IV SAB/Wa 50/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anita Wielopolska Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Golat (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec Pr, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 listopada 2017 r. sprawy ze skargi M. W. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. stwierdza, że Minister Infrastruktury i Budownictwa dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...]; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz M. W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skargą z dnia 18 stycznia 2017 r. M.W. zaskarżyła bezczynność w rozpoznaniu wniosku w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...]08.2016 r., nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].11.2002 r., znak [...], uchylającej decyzję Wojewody [...] z dnia [...]10.2002 r. nr [...]znak [...] i stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Miasta [...]k z dnia [...].03.1985 r. nr [...] ustalającej odszkodowanie za przejętą, na podstawie ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1972 r. Nr 27, poz. 192), na własność Skarbu Państwa nieruchomość położoną w [...], przy ul. [...] oznaczoną jako działki nr ewid. [...]. W niniejszej sprawie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wszczynający przedmiotowe postępowanie wpłynął do kancelarii Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa w dniu 23.08.2016 r. Pismem z dnia 21.09.2016 r. nr [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa zawiadomił strony postępowania o zaskarżeniu decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...].08.2016 r., nr [...] oraz możliwości czynnego udziału we wszczętym postępowaniu.  Skarżąca podniosła, że w sprawie nie została podjęta jakakolwiek czynność, a pismo z dnia 18.11.2016 r., którym zwróciła się do Ministra Infrastruktury i Budownictwa o niezwłoczne wydanie decyzji w przedmiotowej sprawie, nie przyniosło efektu. W odpowiedzi na skargę organ, wnosząc o jej oddalenie, wywodził że akta przedmiotowej sprawy zostały zwrócone organowi nadzoru przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 9.11.2016 r., wraz z prawomocnym wyrokiem z dnia 3.08.2016 r. sygn. akt IV SABAA/a [...], w sprawie ze skargi M. W. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia wniosku Burmistrza Miasta[...] o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].11.2002 r., nr [...]. Minister podkreślił, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zakończone przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa, który decyzją z dnia [...].01.2017 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...]08.2016 r., nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia[...].11.2002 r., znak [...] uchylającej decyzję Wojewody [...] z dnia [...].10.2002 r. nr [...] i stwierdzającą nieważność decyzji Naczelnika Miasta [...]z dnia [...].03.1985 r. nr [...], ustalającą odszkodowanie za przejętą na własność Skarbu Państwa nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] oznaczoną jako działki nr ewid. [...] Dalej organ zauważył, że zgodnie z treścią art. 35 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, z późn. zm.), dalej zwanej Kpa, do terminów ustawowych załatwienia sprawy administracyjnej nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Zasada szybkości postępowania określona w art. 12 Kpa jest współzależna z zasadą prawdy obiektywnej. Organ wywodził, że kładąc na szali te dwie zasady, trzeba dojść do wniosku, że szybkość prowadzonego postępowania nie może pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela, w szczególności obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej jest bowiem wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji wynikającej z art. 16 Kpa i może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wynikających z art. 156 § 1 Kpa. Minister dodał, że przedmiotowa sprawa miała skomplikowany charakter oraz dotyczyła stanu prawnego z 1972 r. Ponadto w sprawie występował obszerny materiał dowodowy, wymagający wnikliwej analizy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontroli sądu administracyjnego podlega m.in. bezczynność organów administracji w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017, poz. 1369 – dalej: P.p.s.a.) Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest bezczynność w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...].08.2016 r., nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].11.2002 r., znak [...], uchylającej decyzję Wojewody [...]z dnia [...].10.2002 r. nr [...] i stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Miasta [...] z dnia [...].03.1985 r. nr [...] ustalającej odszkodowanie. W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, iż w rozpatrywanym przypadku wniesienie skargi nie było zdeterminowane żadnym terminem. Obowiązek złożenia skargi na bezczynność organu w określonym terminie nie został zawarty w żadnym obowiązującym przepisie prawa. Sąd orzekający aprobuje również pogląd, że skarga do sądu administracyjnego nie musi być w tym konkretnym przypadku poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Artykuł 52 § 1 P.p.s.a. stanowi, że skargę można wnieść do sądu administracyjnego dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Natomiast zgodnie z art. 52 § 3 P.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia skargi) jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a. można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia prawa. Według zaś art. 52 § 4 P.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia skargi) w przypadku innych aktów należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Jednak już z wykładni gramatycznej wspomnianych przepisów wynika, że dotyczą one aktów i czynności, a nie bezczynności zobowiązanego podmiotu jaka była przedmiotem skargi rozpoznawanej w niniejszej sprawie. Tym samym należało przyjąć, że zasady określone w art. 52 P.p.s.a. nie znajdują zastosowania w przypadku skargi na bezczynność. Środki zwalczania bezczynności w postępowaniu administracyjnym wskazuje art. 37 K.p.a., zgodnie z którym na niezałatwienie sprawy w określonym terminie lub na przewlekłe prowadzenie sprawy służy zażalenie do organu wyższego stopnia. Reasumując powyższe Sąd orzekający przyjął, że skarga złożona w niniejszej sprawie była dopuszczalna. W rozpatrywanej sprawie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wszczynający przedmiotowe postępowanie wpłynął do kancelarii Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa w dniu 23.08.2016 r. Pismem z dnia 21.09.2016 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa zawiadomił strony postępowania o zaskarżeniu decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...].08.2016 r., oraz możliwości czynnego udziału we wszczętym postępowaniu.  Akta przedmiotowej sprawy zostały zwrócone organowi nadzoru przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 9.11.2016 r., wraz z prawomocnym wyrokiem z dnia 3.08.2016 r. sygn. akt IV SABAA/a 93/16 w sprawie ze skargi M. W. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia wniosku Burmistrza Miasta [...]o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].11.2002 r., nr [...] Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zakończone przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa, który decyzją z dnia [...].01.2017 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...].08.2016 r., nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].11.2002 r., znak [...] uchylającej decyzję Wojewody [...] z dnia [...].10.2002 r. nr [...] i stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Miasta [...]z dnia [...].03.1985 r. nr [...] ustalającej odszkodowanie za przejętą, na na własność Skarbu Państwa nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] oznaczoną jako działki nr ewid. [...] Tym samym należało uznać, iż wydanie ww. rozstrzygnięcia wyczerpało obowiązek załatwienia wniosku strony skarżącej W tym miejscu trzeba podkreślić, że w ramach niniejszego postępowania Sąd nie był władny badać, prawidłowości (legalności) ww. rozstrzygnięcia – gdyż to nie ono było przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu – a jedynie musiał poprzestać na stwierdzeniu, iż wymagane rozstrzygnięcie ostatecznie przez Ministra zostało wydane. To zaś oznacza, że w chwili wyrokowania organ nie pozostawał już w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącej, a więc że zaistniała przesłanka do umorzenia niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., jako bezprzedmiotowego, w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku o udzielenie informacji publicznej – co też Sąd uczynił w punkcie I sentencji wyroku. Niemniej Sąd stwierdził, w myśl art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a, w pkt I sentencji wyroku, iż Spółka dopuściła siębezczynności, która ustała z chwilą wydania ww. rozstrzygnięcia. Zresztą jak wynika z treści odpowiedzi na skargę, Minister nie kwestionowała tej okoliczności. Stosownie do treści art. 149 § 1a P.p.s.a. Sąd rozważył jednocześnie czy bezczynność miała postać kwalifikowaną. Zdaniem Sądu okoliczności faktyczne niniejszej sprawy dają podstawy do przyjęcia, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Długie milczenie organu, przerwane dopiero na skutek skargi na bezczynność nie znajduje usprawiedliwienia i może świadczyć o lekceważącym stosunku do przedmiotowego wniosku lub celowym zwlekaniu na udostępnieniu wnioskowanej informacji. Tym niemniej Sąd wziął pod uwagę, że akta przedmiotowej sprawy zostały zwrócone organowi nadzoru przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 9.11.2016 r., wraz z prawomocnym wyrokiem z dnia 3.08.2016 r. sygn. akt IV SABAA/a 93/16 w sprawie ze skargi M. W. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia wniosku Burmistrza Miasta[...] o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].11.2002 r. Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zakończone przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa ww. decyzją z dnia [...].01.2017 r., nr [...] (karta 35 i nast. akt administracyjnych). Z tych też przyczyn Sąd orzekł jak w pkt II sentencji. W przedmiocie zwrotu kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a. uwzględniając poniesiony przez skarżących koszt wpisu sądowego w wysokości 100 zł. Sprawę rozpatrzono w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a.