IV SO/Wa 20/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-10

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeśli wcześniej udzieliła pełnomocnictwa procesowego adwokatowi, który nie został ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy?
Ratio decidendi
Stronie nie przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeśli wcześniej udzieliła pełnomocnictwa procesowego adwokatowi, który nie został ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego przysługuje jedynie stronie, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym, z wyjątkiem sytuacji, gdy pełnomocnik został ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy. Natomiast zwolnienie od kosztów sądowych przysługuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania lub ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżąca L. G. wniosła skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców w przedmiocie odmowy nadania statutu uchodźcy. Złożyła również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżąca utrzymuje się wyłącznie ze świadczenia pieniężnego dla osób ubiegających się o nadanie statusu uchodźcy w wysokości 750 zł miesięcznie i nie dysponuje innymi zasobami. Następnie skarżąca udzieliła pełnomocnictwa procesowego adwokat M. F., która złożyła dalsze pisma w sprawie.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono L. G. od kosztów sądowych. 2. Odmówiono ustanowienia dla L. G. radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi L. G. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nadania statutu uchodźcy postanawia: 1. zwolnić L. G. od kosztów sądowych, 2. odmówić ustanowienia dla L. G. radcy prawnego. L. G. w piśmie z dnia 25 kwietnia 2014 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nadania statutu uchodźcy. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 25 kwietnia 2014 r. skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wedle oświadczenia strony o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, ubiega się ona o nadanie statusu uchodźcy. Samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymując się wyłącznie ze świadczenia pieniężnego dla osób ubiegających się o nadanie statusu uchodźcy, którego wysokość wynosi 750 zł miesięcznie. Strona nie dysponuje nieruchomościami, zasobami pieniężnymi, ani wartościowymi przedmiotami. W dniu 4 czerwca 2014 r. do Sądu wpłynęło pismo (uzupełnienie skargi) podpisane przez działającą w imieniu skarżącej adwokat M. F. Do pisma pełnomocnik dołączyła odpis pełnomocnictwa udzielonego jej przez skarżącą w dniu 27 maja 2014 r. Pełnomocnictwo obejmuje w szczególności umocowanie do występowania przed sądami administracji, w tym przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. W tym samym dniu do Sądu wpłynęło też kolejne pismo podpisane przez pełnomocnika – wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ppsa). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ppsa). W rubryce nr 4 formularza przedmiotowego wniosku skarżąca zaznaczyła, że ubiega się zarówno o zwolnienie od kosztów sądowych, jak i o ustanowienie radcy prawnego. Stosownie do treści art. 246 § 3 ppsa radcę prawnego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Jak powyżej wskazano, w dniu 27 maja 2014 r. skarżąca udzieliła pełnomocnictwa procesowego adwokat M. F. Po złożeniu wniosku z dnia 25 kwietnia 2014 r. strona nawiązała zatem stosunek prawny z adwokatem, który obecnie reprezentuje ją w sprawie, przy czym nie jest to pełnomocnik ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy. Powyższe wyklucza uwzględnienie przedmiotowego wniosku w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Odnosząc się natomiast do wniosku w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych należy przypomnieć, że skarżąca ubiega się o nadanie statusu uchodźcy. Nie osiąga dochodu, nie dysponuje zasobami pieniężnymi, ani wartościowymi przedmiotami, a jedyne środki, będące w jej dyspozycji pochodzą ze świadczeń pieniężnych, stanowiących pomoc dla cudzoziemców ubiegających się o nadanie statusu uchodźcy. Biorąc pod uwagę aktualny poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, jak mieszkanie, wyżywienie, czy ubranie, należy stwierdzić, że środki uzyskiwane w ramach pomocy socjalnej nie pozwalają na to, aby L. G. poczyniła dodatkowe oszczędności, z których bez uszczerbku koniecznego utrzymania mogłaby ponieść koszty postępowania przed sądem. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 oraz § 3 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło