IV SAB/Wa 65/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędziowie asesor WSA Aneta Opyrchał, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2007r. sprawy ze skargi A. Z. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie nierozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji 1. zobowiązuje Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do rozpoznania wniosku A. Z. z dnia 9 czerwca 2003r. o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy w B. z dnia [...] kwietnia 1980r. w terminie 60 dni od dnia doręczenia niniejszego, prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz A. Z. kwotę 340 ( trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV SAB/Wa 65/07 UZASADNIENIE Skarżący - A. Z., po uprzednim złożeniu zażalenia do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczącą nierozpoznania jego wniosku z dnia 9 czerwca 2003 r. o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej Naczelnika Gminy w B. z dnia [...] kwietnia 1980 r. w przedmiocie przejęcia na rzecz Skarbu Państwa jako opuszczonego gospodarstwa rolnego o pow. 11,20 ha położonego na terenie wsi Z. stanowiącego byłą własność J. Z. W skardze podniesiono, iż wniosek skarżącego został przekazany do Urzędu Wojewódzkiego Wydziału Rozwoju Regionalnego. Następnie pismem z dnia 29 sierpnia 2003 r. Wojewoda [...] przekazał sprawę do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Do chwili obecnej nie podjęto jednak żadnej decyzji w sprawie, ani też żadnych innych czynności administracyjnych. Bezskuteczne okazały się również monity wysyłane przez skarżącego do ministerstwa wzywające do podjęcia decyzji w sprawie. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazano, iż po zapoznaniu się aktami sprawy organ stwierdził, iż nadesłane dokumenty nie są wystarczające do podjęcia rozstrzygnięcia bowiem w głównej mierze dotyczą postępowania prowadzonego z wniosku J. Z. o odpłatne przejęcie gospodarstwa zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1979 r. w przedmiocie odmowy przejęcia odpłatnie na rzecz Państwa z wyłączeniem działki siedliskowej gospodarstwa rolnego położonego na terenie wsi Z., gm. B. stanowiącego własność J. Z. W związku z powyższym Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, pismem z dnia 12 kwietnia 2007 r, zwróciło się do [...] Urzędu Wojewódzkiego o nadesłanie akt sprawy związanych z prowadzonym postępowaniem w przedmiocie przejęcia przedmiotowego gospodarstwa jako opuszczone. Nadto, pismem z dnia 16 kwietnia 2007 r., organ wystąpił do A. Z. o nadesłanie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po J. Z. oraz ewentualne wskazanie wszystkich stron postępowania, jak również o nadesłanie dokumentu wskazującego tytuł prawny J. Z. do przedmiotowej nieruchomości w dniu jej przejęcia na rzecz Skarbu Państwa. IV SAB/Wa 65/07 Jednocześnie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi pismem z dnia 8 września 2003 r., na podstawie art. 36 § 1 kpa, zawiadomił skarżącego, iż jego wniosek zostanie rozpatrzony w terminie późniejszym. Powyższe, zdaniem organu, oznacza, iż podjęto czynności niezbędne do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a więc Minister nie pozostaje w bezczynności. Wojewódzki Sąd administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. W sprawach ze skargi na bezczynność organów administracji publicznej sąd administracyjny orzeka według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w chwili orzekania. Innymi słowy przedmiotem niniejszego postępowania jest wyłącznie kwestia czy organ w dacie orzekania pozostaje w bezczynności. Z bezczynnością organu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm, zwana dalej: P.p.s.a.) mamy do czynienia wówczas, gdy w ustawowym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie, inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., str. 86). Przede wszystkim należy podkreślić, iż zasada sformułowana w art. 6 kpa, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa odnosi się również do ścisłego przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwienia spraw określonych w art. 35 i 36 kpa. Obowiązek załatwienia spraw bez zbędnej zwłoki pozostaje także w bezpośrednim związku z zasadami wyrażonymi w art. 7 i 8 kpa, zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży IV SAB/Wa 65/07 praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli, a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa. W myśl art. 35 § 3 kpa załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić - nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa organ administracji publicznej obowiązany jest, zgodnie z treścią art. 36 kpa, zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Jednakże wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu musi być poprzedzone wyczerpaniem trybu przewidzianego w art. 37 kpa. Według tego przepisu na niezałatwienie sprawy w terminach określonych w art. 35 i 36 kpa służy stronie zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż skarżący zastosował się do dyspozycji art. 37 kpa co czyni dopuszczalnym rozpoznanie wniesionej do Sądu skargi. Bezspornym jest, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie wszczętej wnioskiem skarżącego z dnia 9 czerwca 2003 r. dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] kwietnia 1980 r. wydanej przez Naczelnika Gminy w B. Skoro brak jest rozstrzygnięcia, które powinno zapaść bez zbędnej zwłoki z uwzględnieniem terminów wskazanych wyżej, to wystąpiła bezczynność organu. Podniesione w odpowiedzi na skargę okoliczności nie mogą zostać uwzględnione. Organ pismem z dnia 8 września 2003 r. poinformował skarżącego, iż wniosek jego z dnia 9 czerwca 2003 r. zostanie rozpatrzony w terminie późniejszym czym wyczerpano tryb z art. 36 § 1 kpa. Jednakże jakiekolwiek czynności organu zostały podjęte dopiero w 2007 roku, o czym Minister informuje w odpowiedzi na skargę. Powyższy sposób procedowania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazuje, że brak rozstrzygnięcia w sprawie jest wynikiem bezczynności organu nie zaś przeszkód nie dających się usunąć. W tym stanie rzeczy w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie może budzić wątpliwości, że zaistniała przesłanka uwzględnienia skargi i dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 149 ustawy P.p.s.a. W punkcie II wyroku orzeczono na podstawie art. 200 ustawy P.p.s.a.