IV SAB/Wa 357/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-12-10

Skład orzekający: Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli skarga, do której się odnosi, jest oczywiście bezzasadna z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia?
Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie, gdy jej skarga jest oczywiście bezzasadna. W przypadku skargi na przewlekłość postępowania, oczywista bezzasadność zachodzi, gdy skarga została wniesiona przedwcześnie, bez uprzedniego wezwania organu wyższego stopnia do usunięcia naruszenia prawa. W takiej sytuacji sąd odmawia przyznania prawa pomocy, nie badając sytuacji finansowej strony.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania Głównego Inspektora Ochrony Środowiska. W toku postępowania sąd wezwał skarżącego do wykazania, czy przed wniesieniem skargi złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący przyznał, że takiego wezwania nie składał, a następnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA – Paweł Groński po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi J. A. na przewlekłość postępowania Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w przedmiocie rozpoznania odwołania postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. W piśmie z dnia 12 lipca 2015 r. J. A. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na przewlekłość postępowania Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w rozpoznaniu odwołania skarżącego od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] grudnia 2012 r. znak: [...] o wymierzeniu skarżącemu kary pieniężnej za wytwarzanie odpadów z naruszeniem warunków programie gospodarki odpadami. Pismem z dnia 5 października 2015 r. skarżący został wezwany do udzielenia informacji, w terminie siedmiu dni, czy przed wniesieniem do Sądu skargi na przewlekłość postępowania organu odwoławczego (Głównego Inspektora Ochrony Środowiska) złożył do tego organu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa polegającego na nierozpatrzeniu w terminie skierowanego do tego organu odwołania od decyzji organu I instancji z [...] grudnia 2012 r. i nadesłanie odpisu tego wezwania z adnotacją organu wskazującą na datę jego złożenia. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, J. A. w piśmie z dnia 9 października 2015 r. poinformował, że nie składał wezwania do usunięcia naruszenia prawa oraz złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. W dniu 23 listopada 2015 r. skarżący nadesłał do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oświadczył, że wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Jednakże stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić wtedy, gdy bez konieczności dokonywania głębszej analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy, jest zupełnie oczywiste, iż skarga nie może zostać uwzględniona. Wskazany przepis nie różnicuje przyczyn bezzasadności skargi, należy zatem stwierdzić, że prawo pomocy nie przysługuje zarówno w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych jak i z przyczyn uregulowanych w przepisach materialnoprawnych. W rozpoznawanej sprawie zachodzi przesłanka oczywistej bezzasadności skargi, ponieważ została ona wniesiona przedwcześnie, tzn. bez uprzedniego wyczerpanie środków zaskarżenia. Stosownie do treści art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a. skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W przypadku skargi na przewlekłość postępowania organu, wyczerpanie środków zaskarżenia następuje poprzez wniesienie środka przewidzianego w art. 37 § 1 kpa. Zgodnie z tym przepisem, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 kpa stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W niniejszej sprawie skarżący jak sam przyznał nie wyczerpał trybu przewidzianego w art. 37 § 1 kpa, gdyż nie wniósł stosownego wezwania do usunięcia naruszenia prawa do organu wyższego stopnia nad [...] Wojewódzkim Inspektorem Ochrony Środowiska tj. do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska. Niezłożenie takiego wezwania stanowi brak formalny skargi, skutkujący jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności stwierdzić należy, że ze względu na oczywistą bezzasadność skargi na podstawie art. 247 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji. Przy orzekaniu na podstawie powołanego przepisu Sąd nie badał sytuacji finansowej skarżącego i jego możliwości płatniczych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło