IV SAB/Wa 34/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Aneta Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego [...] w przedmiocie respektowania zaleceń lekarskich postanawia: odrzucić skargę. M. P. ("skarżący") wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego [...] w przedmiocie respektowania zaleceń lekarskich. Dyrektor Aresztu Śledczego [...], w odpowiedzi na skargę, wskazał, że Służba Zdrowia Aresztu Śledczego [...] zapewniła skarżącemu opiekę medyczną, niedopuszczając do pogorszenia stanu jego zdrowia. Sąd zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 2 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. 2012 r. poz. 270) – dalej w skrócie: "P.p.s.a."] kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności w nim niewymienionych oznacza, że sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym, zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., skarga podlega odrzuceniu. Ponadto, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.). Każde merytoryczne rozpatrzenie skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy skarga spełnia wymogi formalne i została złożona w przewidzianym w prawie trybie i terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co prowadzi do jej odrzucenia. W niniejszej sprawie skarżona jest bezczynność organu, jednak nie zawsze takie zaniechanie organu może być przedmiotem skargi. Bezczynność organów, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. podlega kontroli sądu administracyjnego tylko wtedy, gdy organ nie podejmuje czynności czy też nie wydaje orzeczenia, które mogłyby być zaskarżone do sądu administracyjnego. Jeśli kognicji sądu administracyjnego nie podlega dana działalność organu, to i bezczynność organu w tym zakresie nie będzie mogła być kontrolowana w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Skarżący zarzucił organowi – Dyrektorowi Aresztu Śledczego [...] – bezczynność w przedmiocie respektowania zaleceń lekarskich. Zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy [(Dz. U. Nr 90, poz. 557 z późn. zm.) – dalej w skrócie: "K.k.w."] nadzór nad legalnością i prawidłowością wykonywania kary pozbawienia wolności, kary aresztu, tymczasowego aresztowania, zatrzymania oraz środka zabezpieczającego związanego z umieszczeniem w zakładzie zamkniętym, a także kar porządkowych i środków przymusu skutkujących pozbawienie wolności sprawuje sędzia penitencjarny. Sędzia penitencjarny (art. 34 § 1 K.k.w.), uchyla sprzeczną z prawem decyzję organu wymienionego w art. 2 pkt 5 i 6 K.k.w., o ile dotyczy ona osoby pozbawionej wolności. W art. 2 pkt 5 K.k.w. jako organy postępowania wykonawczego wskazano dyrektora zakładu karnego, aresztu śledczego, a także dyrektora okręgowego i Dyrektora Generalnego Służby Więziennej albo osobę kierującą innym zakładem przewidzianym w przepisach prawa karnego wykonawczego oraz komisję penitencjarną. Na decyzję sędziego penitencjarnego skazanemu przysługuje skarga do sądu penitencjarnego, w którego okręgu wydano decyzję (art. 34 § 2 K.k.w.). Natomiast rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. z 2013 r. poz. 647) reguluje tryb prowadzenia postępowania zaskarżającego działalność jednostek organizacyjnych Służby Więziennej. Organy te nie są jednak organami administracji publicznej, lecz organami postępowania wykonawczego, a rozpoznawana przez nie sprawa nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej. Choć jest ona załatwiana w formie decyzji (art. 34 § 2 K.k.w.), to nie jest to decyzja administracyjna, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a., stąd nie podlega kontroli sądu administracyjnego, lecz sądu penitencjarnego (art. 34 § 2 K.k.w.), którym jest sąd okręgowy (art. 3 § 2 K.k.w.). W związku z powyższym, bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego [...] w przedmiocie respektowania zaleceń lekarskich nie podlega rozpoznaniu w trybie postępowania administracyjnego. Wskazany brak działania organu podlega rozpoznaniu przez sąd powszechny (sąd penitencjarny), który jest właściwy w sprawach wskazanych w przywołanym art. 32 K.k.w. W związku z tym, skoro rozstrzygnięcia organów wykonawczych na mocy przepisów K.k.w. nie podlegają kognicji sądów administracyjnych, skarżącemu nie przysługuje również skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu w tym przedmiocie. W tym stanie rzeczy Sąd – na mocy art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji postanowienia.