IV SAB/Wa 76/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2009 r. sprawy ze skargi F. K. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania odwołania I. zobowiązuje Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 1998 r. znak: [...] w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; II. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącego F. K. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt IVSA/Wa 1076/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja2008 r. nr [...], którą w pkt 1 utrzymano w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października1998 r. w części dotyczącej uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1998 r., natomiast w pkt 2 uchylono decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października1998 r. w części dotyczącej odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Zastępcy Naczelnika i Powiatu w L. z dnia [...] kwietnia 1974 r. i umorzono w tej części postępowanie. Pismem z dnia 27 lutego 2009 r. skarżący F. K. wezwał Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do rozpatrzenia jego odwołania z dnia 8 listopada 1998 r. od decyzji Urzędu Wojewódzkiego w [...]. z dnia [...] października1998 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w piśmie z dnia 6 marca 2009 r. wskazał, iż z uwagi na duży wpływ tego rodzaju spraw i konieczność ich rozpatrzenia według kolejności zgłoszeń, odwołanie skarżącego zostanie rozpatrzone do końca I kwartału 2010 r. W dniu 28 marca 2009 r. pełnomocnik skarżącego złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w której wniósł o zobowiązanie organu do rozpatrzenia przedmiotowego odwołania w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik poniósł, iż w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające i dowodowe zostało już przeprowadzone, a zatem odwołanie skarżącego powinno zostać rozpatrzone niezwłocznie. W ocenie pełnomocnika strony skarżącej przytoczona przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi argumentacja potwierdza, iż wyłączna wina w niezałatwieniu sprawy w wyznaczonym terminie leży po stronie organu. Pełnomocnik skarżącego podkreślił, iż przedmiotowe odwołanie złożone w Urzędzie Wojewódzkim w [...]. dnia 10 listopada 1998 r. zostało rozpatrzone po Sygn. akt IVSAB/Wa 76/09 raz pierwszy przez Ministra dopiero po 10 latach, tj. [...] maja 2008 r. W ocenie pełnomocnika skarżącego Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie załatwiając sprawy niezwłocznie, a najpóźniej w terminie miesiąca od dnia wniesienia odwołania, postępuje wbrew obowiązującemu prawu i tym samym łamie fundamentalną zasadę prawną wyrażona w art. 6 Kpa, nakazującą organom administracji działać na podstawi przepisów prawa. Na potwierdzenie takiego stanowiska skarżący przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2000 r., sygn. akt IVSA 105/00, LEX 53462, w którym wyrażono pogląd, iż zasada wynikająca z art. 6 Kpa odnosi się również do przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwienia spraw, określonych w art. 35 i 36 Kpa. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie oraz wskazał, iż akta przedmiotowej sprawy wraz z prawomocnym orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęły do Ministerstwa w dniu 11 lutego 2009 r. Podkreślił, iż po wypłaceniu kosztów sądowych skarżącemu pismem z dnia 6 marca 2009 r. poinformował w ustawowo przewidzianym terminie o konieczności przedłużenia rozpoznania przedmiotowej sprawy, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zauważyć, że bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminach wskazanych w art. 35 § 1 - 3 Kpa, ani nie wykonuje czynności, o których mowa w art. 36 Kpa. Zgodnie z powołanymi przepisami załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 § 1 -3 Kpa organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Art. 35 § 1 Kpa nakłada na organ mający załatwić sprawę obowiązek działania bez zbędnej zwłoki. Powyższą powinność należy rozumieć jako ogólną wskazówkę dotyczącą załatwiania wszystkich spraw w postępowaniu administracyjnym w taki Sygn. akt IVSAB/Wa 76/09 sposób, aby nie tylko dochować terminów zakreślonych w kodeksie, ale również - w miarę możliwości - sprawy załatwiać w krótszych terminach. Zarówno termin miesięczny i dwumiesięczny dla organu pierwszej instancji, jak i termin miesięczny dla postępowania odwoławczego (art. 35 § 3 Kpa) należy traktować jako terminy maksymalne, a nie podstawowe. Do wskazanych terminów jednakże nie wlicza się okresów opóźnień z przyczyn niezależnych od organu. Należy ponadto wskazać, że o bezczynności organu administracji publicznej możemy mówić wtedy, gdy organ w ustalonym terminie nie wydaje merytorycznego rozstrzygnięcia w stosownej formie, a ponadto, kiedy nie dokonuje czynności, od których zależy merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, iż po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 9 października 2008 r. wyroku uchylającego decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2008 r. akta przedmiotowej sprawy wraz z prawomocnym orzeczeniem Sądu wpłynęły do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu 11 lutego 2009 r. W myśl postanowień art. 35 § 3 Kpa organ miał załatwić sprawę zainicjowaną odwołaniem skarżącego z dnia 8 listopada 1998 r. w terminie nie dłuższym niż 1 miesiąc tj. najpóźniej do dnia 11 marca 2009 r. Z odpowiedzi na skargę z dnia 5 maja 2009 r. wynika, że organ do dnia udzielenia odpowiedzi nie wydał decyzji w sprawie wszczętej przedmiotowym odwołaniem skarżącego, natomiast pismem z dnia 6 marca 2009 r. poinformował skarżącego, iż jego odwołanie zostanie rozpatrzone do końca I kwartału 2010 r. Podstawą przedłużenia terminu do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy Minister uczynił konieczność rozpatrywania spraw według kolejności zgłoszeń. W ocenie Sądu argumentacja organu zawarta w piśmie z dnia 6 marca 2009 r., wskazująca na dużą ilość spraw, nie może stanowić podstawy do przedłużenia ustawowego terminu do rozpatrzenia odwołania, o której mowa w art. 36 Kpa. Tego rodzaju okoliczności nie można bowiem zakwalifikować jako opóźnienia organu spowodowanego przyczynami od niego niezależnymi (art. 35 § 5 Kpa). Kwestia braku odpowiedniej obsady etatowej i problemy wewnętrzne organu administracji publicznej związane z realizacją zadań ustawowych nie mogą rodzić negatywnych skutków dla strony, także w sferze terminów załatwiania spraw (por. wyrok NSA z dnia 29 grudnia 1999 r., sygn. akt V SAB 147/99, LEX nr 50019). Sygn. akt IVSAB/Wa 76/09 Ponadto należy mieć na uwadze, iż w piśmie z dnia 6 marca 2009 r. organ nie wskazał na żadne merytoryczne przyczyny uzasadniające prowadzenie postępowania wyjaśniającego, które dawały by podstawę do przedłużenia-terminu do rozpatrzenia przedmiotowego odwołania. Należy zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, iż w przedmiotowej sprawie postępowanie wyjaśniające i dowodowe zostało już przeprowadzone, a zatem odwołanie skarżącego winno zostać rozpatrzone niezwłocznie, z uwzględnieniem wytycznych i oceny Sądu przedstawionych w prawomocnym wyroku z dnia 9 października 2008 r. Należy podkreślić, iż zgodnie z art. 12 § 1 Kpa organ administracji publicznej powinien działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Z zasady ogólnej szybkości postępowania wypływa dla organów obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, iż nie można zarzucić mu zbędnej zwłoki i opieszałości w podejmowanych czynnościach postępowania. Niezasadne powstrzymywanie się przez organ od wydania decyzji lub uchylania się od rozstrzygnięcia sprawy narusza tę zasadę i nie jest zgodne z przepisami prawa ( por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 1996 r. sygn. I SAB 28/96, ONSA1997r., nr 2, poz. 97). Reasumując należy wskazać, iż Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi pomimo posiadania wszelkich niezbędnych informacji i dokumentów, które były niezbędne do rozpoznania odwołania z dnia 8 listopada 1998 r., nie wydał decyzji w przedmiotowej sprawie. W związku z powyższym stwierdzić należy, że skoro do dnia wydania wyroku Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie rozpoznał przedmiotowego odwołania, przekraczając kilkakrotnie maksymalny termin na rozstrzygnięcie sprawy, to okoliczności te oznaczają, iż z racji braku innych przeszkód prawnych do wydania decyzji w sprawie, organ pozostaje bezczynny w rozpatrzeniu sprawy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. O zwrocie kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 §2 w/w ustawy.