IV SAB/Wa 44/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-05-16

Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie przyznania dodatku z tytułu dodatkowego ubezpieczenia emerytalno-rentowego i skorygowania zaświadczenia ZUS Rp-7 podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w indywidualnej sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, dotyczącej przyznania dodatku i skorygowania zaświadczenia, nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych należą do właściwości sądów powszechnych, chyba że przepisy szczególne przekazują je do kompetencji innych organów, co w tym przypadku nie miało miejsca. Kognicja sądów administracyjnych w sprawach z ubezpieczeń społecznych jest ograniczona do ściśle określonego katalogu spraw, który nie obejmuje przewlekłości postępowania w tego typu sprawach.
Stan faktyczny
E. S. złożył skargę na przewlekłość postępowania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie przyznania dodatku z tytułu dodatkowego ubezpieczenia emerytalno-rentowego i skorygowania zaświadczenia ZUS Rp-7. Prezes ZUS wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości sądu administracyjnego. Sąd administracyjny uznał, że sprawa dotyczy indywidualnej sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, która należy do właściwości sądów powszechnych.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie przyznania dodatku postanawia: odrzucić skargę W piśmie z dnia 15 grudnia 2015 r. E. S. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłość Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania sprawy o przyznaniu dodatku z tytułu dodatkowego ubezpieczenia emerytalno – rentowego w okresie służby więziennej i skorygowaniu zaświadczenia ZUS Rp-7 z dnia [...] września 2009 r. W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w [...] wniósł o jej odrzucenie wskazując, że dotyczy ona indywidualnej sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, wobec tego nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 72 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (dalej zwana u.s.u.s.) Prezes Zakładu jest organem Zakładu, zaś zgodnie z art. 73 ust. 1 tej ustawy Prezes Zakładu, jako jego organ, kieruje Zakładem i reprezentuje go na zewnątrz. Zgodnie z art. 83 ust. 1 u.s.u.s. zasadą jest, że Zakład wydaje decyzje w sprawach indywidualnych. Zgodnie z art. 66 ust. 1 cyt. Zakład Ubezpieczeń Społecznych posiada osobowość prawną, a jego siedzibą jest miasto stołeczne Warszawa. Podkreślić także należy, że w sprawie nie ma zastosowania § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U nr 163, poz. 1016) ponieważ przepis ten odnosi się wyłącznie do zamkniętego katalogu spraw, których przedmiotem jest umorzenie, odroczenie terminu płatności lub rozłożenie na raty należności z tytułu składek o których mowa w art. 28-29 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Przedmiotem skargi jest natomiast przewlekłość postępowania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w [...]. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Art. 3 § 2 tej ustawy stanowi, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie natomiast z art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (dalej zwanym K.p.c.) sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych są sprawami cywilnymi, do których rozpoznania powołane są sądy powszechne, chyba że przepisy szczególne przekazują je do właściwości innych organów (art. 2 K.p.c.). Kognicja sądów administracyjnych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych została określona w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. Określony tam katalog spraw ma charakter zamknięty i obejmuje decyzje przyznające świadczenie w drodze wyjątku, decyzje odmawiające przyznania takiego świadczenia, a także decyzje w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Jest to uregulowanie szczegółowe w stosunku do przywołanego wcześniej art. 83 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W związku z powyższym, skarga na przewlekłość Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania sprawy o przyznaniu dodatku z tytułu dodatkowego ubezpieczenia emerytalno – rentowego w okresie służby więziennej i skorygowaniu zaświadczenia ZUS Rp-7 z dnia [...] września 2009 r. nie podlega rozpoznaniu w trybie postępowania administracyjnego. Z akt sprawy wynika, że Sąd Okręgowy w [...] [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia [...] listopada 2015 r., sygn., [...] oddalił odwołanie E. S. od decyzji ZUS oddział W [...] z dnia [...] marca 2015 r. o zwiększenie emerytury. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że sprawa dotyczyła zwiększenia emerytury z uwzględnieniem lat pracy w okresie od 1962 – 1966 r. Sąd w powyższym wyroku poruszył również kwestię zaświadczenia Rp-7 z [...] września 2009 r., które zostało przyjęte do obliczenia wysokości emerytury. Skoro sprawą dotyczącą zwiększenie emerytury zajmował się już sąd powszechny, uznać należy, że należy ona sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, wobec tego nie należy do właściwości sądów administracyjnych. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło