operacie z dnia [...] października 2015 r. Pismem z dnia 7 stycznia 2016 r. Wojewoda przedłużył postępowanie do dnia [...] lutego 2016 r. Decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] ustalił wysokość odszkodowania na rzecz skarżącej Spółki. Wnikliwa analiza akt sprawy pozwoliła przyjąć, że w okolicznościach niniejszej sprawy, wbrew zarzutom skargi, nie doszło do przewlekłości postępowania Wojewody [...]. Organ w toku tego postępowania podejmował szereg działań w sposób właściwy i w termiach zakreślonych przepisami prawa. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił