IV SAB/Wa 94/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2012 r. sprawy ze skargi Z. M. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania wniosku 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Pan Z. .M, w dniu 10 maja 2012 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, zarzucając mu naruszenie art. 35 i 36 kodeksu postępowania administracyjnego przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy z jego wniosku z dnia 18 grudnia 2008r. " o zwrot lub wypłatę odszkodowania, a także wypłatę rekompensaty za utracone korzyści ponadto ustawowych odsetek za niesłusznie zabrane "p. [...] miejscowość B. powiat C. " które zostało odebrane na podstawie orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...].09.1962 r. znak: [...] i domagając się : 1) zobowiązania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do wydania decyzji w terminie 14 dni, 2) zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. . W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że ponad 2 lata jego wniosek nie był rozpatrywany przez Ministerstwo. W dniu 05.04.2011 r. doprecyzował wniosek o stwierdzenie nieważności zarządzenia nr [...] Ministra Skupu z dnia [...].08.1955r. w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad p. oraz orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...].09.1962 r. W odpowiedzi Ministerstwo powiadomiło go, że wniosek zostanie rozpatrzony w ustawowym terminie tj. do 30.04.2011 r. Z tego terminu Ministerstwo się nie wywiązało i przysłało powiadomienie, że wniosek rozpatrzy w terminie do 30.04.2012 r. Jest to w ocenie skarżącego termin niezgodny z ustawą i niczym nieuzasadniony. Ponadto w pismach z dnia 16.08.2011 r. oraz 5.10.2011 r. składał dodatkowe wyjaśniania i dosyłał dokumenty. W ostatnim z pism przedstawił również swoje żądanie niezwłocznego rozpoznania sprawy i wydania decyzji, które pozostało bez odpowiedzi. Pomimo upływu kolejnego terminu wyznaczonego przez Ministerstwo tj. 30.04.2012 r. decyzja nadal nie została wydana. Powyższe w ocenie skarżącego uzasadnia skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że po doprecyzowaniu wniosku przez skarżącego w dniu 5 kwietnia 2011r. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi pismem z dnia 14 kwietnia 2011 r. wystąpiło do Archiwum Akt Nowych z prośbą o odszukanie niezbędnych dokumentów dot. ww. p. Następnie poinformowało Wnioskodawcę zgodnie z art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego, o wyznaczeniu nowego terminu rozpatrzenia wniosku z powodu dużej ilości tego rodzaju spraw i konieczności rozpatrywania ich według kolejności wpływu. W międzyczasie Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kierowało liczną korespondencję (pisma z dnia: 15 lipca 2011r., 3 października 2011r 16 grudnia 2011 r.) do skarżącego w celu uzyskania niezbędnych do rozpatrzenia sprawy dokumentów potwierdzających, iż dana nieruchomość stanowiła własność wnioskodawcy albo jego poprzednika prawnego, jak również postanowienia sądu stwierdzającego nabycie spadku po poprzednim właścicielu nieruchomości. Wnioskodawca uchylał się i nadal uchyla od wskazania wszystkich spadkobierców byłego właściciela przejętego przedsiębiorstwa. Ministerstwo prowadziło również korespondencję i wymianę dokumentów z Ministerstwem Gospodarki, w którym wszczęte zostało postępowanie z wniosku Z. M. o stwierdzenie nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] września 1962r. (znak: [...]) Minister Gospodarki ww. postępowanie zawiesił postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. (znak: [...]). Wnioskodawca również w postępowaniu przed Ministrem Gospodarki uchylał się od wskazania spadkobierców po J. M. Na podstawie akt administracyjnych oraz informacji uzyskanych z Ministerstwa Gospodarki ustalono, że przymiot stron postępowania posiadają wszyscy spadkobiercy F. M. (lub ich następcy prawni). Brak jest bowiem dokumentów potwierdzających dokonanie działu spadku między K. M., J. M. i S. M., na który powoływał się Z. M. W dacie odłączenia znacjonalizowanej nieruchomości z KW nr [...] prawo jej własności wpisane było na rzecz ww. następców prawnych F. M. jako współwłasność ułamkowa. Ponadto wbrew zarzutom zawartym w skardze również Wnioskodawca nie przedstawił właściwych dokumentów na poświadczenie swoich twierdzeń, bowiem orzeczenie techniczne oraz dokument ustalenia wartości nie stanowią takich dowodów. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podjął wszelkie działania by postępowanie administracyjne z wniosku Z. M. toczyło się w ustawowo przewidzianych terminach. Pomimo poinformowania Strony o wyznaczeniu nowego terminu rozpatrzenia wniosku Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podejmował wszelkie czynności służące wyjaśnieniu sprawy i dążył do jednoznacznego ustalenia sytuacji Wnioskodawcy i pozostałych następców prawnych F. M. Z uwagi na brak współpracy z Z. M., jak również w świetle jego przekonania, iż spadkobiercy J. M. i S. M. nie posiadają przymiotu strony przedmiotowego postępowania (analogiczne stanowisko przedstawione zostało przed Ministrem Gospodarki) podejmowane przez organ naczelny działania były stanowczo utrudnione. Z tego również względu wniosek Z. M. nie mógł zostać rozpatrzony w przewidzianym terminie. W ocenie organu Wnioskodawca utrudnia jego działanie i przedłuża postępowanie administracyjne będąc biernym względem wszelkich prób uzyskania przez Ministerstwo niezbędnych do jego zakończenia informacji. Na ostatnie pismo z dnia 16 grudnia 2011 r. nie udzielono jakiejkolwiek odpowiedzi. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi uznało, że Wnioskodawca kompletuje brakujące dokumenty. Posiadając jednak informacje, że konieczne dokumenty gromadzone przez Wnioskodawcę nie są Ministerstwo pismem z dnia 13 czerwca 2012r. wystąpiło z wnioskiem do Centrum Personalizacji Dokumentów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych o udzielenie informacji ze zbioru PESEL o spadkobiercach J. M. i S. M. Powyższe ma umożliwić podjęcie kolejnych działań w celu wydania rozstrzygnięcia w niniejszym postępowaniu. Obecnie mimo podejmowanych działań ze strony Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi i bez współpracy z Wnioskodawcą, wydanie rozstrzygnięcia nie jest bowiem możliwe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna i brak jest podstaw do jej uwzględnienia. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 zw. w dalszej części p.p.s.a), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W orzecznictwie podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Stosownie do treści art. 149 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Instytucja skargi na bezczynność ma więc na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Kontrola Sądu zmierza zaś do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy. Przy czym zaznaczyć trzeba, że oceniając czy organ pozostaje w bezczynności, Sąd bierze pod uwagę sytuację faktyczną i prawną istniejącą w dacie orzekania. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd uznał, że skarga na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z treści złożonej skargi Skarżący zarzuca Ministrowi bezczynność w załatwieniu jego wniosku z dnia 18 grudnia 2008r. " o zwrot lub wypłatę odszkodowania, a także wypłatę rekompensaty za utracone korzyści ponadto ustawowych odsetek za niesłusznie zabrane "p.[...] miejscowość B. powiat C." które zostało odebrane na podstawie orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...].09.1962 r. znak: [...]", doprecyzowanego w dniu 5 kwietnia 2011 r. poprzez wskazanie, iż skarżący domaga się stwierdzenia nieważności zarządzenia nr [...] Ministra Skupu z dnia [...].08.1955r. w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad p. [...] oraz orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...].09.1962 r., podnosząc w szczególności, że wskazany organ przez ponad 3 lata nie rozpoznał sprawy i nie wydał rozstrzygnięcia pomimo upływu dwukrotnie wyznaczanych przez organ terminów zakończenia postępowania (tj. 30 kwietnia 201 Ir. i 30 kwietnia 2012 r.). Zauważyć zatem należy, że akt administracyjnych sprawy istotnie wynika, iż w okresie od wniesienia przez skarżącego wniosku w dniu 18 grudnia 2008r. do dnia jego doprecyzowania w dniu 5 kwietnia 2011 r. organ nie podejmował żadnych czynności w sprawie. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd miał jednak na uwadze stan sprawy istniejący w dacie orzekania. Jak wynika zaś z akt sprawy oraz odpowiedzi na skargę po doprecyzowaniu wniosku przez skarżącego organ podjął działania mające na celu zgromadzenie akt sprawy, oraz właściwe ustalenie kręgu stron niniejszego postępowania. Pismem z dnia 14 kwietnia 2011 r. Ministerstwo wystąpiło do Archiwum Akt Nowych z prośbą o odszukanie niezbędnych dokumentów dot. ww. p. Zwróciło się do skarżącego o doprecyzowanie jego żądania (pismo z 15 kwietnia 2011r.), kierowało także do niego korespondencję (pisma z dnia: 15 lipca 2011 r, 3 października 2011 r., 16 grudnia 2011 r.) w celu uzyskania niezbędnych do rozpatrzenia sprawy dokumentów potwierdzających, iż dana nieruchomość stanowiła własność wnioskodawcy albo jego poprzednika prawnego, jak również postanowienia sądu stwierdzającego nabycie spadku po poprzednim właścicielu nieruchomości. Prowadziło również korespondencję i wymianę dokumentów z Ministerstwem Gospodarki, w którym wszczęte zostało postępowanie z wniosku Z. M. o stwierdzenie nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] września 1962r. (znak: [...]). Kilkakrotnie informowało również Skarżącego zgodnie z art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego, o wyznaczeniu nowych terminów rozpatrzenia wniosku. Jak wynika zaś z akt sprawy podstawowym powodem, jej nie rozstrzygnięci a jest okoliczność, iż skarżący uchyla się od wskazania wszystkich spadkobierców po J. M. i S. M., podnosząc, że stronami niniejszego postępowania są jedynie spadkobiercy K. M. Tymczasem Minister wskazuje, że na podstawie akt administracyjnych oraz informacji uzyskanych z Ministerstwa Gospodarki ustalił, że przymiot stron postępowania posiadają wszyscy spadkobiercy F. M. (lub ich następcy prawni). Brak jest bowiem dokumentów potwierdzających dokonanie działu spadku między K. M., J. M. i S. M., na który powołuje się skarżący. W dacie odłączenia znacjonalizowanej nieruchomości z KW nr [...] prawo jej własności wpisane było bowiem na rzecz ww. następców prawnych F. M. jako współwłasność ułamkowa. Przedłożone przez skarżącego dowody w postaci orzeczenia technicznego oraz dokumentu ustalenia wartości nie stanowią zdaniem organu dowodu na podstawie którego można uznać, tak jak domaga się tego skarżący, iż jedynie spadkobiercy K. M., są stronami tegoż postępowania. Z uwagi na brak współpracy z Z. M w zakresie uzyskania przez Ministerstwo danych niezbędnych do jego zakończenia (danych adresowych wszystkich stron) -na ostatnie pismo z dnia 16 grudnia 2011r. skarżący nie udzielił żądanej odpowiedzi, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi pismem z dnia 13 czerwca 2012r. wystąpił z wnioskiem do Centrum Personalizacji Dokumentów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych o udzielenie informacji ze zbioru PESEL o spadkobiercach J. M. i S. M. Zdaniem Sądu działanie skarżącego - brak wskazania danych osób o które wnosił Minister - utrudniło organowi wydanie decyzji w sprawie. W świetle powyższego - mając na uwadze, że Sąd rozpoznaje skargę na bezczynność organu według stanu sprawy z daty orzekania - stwierdzić należy, że złożona skarga jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu. Jak wskazano powyżej główną przyczyną niewydania przez Ministra stosownej decyzji jest konieczność ustalenia (w konsekwencji we własnym zakresie) kręgu stron postępowania. Okoliczność ta - w ocenie Sądu - mając na uwadze całokształt akt sprawy, jak również fakt, iż nie można zarzucić organowi, że nie podejmuje żądnych czynności w sprawie, czy też że podejmowane przez niego czynności mają charakter prowizoryczny, stanowi wystarczającą przesłankę usprawiedliwiającą prowadzenie przez organ postępowania dłużej niż określają to powołane na wstępie przepisy k.p.a. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wydano w oparciu o art. 250 p.p.s.a