IV SAB/Wa 348/15

WyrokWSA w Warszawie2016-02-16

Skład orzekający: Piotr Korzeniowski, Magdalena Durzyńska, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent miasta dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o odszkodowanie, ponieważ organ nie podjął stosownego rozstrzygnięcia w ustawowym terminie, mimo wyznaczenia dodatkowego terminu przez organ II instancji. Bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa ze względu na długotrwałość postępowania i brak aktywności organu. Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w terminie miesiąca.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość w dniu 25 września 2014 r. Organ I instancji (Prezydent miasta) wielokrotnie odmawiał wszczęcia postępowania, uznając sprawę za cywilnoprawną. Po zażaleniu skarżącego na bezczynność, organ II instancji (Wojewoda) uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył organowi I instancji dodatkowy termin na rozpatrzenie wniosku. Mimo to, organ I instancji nie wydał rozstrzygnięcia w wyznaczonym terminie, informując jedynie o przewidywanym terminie zakończenia postępowania. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązał Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku S.T. z dnia 25 września 2014 r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2. stwierdził, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku; 3. stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądził od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego S.T. kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Magdalena Durzyńska sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 lutego 2016 r. sprawy ze skargi S.T. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku S.T. z dnia 25 września 2014 r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość położoną w Dzielnicy [...] przy ul. [...], stanowiącą działkę nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 953 m2 – w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2. stwierdza, że Prezydent [...] dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku, o którym mowa w pkt 1. wyroku; 3. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego S.T. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W piśmie z 25 września 2014 r., (które zostało przekazane do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu [...] w Dzielnicy [...] w dniu 26 września 2014 r.) S.T. (dalej: skarżący) wystąpił o ustalenie odszkodowania za działkę nr [...] o pow. 953 m² z obr. [...] przy ul. [...] w [...]. W piśmie z 20 października 2014 r. Biuro Gospodarki Nieruchomościami Urzędu [...] poinformowało wnioskodawcę, że zgodnie zapisem w ewidencji gruntów działka nr [...] z obrębu [...], użytek RV (grunty rolne) położona przy ul [...], stanowi współwłasność (w różnych udziałach) skarżącego oraz innych osób fizycznych. Powyższy stan prawny potwierdza zapis w księdze wieczystej KW [...]. Przedmiotowa nieruchomość nie stanowi własności [...], w związku z powyższym brak jest przesłanki do ewentualnego wszczęcia procedury odszkodowawczej. Prezydent [...] (dalej: organ I instancji) podtrzymał stanowisko zawarte w poprzedniej korespondencji, że brak jest podstaw formalno-prawnych do przeprowadzenia negocjacji w sprawie odszkodowania za działkę nr ewd. [...] z obrębu [...]. W piśmie z 24 listopada 2014 r. skarżący złożył do Wojewody [...] (dalej: organ II instancji) zażalenie na "bezczynność Urzędu Miasta [...] Biuro Gospodarki Nieruchomościami" W zażaleniu podniósł, że od marca 2012 r. prowadzi korespondencję z Biurem Gospodarki Nieruchomościami w sprawie zapłaty odszkodowania za przejętą przez Urząd Dzielnicowy [...] w decyzji nr [...] z [...] lipca 1989 r. na rzecz Skarbu Państwa działkę nr [...] położoną przy ul. [...] w [...], a przeznaczoną pod ulicę. W postanowieniu z [...] marca 2015 r. nr [...], które wpłynęło do organu I instancji w dniu 6 marca 2015 r., Wojewoda [...], uznał wniesione w sprawie zażalenie za uzasadnione oraz wyznaczył Prezydentowi [...] dodatkowy termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 3 miesiące od daty doręczenia tego postanowienia. Zdaniem Wojewody [...],S.T. jest stroną w przedmiotowej sprawie. Wniosek z 25 września 2014 r. spowodował wszczęcie postepowania administracyjnego. Wojewoda stwierdził, że organ I instancji powinien niniejszą sprawę załatwić przez wydanie stosownego aktu administracyjnego, co oznacza, że od dnia złożenia podania do dnia wniesienia zażalenia wniosek nie został rozpatrzony. Zdaniem organu II instancji, w chwili wniesienia omawianego zażalenia organ I instancji pozostawał w zwłoce w załatwieniu sprawy. Organ I instancji w piśmie z 29 czerwca 2015 r. poinformował skarżącego, że w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte postępowanie administracyjne, a wniosek został zarejestrowany pod wskazanym w tym piśmie numerem. W piśmie z 30 czerwca 2015 r. organ I instancji na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. zawiadomił skarżącego, że wniosek o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość zostanie rozpatrzony do końca 2015 r. W skardze skarżący podnosi, że od marca 2012 r. prowadzi korespondencję z Urzędem Miasta [...] Biuro Gospodarki Nieruchomościami w sprawie wykonania prawomocnej decyzji z [...] lipca 1989 r. Urzędu Dzielnicowego [...], to jest wszczęcie postępowania zmierzającego do wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną na rzecz Skarbu Państwa działkę o powierzchni 953 m² z obrębu [...] położoną w [...] przy ul. [...]. W każdym piśmie Biuro Gospodarki Nieruchomościami odmawiało wszczęcia tego postępowanie, informując, że brak jest podstaw formalnoprawnych do wypłacenia odszkodowania za działkę nr ewid. [...] z obrębu [...], i sprawy odszkodowania mają charakter cywilno-prawny, w związku z tym nie mogą być rozpatrywane w trybie administracyjnym. Skarżący w skardze wyjaśnia ponadto, że zgodnie z tymi informacjami, jakie uzyskał od organu I instancji skierował pozew o odszkodowanie do Sądu Okręgowego [...], który jego pozew odrzucił wskazując na konieczność postępowania w trybie administracyjnym. Z tego powodu skierował zatem w dniu 25 września 2014 r. wniosek o wypłacenie odszkodowania za przejętą na rzecz Skarbu Państwa działkę do Prezydenta [...] jako Starosty [...]. Organ I instancji za pośrednictwem Biura Zarządu Nieruchomościami powtórzył w piśmie z 20 października 2014 r. znane skarżącemu stanowisko, że "brak jest podstaw przeprowadzenia negocjacji w sprawie odszkodowania za działkę nr. ewid. [...] z obrębu [...]". Z tego powodu skarżący skierował do organu II instancji, zażalenie na bezczynność Prezydenta [...]. W odpowiedzi na skargę organ I instancji przedstawił stan faktyczny sprawy i wniósł o oddalenie skargi oraz podniósł, że Wydział Nieruchomości Skarbu Państwa zwrócił się do Delegatury o przekazanie akt podziałowych dotyczących nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...], gdyż w dostarczonej do tut. Wydziału teczce zastępczej znajdowały się jedynie kopie dokumentów nie potwierdzone za zgodność z oryginałem. Z otrzymanych informacji wynikało, iż dokumenty są w Wydziale prawnym. W zawiadomieniu z 29 czerwca 2015 r. Wydział Nieruchomości Skarbu Państwa poinformował, że w przedmiotowej sprawie wszczęte zostało postępowanie administracyjne, jednocześnie Wydział zwrócił się do strony z prośbą o dostarczenie dokumentów, bez których zakończenie przedmiotowego postępowania nie jest możliwe. Zdaniem organu I instancji ww. dokumenty nie zostały uzupełnione przez stronę. Organ I instancji w odpowiedzi na skargę poinformował, że sprawy w Wydziale Nieruchomości Skarbu Państwa załatwiane są według kolejności zebranego w sprawie materiału dowodowego. Ww. postępowania winny mieć za cel ustalenie stanu faktycznego w sposób pewny, a nie jedynie prawdopodobny. Wobec powyższego bez uzupełnienia dokumentów nie jest możliwe zakończenie przedmiotowego postępowania. Organ I instancji podniósł jednocześnie, że postępowanie odszkodowawcze wiąże się z dysponowaniem środkami publicznymi, toteż powinno być szczególnie wnikliwe i rzetelne, nie zaś pochopne, inspirowane szybkością za wszelką cenę. Obowiązek niezwłocznego załatwienia sprawy nie może bowiem naruszać obowiązków spoczywających na organie na mocy innych przepisów, w szczególności wynikających z art. 7, 9 i 10 oraz 77 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm. dalej: k.p.a.). Według organu I instancji, zasada szybkości postępowania, wyrażona w art. 12 k.p.a. nie jest jedyną wartością proceduralną, ale jest powiązana z zasadą prawdy materialnej z art. 7 k.p.a. Szybkość prowadzonego postępowania nie może przeczyć obowiązkowi organu dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie słuszność interesu obywatela ale też interes społeczny. Organ I instancji uznaje, że z uwagi na niedostarczenie przez skarżącego niezbędnych dokumentów wymienionych w zawiadomieniu z 29 czerwca 2015 r., skarga jest nieuzasadniona. Organ wskazuje ponadto, że strona w piśmie z 30 czerwca 2015 r. poinformowana została, o przewidywanym terminie zakończenia postępowania, tj. do 31 grudnia 2015 r. Zdaniem organu I instancji, w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki wynikające z treści art. 35 i 36 k.p.a., a działania Prezydenta [...] nie wyczerpują znamion przewlekłości postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Analiza zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału aktowego wskazuje na zasadność skargi. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kognicja sądu administracyjnego obejmuje m.in. kontrolę działalności administracji publicznej przez orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadku, gdy nie wydają decyzji administracyjnej w sprawach indywidualnych, podlegających załatwieniu w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Rozpatrując skargę na bezczynność sąd kontroluje, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a powołanej ustawy oraz czy zwłoka w załatwieniu sprawy przekroczyła terminy określone w przepisach prawa. Zatem skarga wniesiona w tym trybie jest środkiem dyscyplinującym organy administracji publicznej do terminowego załatwiania spraw, mającym na celu wyeliminowanie stanu bezczynności organu i doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej. Istotę bezczynności oddaje w pełni teza wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 listopada 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 590/13 (LEX nr 1406499), w której stwierdzono, że bezczynność organu zachodzi, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie - ale mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Okoliczności, które spowodowały zwłokę organu oraz sposób działania organu w toku rozpoznawania sprawy jak też zaniechania), w tym stopień przekroczenia terminów, będą miały znaczenie dla oceny sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była rażąca w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., czy też nie. Wskazać należy, że realizacja zasady ogólnej szybkości i racjonalnego postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie oznacza to obowiązek podjęcia nie jakichkolwiek działań, lecz działań celowych, zmierzających do rozpatrzenia wniosku skarżącego z 24 września 2014 r. o wypłatę odszkodowania za przejętą na podstawie decyzji nr [...] z [...] lipca 1989 r. przez gminę [...] działkę nr [...] o powierzchni 953 m² położonej w obrębie [...] przy ul. [...] w [...]. Przy czym z przepisu art. 35 § 1 i § 2 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Nadto w świetle art. 36 § 1 i § 2 k.p.a. wymagane jest, aby o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ podał stronom przyczyny zwłoki i wskazał nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. W rozpoznawanej sprawie, po wpłynięciu w dniu 25 września 2014 r. do organu I instancji wniosku o wypłatę odszkodowania za nieruchomość, po stronie organu powstał obowiązek, wynikający z art. 104 § 1 k.p.a., załatwienia w drodze decyzji, bez zbędnej zwłoki, sprawy administracyjnej w terminie określonym wart. 35 § 1 i § 3 k.p.a. W oparciu o powyższe należy stwierdzić, że organ administracji publicznej zmierza do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie w zgodzie ze standardami wskazanymi w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek niezałatwienia sprawy w terminie, a więc pozostawania przez organ w bezczynności. Zatem organ pozostaje w bezczynności, w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym wart. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Treść obowiązku płynącego z art. 35 § 1 k.p.a. oznacza zakaz nieuzasadnionego przetrzymywania spraw bez nadawania im właściwego biegu oraz obowiązek prowadzenia postępowania bez niepotrzebnych zahamowań przewlekłości w postępowaniu. W ocenie Sądu, taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Wprawdzie w dniu 29 czerwca 2015 r. organ I instancji w zawiadomieniu poinformował skarżącego, że w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte postępowanie administracyjne, a wniosek został zarejestrowany pod wskazanym w tym piśmie numerem, a następnie w piśmie z 30 czerwca 2015 r. skierował do skarżącego zawiadomienie o terminie rozpatrzenia sprawy, wskazując że wniosek o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość zostanie rozpatrzony do końca grudnia 2015 r., ale organ I instancji podjął te czynności dopiero po upływie 9 miesięcy od dnia wpłynięcia wniosku skarżącego do organu I instancji i po upływie 3 miesięcy od wydania przez organ II instancji postanowienia nr [...] r., w którym Wojewoda [...] uznał wniesione zażalenie za uzasadnione oraz wyznaczył Prezydentowi [...] dodatkowy termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 3 miesiące od daty doręczenia tego postanowienia. Postanowienie organu II instancji wpłynęło do organu I instancji w dniu 6 marca 2015 r. Jak wynika zaś z akt sprawy zakres podejmowanych w tym czasie przez Prezydenta [...] czynności nie uzasadniał tak długiego czasu jej prowadzenia. Analiza akt wskazuje bowiem, że pomimo wydania postanowienia przez Wojewodę [...], organ I nie załatwił sprawy, a jedynie poinformował skarżącego o terminie jej załatwienia, stosownie do przepisu art. 36 § 1 k.p.a. oraz art. 35 § 3 k.p.a. Pomimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] dodatkowego terminu na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia, organ także nie wywiązał się z tego obowiązku prawnego, naruszając tym samym przepisy art. 35 § 3 k.p.a. oraz 36 § 1 k.p.a. Organ przez wiele miesięcy nie wykonywał obowiązków ciążących na nim z mocy art. 36 § 1 k.p.a. Nie sposób uznać w niniejszej sprawie, że przekroczenie terminów do rozpatrzenia sprawy było nieznaczne. Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy Sąd uznał, że organ postąpił wbrew nakazowi płynącemu z treści art. 36 § 1 k.p.a., a to z tej przyczyny, że od daty wpłynięcia postanowienia Wojewody [...] nr [...] do organu I instancji (w dniu 6 marca 2015 r.), do dnia skierowania skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność organu I instancji, nie wydał rozstrzygnięcia. Organ pozostawał zatem w bezczynności. Przyczyną tak długo trwającej zwłoki nie może być stwierdzenie organu wyrażone w odpowiedzi na skargę. Tak długotrwałej zwłoki nie może także uzasadniać stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę, że zasada szybkości postępowania określona w art. 12 k.p.a. jest współzależna z zasadą prawdy obiektywnej. Zdaniem Sądu, nic bowiem nie stało na przeszkodzie, aby organ kierując się zasadą wszechstronności wyjaśnienia sprawy oraz szybkości postępowania rozpoznał wniosek skarżącego, który wpłynął do organu 25 września 2014 r. Takie działanie organu nie odpowiada wymogom stawianym przez art. 12 k.p.a. i 35 k.p.a., bowiem organ jest obowiązany załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki. Wprawdzie przepis art. 36 k.p.a. nie stwarza ograniczeń, ani też nie ustala zasady, którą powinien kierować się organ przy wyznaczaniu nowego terminu, jednakże nie oznacza to dowolności i swobody. Przepis ten musi być interpretowany zgodnie z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego. Jak wskazano wyżej, art. 36 k.p.a. nie może być interpretowany w oderwaniu od generalnych zasad postępowania administracyjnego. Zasady ogólne wyrażone wart. 6-16 k.p.a. nie są tylko dezyderatami czy postulatami bądź nie wiążącymi zaleceniami, ale stanowią normy prawne obowiązujące, ustalające prawne wytyczne działania organów administracji. Stanowią one integralną część przepisów regulujących procedurę administracyjną i są dla organów administracji wiążące na równi z innymi przepisami tej procedury, są wytycznymi do stosowania przepisów k.p.a. i dlatego należy je stosować razem z przepisami dotyczącymi poszczególnych instytucji procesowych. Taki charakter zasad ogólnych jest powszechnie akceptowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w literaturze (por. wyrok NSA z dnia 4 maja 1982 r., sygn. akt I SA 258/82, ONSA 1982, z. 1, poz. 53; wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1992 r., sygn. akt SAlKa 963/91; Z. Janowicz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1996; E. Ochendowski, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądem administracyjnym, Toruń 1996). Zasada m.in. szybkości wynika wprost z art. 12 k.p.a, który nakazuje, aby organy administracji działały możliwie szybko, a sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwiane niezwłocznie. W związku z tym nowy termin załatwienia sprawy, wyznaczony przez organ w trybie art. 36 § 1 k.p.a, należy oceniać przez pryzmat generalnej zasady szybkości postępowania w powiązaniu z podanymi przez organ przyczynami zwłoki. Ponadto w ocenie Sądu, podawane przez organ powody nierozpatrzenia sprawy w terminie nie mogą być usprawiedliwieniem dla zwłoki w jej załatwieniu, gdyż nie mieszczą się w przesłankach określonych wart. 35 § 5 k.p.a. Kwestia dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy nie mogą usprawiedliwiać zwłoki w załatwieniu sprawy oraz nie mogą rodzić negatywnych skutków dla strony, także w sferze terminów załatwiania sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r., sygn. akt V SAS 147/99, LEX nr 50019). Za rażące naruszenie powołanych wyżej przepisów należy uznać nieuzasadnione rodzajem sprawy długotrwałe prowadzenie postępowanie, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu. Brak wydania stosownego rozstrzygnięcia zgodnie z postanowieniem [...] marca 2015 r. nr [...] Wojewody [...], nie może w takiej sytuacji ekskulpować organu orzekającego od zarzutu dopuszczenia się bezczynności. Tym samym zwłoka w wydaniu tego rozstrzygnięcia została zawiniona wyłącznie przez organ, który nie działał w sprawie szybko i nie dołożył należytych starań, aby w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i niezwłocznie załatwić sprawę. Zgodnie zaś z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 czerwca 1996 r., (sygn. akt I SAS 28/96, ONSA 1997, nr 2, poz. 97), którego pogląd w pełni podziela skład orzekający w niniejszej sprawie, nowy termin załatwienia sprawy może być uznany za skutecznie wyznaczony w trybie art. 36 § 1 k.p.a., jeżeli zostanie wskazany przez organ właściwy do załatwienia sprawy, zgodnie z zachowaniem ogólnej zasady szybkości postępowania określonej w art. 12 k.p.a. Podobne stanowisko wynika z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. W sprawie o sygn. akt. IV SA 105/00 (LEX nr 53462) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "Zasada sformułowana w art. 6 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, odnosi się również do ścisłego przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwiania spraw określonych wart. 35 i 36 k.p.a. Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 k.p.a) pozostaje także w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w art. 7 i 8 k.p.a, zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli, a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa" (por. wyrok z 6 października 2000 r., sygn. akt. IV SA 105/00 LEX nr 53462). W powyższym tonie wypowiedział się również Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt I SAB 155/99 (LEX nr 47244) uznając, że: "Brak akt, konieczność zebrania materiału dowodowego, czy powstanie zaległości nie może być okolicznością usprawiedliwiającą bezczynność organu w rozumieniu art. 17 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnymi (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), ale są obrazem niedowładu organizacyjnego organu". Stanowisko to zachowuje aktualność również na tle obowiązujących przepisów prawa. Reasumując w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organ postąpił wbrew wszelkim zasadom postępowania administracyjnego, nie dokładając należytych starań, by sprawę szybko załatwić przy jednoczesnym obowiązku wnikliwego działania, posługując się przy tym możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Takie postępowanie organu świadczy o tym, że od dnia wpłynięcia do organu postanowienia Wojewody [...] z [...] marca 2015 r. nr [...] do dnia złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawał on w zawinionej zwłoce w załatwieniu sprawy. Wskazane wyżej okoliczności uzasadniają więc stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, co uzasadnia uwzględnienie skargi, jako że organ z nieuzasadnionych powodów nie rozpatrzył sprawy, czym naruszył postanowienia przepisu art. 35 § 1 i § 3 k.p.a i korespondujący z nim art. 12 § 1 i § 2 k.p.a oraz art. 36 § 1 k.p.a. Powyższe okoliczności przemawiają również za uznaniem, że bezczynność Prezydenta [...] miała rażący charakter. Sąd uznał zatem, że bezczynność organu w nierozpoznaniu wniosku skarżącego z 25 września 2014 r. o wypłatę odszkodowania jest nadzwyczaj naganna i nosi cechy rażącego naruszenia prawa ze względu na długotrwałość prowadzenia postępowania i czasokres braku jakiejkolwiek aktywności organu, zmierzającej do załatwienia sprawy w formie procesowej, co wynikało wyłącznie i bezpośrednio z jego niedziałania i opieszałości organu nie podejmującego koniecznych czynności procesowych, zmierzających do zakończenia postępowania. Z tych względów, w ocenie Sądu, w okresie ocenianym na potrzeby zastosowania art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3 i § 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) postępowanie prowadzone było z rażącym naruszeniem prawa, bowiem organ nie podjął żadnych, konkretnych, realnych i skutecznych prób szybkiego zakończenia postępowania w sprawie i zignorował wszelkie obowiązujące terminy jej załatwienia. Z powyższych względów, na podstawie art. 149 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w punktach 2 i 3 sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na mocy art. 200 w zw. z art. 210 § 2 powołanej ustawy w punkcie 4 sentencji wyroku . Z uwagi na niewydanie przez organ rozstrzygnięcia, Sąd w pkt 1 sentencji wyroku orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. o zobowiązaniu Prezydenta [...] do rozpatrzenia wniosku S.T. z dnia 25 września 2014 r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość położoną w Dzielnicy [...] przy ul. [...], stanowiącą działkę nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 953 m2 – w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy. Sąd nie stwierdził podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 149 § 2 p.p.p.s.a. oraz art. 154 § 6 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło