IV SAB/Wa 401/16

Dnia 25 listopada 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2016 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W. na bezczynność Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w [...] w przedmiocie wypłaty niezaspokojonych roszczeń pracowniczych postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 23 sierpnia 2016r. M. W. wniósł skargę na bezczynność Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w [...] w zakresie wypłaty świadczeń pieniężnych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych z tytułu niezaspokojonych świadczeń pracowniczych i odmowę wypłaty ww. świadczeń. W dniu 26 września 2016 roku skarżący złożył oświadczenie o cofnięciu skargi na bezczynność Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w [...] na podstawie art. 60 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (pismo procesowe k. 37). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przedmiotowy zakres działania sądów administracyjnych określa w zamkniętym katalogu przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016, poz. 718 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.". Zgodnie z punktem 8 tego przepisu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne w sprawach skarg na bezczynność organów administracji publicznej obejmuje działania tych organów w zakresie wydawania decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ocenie Sądu gramatyczna wykładnia przytoczonego powyżej przepisu nie pozostawia wątpliwości odnośnie charakteru zarzutu bezczynności, dopuszczalnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zawarte w treści punktu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. odesłanie do punktów 1-4 tegoż przepisu nakazuje ich łączną interpretację i prowadzi do wniosku, że kontrola bezczynności organów przez sąd administracyjny, może nastąpić wyłącznie w zakresie, w jakim bezczynność ta dotyczy zaniechania wydania przez organ wskazanych w tych punktach aktów. Za takim wnioskiem przemawia w szczególności zawarte w omawianym przepisie sformułowanie "w przypadkach określonych w pkt 1-4", wskazujące nie tylko na dopuszczalny przedmiot bezczynności, badanej przez sąd administracyjny, ale także na zakres jej sądowej kontroli, zrównując go z zakresem kontroli w postępowaniu ze skarg na decyzje, postanowienia oraz inne akty i czynności organów z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku, wynikających z przepisów prawa. Powyższe stanowisko znajduje odzwierciedlenie zarówno w piśmiennictwie (por. A. Kabat w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005; J. P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 2004), jak i w orzecznictwie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2004r. sygn. akt OSK 247/2004, ONSAiWSA 2004/2 poz. 30). Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego w sprawie niniejszej Sąd stwierdził, że zarzucana przez skarżącego bezczynność Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w [...] polegać miała na odmowie wypłaty świadczeń pieniężnych z Funduszu. Jednocześnie Sąd miał na względzie, że spór między skarżącym, a Funduszem Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych dotyczący odmowy wypłaty świadczenia przez Fundusz na podstawie przepisów ustawy z dnia 13 lipca 2006r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (Dz. U. 2016, poz. 1256 j.t.) ma charakter stricte cywilnoprawny i dotyczy należności, która nie może być w związku z tym dochodzona w drodze postępowania administracyjnej. Wobec powyższego spór ten nie podlega kognicji sądu administracyjnego i pozostaje we właściwości sądów powszechnych. W istocie swej związany jest on bowiem ze sprawą cywilną. Ocenę powyższą zgodnie podzielają orzecznictwo (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lutego 2002r., sygn. akt II CKN 895/99 LEX nr 54349; postanowienie Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 28 marca 1995r., sygn. akt I ACz 100/95, OSA 1995/6 poz. 38 str. 30). Ponadto wyjaśnić należy, że skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu może służyć jako narzędzie przeciwdziałania bierności podmiotu, będącego organem administracji publicznej, bądź wykonującego powierzone mu zadania w ramach tej administracji, wyłącznie w zakresie, w jakim podmiot ten obowiązany jest, na podstawie właściwych przepisów materialnoprawnych, dokonać czynności wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Oznacza to, że środek taki nie może zostać skutecznie wniesiony w odniesieniu do czynności, wykraczającej poza powyższy zakres przedmiotowy. W szczególności niedopuszczalna i wykraczająca poza zakres kognicji sądu administracyjnego jest skarga na bezczynność, wniesiona w sytuacji, gdy w sprawie w ogóle nie mogło się toczyć postępowanie administracyjne, a zatem nie występował obowiązek wydania rozstrzygnięcia lub podjęcia czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. W ocenie Sądu taka sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, w której skarżący przyjął błędne założenie, że do postępowania w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia pieniężnego przez Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w trybie ustawy z dnia 13 lipca 2006r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Należy wskazać, że zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 13 lipca 2006r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy spory powstałe w związku z odmową wypłaty świadczenia ze środków Funduszu rozstrzyga sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy. Wobec braku zastosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniu dotyczącym odmowy wypłaty świadczeń wypłaconych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, mającym – jak stwierdzono – charakter cywilnoprawny, niedopuszczalna była skarga do sądu administracyjnego. W tym miejscu należy wskazać, że oświadczenie o cofnięciu skargi można uznać za skuteczne, jeżeli skarga jest dopuszczalna. Umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. może mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarga wniesiona została skutecznie, tj. gdy była dopuszczalna, a przez to wszczęła postępowanie sądowoadministracyjne (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 08.03.2010r., I SA/Op 79/10, LEX nr 784412). Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 p.p.s.a. skargę wniesioną w przedmiotowej sprawie, nie należącą do właściwości sądu administracyjnego, Sąd odrzuca postanowieniem, które może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Mając to na względzie i działając na podstawie przytoczonych wyżej przepisów, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.